Pełne odliczenie VAT od aut z kratką tylko do końca tego roku

Podatnicy VAT w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, mają prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego. Oznacza to, że zakupy, które służą czynnościom opodatkowanym, będą umożliwiały odliczenie VAT. Kwotę podatku, który można odliczyć, stanowi suma kwot podatku określonych w fakturach otrzymanych przez podatnika: z tytułu nabycia towarów i usług lub potwierdzających dokonanie przedpłaty (zaliczki, zadatku, raty), jeżeli wiązały się one z powstaniem obowiązku podatkowego. W przypadku importu towarów jest to suma kwot podatku wynikająca z dokumentu celnego i deklaracji importowej oraz kwota podatku należnego z tytułu wewnątrzwspólnotowego nabycia towarów. Zasady te odnoszą się także do nabywanych samochodów osobowych, które jednak są ograniczone przepisami ustawy o VAT.

W przypadku nabycia samochodów osobowych oraz innych pojazdów samochodowych o dopuszczalnej masie całkowitej nieprzekraczającej 3,5 tony kwotę podatku naliczonego stanowi 60 proc. kwoty podatku określonej w fakturze lub kwoty podatku należnego z tytułu wewnątrzwspólnotowego nabycia towarów, lub kwoty podatku należnego od dostawy towarów, dla której podatnikiem jest ich nabywca - nie więcej jednak niż 6 tysięcy zł. Z odliczenia będą korzystały jednak samochody, które w ustawie o VAT zostały wymienione jako mające specjalne cechy zgodne z ustawą o ruchu drogowym (np. vany, busy, pikapy, samochody specjalne określone w załączniku nr 9 do ustawy o VAT).

Spełnienie tych specjalnych wymagań dla pojazdów samochodowych stwierdza się na podstawie dodatkowego badania technicznego przeprowadzonego przez okręgową stację kontroli pojazdów, potwierdzonego zaświadczeniem wydanym przez tę stację, oraz dowodu rejestracyjnego pojazdu, zawierającego właściwą adnotację o spełnieniu tych wymagań.

Kopię zaświadczenia podatnik jest obowiązany dostarczyć w terminie 14 dni od dnia jego otrzymania, do naczelnika urzędu skarbowego.

W przypadku gdy w pojeździe, dla którego wydano zaświadczenie, zostały wprowadzone zmiany, w wyniku których pojazd nie spełnia wymagań, podatnik obowiązany jest do pisemnego zawiadomienia naczelnika urzędu skarbowego o tych okolicznościach, w terminie 7 dni od ich zaistnienia. Jeżeli zmiany zostaną dokonane w ciągu 12 miesięcy, licząc od miesiąca, w którym otrzymano fakturę lub dokument celny, podatnik jest obowiązany do skorygowania kwoty podatku naliczonego w całości w rozliczeniu za okres, w którym dokonano tych zmian.

Przepisy ograniczające odliczenie stosuje się odpowiednio do importu samochodów osobowych oraz innych pojazdów samochodowych, z tym że do importu samochodów osobowych oraz innych pojazdów samochodowych kwotę podatku naliczonego stanowi 60 proc. kwoty wynikającej z dokumentu celnego, z uwzględnieniem kwot wynikających z decyzji celnych, nie więcej jednak niż 6 tys. zł.

Odstępstwo od wspomnianych wyżej ograniczeń w odliczaniu VAT od zakupu samochodów osobowych wprowadził wyrok Trybunału UE w sprawie polskiej spółki Magoora (C-414/07).

W wyniku tego orzeczenia prawo do odliczenia podatku naliczonego uzyskały pojazdy, które korzystały z tego prawa przed 1 maja 2004 r., czyli pojazdy inne niż osobowe, o dopuszczalnej ładowności powyżej 500 kg i dopuszczalnej masie całkowitej nieprzekraczającej 3,5 tony (np. tzw. auta z kratką). Oznacza to, że podatnik VAT, który kupił samochód z kratką dla celów prowadzonej działalności gospodarczej, może obecnie odliczyć cały podatek wynikający z faktury VAT.

Ponadto trzeba przypomnieć, że jeśli podatnik kupił samochód osobowy z homologacją ciężarową (z zamontowaną kratką) i odliczył podatek wynikający z faktury VAT, a następnie zdemontował kratkę, to będzie to traktowane jak zmiana kwalifikacji posiadanego samochodu z ciężarowego na osobowy. Aby samochód osobowy był traktowany jako samochód ciężarowy, musi przejść dodatkowe badania techniczne. Będzie to potwierdzone zaświadczeniem ze stacji kontroli pojazdów oraz adnotacją w dowodzie rejestracyjnym.

Jest już pewne, że od przyszłego roku ponownie nastąpią ograniczenia w odliczaniu VAT od zakupu aut osobowych (w tym samochodów z kratką). W czwartek Sejm przyjął ustawę, która znowelizowała przepisy ustawy o VAT wprowadzające czasowy limit odliczenia podatku. Zmiana przepisów była konsekwencją decyzji Rady Unii Europejskiej z 27 września 2010 r. (Dz.Urz. UE z 2010 r. L 256), która przyznała Polsce prawo do wprowadzenia ograniczeń w odliczaniu VAT od zakupu samochodów z kratką.

W latach 2011 - 2012 w przypadku nabycia samochodów osobowych oraz innych pojazdów samochodowych o masie całkowitej nieprzekraczającej 3,5 tony, w tym tzw. samochodów z kratką, podatnicy będą mogli odliczyć tylko 60 proc. kwoty podatku naliczonego, nie więcej jednak niż 6 tysięcy zł. Dodatkowo w tym okresie nie będzie możliwe też odliczenie podatku od paliw, oleju napędowego oraz gazu do napędu tych samochodów. Limit odliczenia będzie też dotyczył podatników, którzy użytkują samochody z kratką na podstawie umowy najmu, dzierżawy czy leasingu. Od nowego roku odliczą jedynie 60 proc. kwoty podatku naliczonego od czynszu (raty) lub innych umownych płatności udokumentowanych fakturą, ale nie więcej niż 6 tysięcy zł. Trzeba pamiętać, że ograniczenia w odliczaniu VAT przy umowach najmu, dzierżawy czy leasingu nie będą stosowane, gdy umowy te zostaną zawarte do końca 2010 roku i zarejestrowane w urzędzie skarbowym do 31 stycznia 2011 r.

Od przyszłego roku uchylono również załącznik nr 9 do ustawy o VAT, który zawiera wykaz pojazdów specjalnych, do których nie mają zastosowania ograniczenia w odliczaniu VAT, pozostawiając opisową definicję pojazdów specjalnych

● pojazdów samochodowych mających jeden rząd siedzeń, który oddzielony jest od części przeznaczonej do przewozu ładunków ścianą lub trwałą przegrodą, klasyfikowanych na podstawie przepisów prawa o ruchu drogowym do podrodzaju: wielozadaniowy, van;

● pojazdów samochodowych mających więcej niż jeden rząd siedzeń, które oddzielone są od części przeznaczonej do przewozu ładunków ścianą lub trwałą przegrodą i u których długość części przeznaczonej do przewozu ładunków, mierzona po podłodze od najdalej wysuniętego punktu podłogi pozwalającego postawić pionową ścianę lub trwałą przegrodę pomiędzy podłogą a sufitem do tylnej krawędzi podłogi, przekracza 50 proc. długości pojazdu;

● pojazdów samochodowych, które mają otwartą część przeznaczoną do przewozu ładunków;

● pojazdów samochodowych, które mają kabinę kierowcy i nadwozie przeznaczone do przewozu ładunków jako konstrukcyjnie oddzielne elementy pojazdu;

● pojazdów samochodowych będących pojazdami specjalnymi w rozumieniu przepisów prawa o ruchu drogowym o przeznaczeniach wymienionych w załączniku nr 9 do ustawy o VAT;

● pojazdów samochodowych konstrukcyjnie przeznaczonych do przewozu co najmniej 10 osób łącznie z kierowcą - jeżeli z dokumentów wydanych na podstawie przepisów prawa o ruchu drogowym wynika takie przeznaczenie.

Bogdan Świąder

bogdan.swiader@infor.pl

Art. 86 ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz.U. nr 54, poz. 535 z późn. zm.).

Art. 3 i 4 ustawy z 3 grudnia 2010 r. o zmianie ustawy o podatku od towarów i usług oraz ustawy o transporcie drogowym (czeka na podpis prezydenta).