Odliczenie VAT przez gminę po zmianie przeznaczenia inwestycji

O CO TOCZYŁ SIĘ SPÓR

Gmina Ryjewo wybudowała świetlicę i oddała ją w zarząd samorządowemu ośrodkowi kultury. Służyła więc ona do czynności nieopodatkowanych, od których nie można odliczyć VAT. Kilka lat później gmina przejęła jednak bezpośredni zarząd nad inwestycją. Świetlica nie tylko służyła mieszkańcom, ale także była wynajmowana w celach komercyjnych. Wynajem jest już czynnością opodatkowaną VAT. W związku z tym gmina uważała, że po zmianie przeznaczenia świetlicy, a więc gdy zacznie ją wykorzystywać również do czynności opodatkowanych VAT, będzie mogła odliczyć część podatku naliczonego wynikającego z faktur dokumentujących wydatki na budowę poniesione kilka lat wcześniej. Chciała więc przez sześć lat (z 10-letniego okresu, który przysługuje na korektę) odliczać VAT w tej części, w jakiej świetlica byłaby wynajmowana.

Organ podatkowy uważał, że zmiana przeznaczenia nie skutkuje możliwością odliczenia VAT. Gmina nie budowała bowiem świetlicy dla celów działalności gospodarczej, a późniejszy wynajem nie pozwala na korektę. Po stronie gminy stanął WSA w Gdańsku, który uznał, że po zmianie przeznaczenia będzie mogła odliczyć część VAT i skorygować rozliczenia. Ostatecznie spór rozstrzygnął TSUE.

ROZSTRZYGNIĘCIE

Gmina, która wybudowała świetlicę dla celów nieopodatkowanych, a następnie zmieniła sposób jej wykorzystywania, może odliczyć podatek naliczony w związku z taką budową – orzekł Trybunał Sprawiedliwości UE. Trybunał zwrócił uwagę, że nawet jeśli gmina nie zadeklarowała początkowo, że inwestycja może być w przyszłości wykorzystywana do celów opodatkowanych, to taki zamiar może przejawiać się w sposób dorozumiany. Oddanie świetlicy w zarząd gminnemu ośrodkowi kultury nie przekreślało bowiem jej późniejszego komercyjnego wynajmu. Co więcej, gmina w trakcie budowy świetlicy była już zarejestrowana jako podatnik VAT i nie działała w tym zakresie jako organ władzy publicznej. Zdaniem TSUE sąd krajowy powinien zbadać, czy gmina występuje jako podatnik w momencie poniesienia wydatków.

PODSUMOWANIE

To bardzo ważny i korzystny wyrok dla gmin, które zmieniają przeznaczenie nowo wzniesionych obiektów na (choćby tylko w części) wykorzystywane do czynności opodatkowanych VAT. Wyrok pozwoli odzyskać samorządom przynajmniej część VAT od inwestycji. Kluczowe jest jednak to, aby w momencie inwestycji gmina była zarejestrowana jako podatnik VAT. ©℗