Usługi medyczne służące profilaktyce nie podlegają VAT

Osoba fizyczna prowadząca działalność gospodarczą ma zamiar świadczyć klinikom kardiochirurgicznym, usługi perfuzyjne, polegające na prowadzeniu krążenia pozaustrojowego krwi pacjenta w trakcie operacji serca, która wymaga na czas zabiegu wstrzymania jego akcji, czyli unieruchomienia. Perfuzjonista (podatnik) ma za zadanie przez cały czas trwania operacji obsługę aparatu do krążenia (tzw. płuco-serce). Jaką stawką należy opodatkować usługę perfuzyjno-medyczną świadczoną na rzecz spółki z o.o. spółki komandytowej?

Podstawowa stawka VAT wynosi obecnie 23 proc. Jednak ustawodawca przewidział opodatkowanie niektórych czynności stawkami obniżonymi bądź zwolnienie z podatku.

Zwolnieniu z podatku podlegają usługi opieki medycznej, które spełniają określone warunki - służą profilaktyce, zachowaniu, ratowaniu, przywracaniu i poprawie zdrowia i świadczone są w ramach wykonywanych zawodów (lekarzy, lekarzy dentystów, pielęgniarki, położne, psychologów i osoby świadczące powyższe usługi w ramach wykonywania zawodów medycznych, o których mowa w ustawie o działalności leczniczej).

Przepisy zwalniają z podatku wyłącznie usługi w zakresie opieki medycznej, służące profilaktyce, zachowaniu, ratowaniu, przywracaniu i poprawie zdrowia. Nie zwalniają zatem wszystkich świadczeń, które można wykonać w ramach wykonywania zawodów medycznych, ale tylko służące określonemu celowi. Wszędzie tam, gdzie nie ma bezpośredniego związku z leczeniem - nie ma prawa do zastosowania zwolnienia z VAT. Świadczenie usług, dokonywane w ramach wykonywania zawodu lekarza, podlega opodatkowaniu VAT, jeśli nie odpowiadają one koncepcji opieki medycznej. Jeżeli usługa polega na wydaniu ekspertyzy lekarskiej, to chociaż wyniki tej usługi należą do kompetencji świadczącego usługi medyczne i mogą obejmować działania, które są typowe dla zawodów medycznych, to jednak aby do takiego katalogu świadczeń zastosować przedmiotowe zwolnienie, muszą one służyć profilaktyce, zachowaniu, ratowaniu, przywracaniu i poprawie zdrowia.

Dla zastosowania zwolnienia z VAT istotny będzie cel wykonywanych świadczeń. Ze zwolnienia będą generalnie korzystać tylko te czynności, które mają charakter diagnostyczny lub terapeutyczny (leczniczy). Jeśli świadczenie nie będzie służyć profilaktyce, zachowaniu, ratowaniu, przywracaniu i poprawie zdrowia, to wówczas nie będzie objęte zwolnieniem.

Zwolnieniu z VAT podlegają więc tylko świadczenia, które mają bezpośrednio na celu diagnozę, opiekę lub terapię. W przypadku hipotetycznego związku świadczenia ze wskazanymi celami zwolnienie nie przysługuje.

W opisanej sprawie zostanie zachowany cel usługi medycznej, bowiem usługi perfuzyjne świadczone na rzecz szpitali, polegające na prowadzeniu krążenia pozaustrojowego krwi pacjenta w trakcie operacji serca, która wymaga na czas zabiegu wstrzymania jego akcji, czyli jego unieruchomienia, stanowią usługi medyczne służące profilaktyce, zachowaniu, ratowaniu, przywracaniu i poprawie zdrowia. Zatem usługi te korzystają ze zwolnienia z podatku, na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 19 ustawy o VAT (t.j. Dz.U. z 2011 r. nr 177, poz. 1054), ponieważ osoby je świadczące są specjalistami ochrony zdrowia i wykonują inny zawód medyczny, określony ustawie o działalności leczniczej.

dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu z 4 listopada 2011 r. (nr ILPP2/443-1219/11-2/MN).