Czy można odzyskać nieodliczony VAT od paliwa

RADOSŁAW ŻUK

kierownik zespołu VAT w ECDDP

Obecnie w dalszym ciągu obowiązują przepisy ustawy o podatku od towarów i usług, wykluczające możliwość odliczania VAT od paliwa do pojazdów osobowych. Ograniczenie dotyczy pojazdów, których masa całkowita nie przekracza 3,5 tony oraz niewymienionych w art. 86 ust. 4 ustawy o VAT (np. vany). Jednak 22 grudnia 2008 r. Europejski Trybunał Sprawiedliwości wydał orzeczenie w sprawie Magoora, zgodnie z którym polski ustawodawca nie był uprawniony do rozszerzenia - w porównaniu ze stanem prawnym obowiązującym przed 1 maja 2004 r. - katalogu czynności wyłączających możliwość odliczenia podatku naliczonego.

W tym miejscu należy zwrócić uwagę na stanowisko ministra finansów po orzeczeniu ETS, zaprezentowane w komunikacie z 22 grudnia 2008 r. oraz 13 lutego 2009 r., zgodnie z którymi podatnikom przysługuje możliwość odliczenia podatku naliczonego w pełnej wysokości z tytułu nabycia samochodów oraz paliwa do tych samochodów, które przed 1 maja 2004 r. były uznawane za samochody ciężarowe, a więc te, których ładowność przekroczyła 500 kg, oraz w stosunku do tzw. samochodów z kratką.

Jednakże orzeczenie ETS w sprawie Magoora daje podstawę do uznania, że przepisy obowiązujące po 1 maja 2004 r., ograniczające prawo do odliczenia podatku naliczonego z tytułu nabycia paliwa do samochodów osobowych (należy odpowiednio stosować do zakupu samochodu), są sprzeczne z prawem wspólnotowym. Trzeba bowiem mieć na uwadze, że elementem konstrukcyjnym VAT jest zasada neutralności, zgodnie z którą każdy podatnik ma pełne prawo odliczyć podatek naliczony związany z jego działalnością jako podatnika. Jednak na podstawie art. 17 ust. 6 VI Dyrektywy państwa członkowskie mogły utrzymać wszelkie wyłączenia przewidziane w prawie krajowym w momencie wejścia w życie tej dyrektywy lub wstąpienia państwa do Wspólnoty.

W związku z tym należy uznać, że zmiany wprowadzone przez ustawodawcę 1 maja 2004 r. w zakresie odliczania podatku naliczonego od samochodów osobowych są sprzeczne z prawem wspólnotowym. Analizowany wyrok jednoznacznie stwierdza, że w stosunku do nabytego samochodu lub paliwa podatnikowi przysługiwało pełne prawo do odliczenia podatku naliczonego zgodnie z zasadą ogólną, tzn. w zakresie, w jakim nabyte towary służyły mu do wykonywania jego działalności opodatkowanej. Potwierdzeniem tego stanowiska jest to, że ustawa z 11 marca 2004 r. uchyliła dotychczasową ustawę o podatku od towarów i usług oraz podatku akcyzowym z 8 stycznia 1993 r. W następstwie tego obecnie nie ma podstaw prawnych, aby ograniczyć prawo do odliczenia VAT przy nabyciu samochodu, który będzie wykorzystany do wykonywania działalności opodatkowanej przez czytelnika.

Zatem podatnik ma prawo do odliczenia VAT od paliwa zakupionego do użytkowanego w ramach działalności samochodu, niezależnie od statusu podatkowego tego pojazdu. Natomiast stanowisko organów podatkowych w tej kwestii jest odmienne, gdyż zgodnie z przytoczonymi komunikatami ministra finansów podatnicy mają prawo do odliczenia VAT od paliwa do samochodów, które przed 1 maja 2004 r. były uznawane za samochody ciężarowe, a więc te, których ładowność przekroczyła 500 kg, oraz w stosunku do tzw. samochodów z kratką.