Urząd nie może być podatnikiem VAT

Podatnikami VAT są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą bez względu na cel i rezultat takiej działalności.

- Kto jest podatnikiem VAT: gmina czy urząd gminy - pyta pani Marta z Łodzi.

Ryszard Brudkiewicz, radca prawny, partner w kancelarii Brudkiewicz, Musiał, Suchcka i Partnerzy odpowiada, że w świetle ustawy o VAT (Dz.U. nr 54, poz. 535 z późn. zm.) nie powinno być żadnych wątpliwości, że gmina w zakresie czynności wykonywanych przez nią na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych jest podatnikiem VAT.

W praktyce wywiązywanie się z obowiązków w zakresie VAT przysparza samorządowcom wielu problemów, bo nie wiedzą, czy podatnikiem jest urząd, czy gmina. Jak podkreśla ekspert, podatnikiem VAT w tym przypadku jest gmina, bo to ona ma osobowość prawną. Urząd gminy jest wyłącznie jednostką organizacyjną gminy zapewniającą obsługę wójta, rady gminy oraz jej organów wewnętrznych.

- W obrocie gospodarczym stroną zawieranych umów cywilnoprawnych powinna być gmina, a nie urząd, co przesądza o tym, że w takich przypadkach gmina występuje w charakterze podatnika VAT - tłumaczy Ryszard Brudkiewicz.

Stanowisko to w pełni potwierdzają także wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego. Zgodnie z utrwaloną linią orzeczniczą urząd gminy jest tylko jednostką pomocniczą organu wykonawczego gminy, jakim jest wójt (burmistrz, prezydent miasta). Urząd gminy wykonuje jedynie w imieniu i na rzecz gminy zadania tego organu, w związku z tym nie jest jednostką organizacyjną niemającą osobowości prawnej, wykonującą samodzielnie działalność gospodarczą (np. wyrok NSA z 23 marca 2010 r., sygn. akt I FSK 273/09, niepublikowany).

aleksandra.tarka@infor.pl