Towary nieodpłatnie przekazane ujmuje się jako koszt operacyjny

Ewidencja nieodpłatnego przekazania towarów jest uzależniona m.in. od przepisów ustawy o podatku od towarów i usług (dalej: ustawa o VAT). Dlatego warto zwrócić uwagę na zmiany, jakie w tym zakresie zostały wprowadzone od 1 kwietnia 2011 r. do ustawy o VAT. Zmianie uległ art. 7 ust. 2 tej ustawy. W uproszczeniu można stwierdzić, że co do zasady nieodpłatne świadczenia podlegają opodatkowaniu VAT. Nie ma przy tym znaczenia, czy przekazania te następują na cele związane z prowadzonym przedsiębiorstwem, czy też nie, o ile tylko podatnikowi przysługiwało prawo do odliczenia podatku naliczonego. Wyjątek stanowią materiały reklamowe, prezenty o małej wartości i próbki.

Zgodnie z nowymi przepisami VAT podlega nieodpłatne przekazanie przez podatnika towarów należących do jego przedsiębiorstwa, w szczególności:

● przekazanie lub zużycie towarów na cele osobiste podatnika lub jego pracowników, w tym byłych pracowników, wspólników, udziałowców, akcjonariuszy, członków spółdzielni i ich domowników, członków organów stanowiących osób prawnych, członków stowarzyszenia,

● wszelkie inne darowizny

- jeżeli podatnikowi przysługiwało, w całości lub w części, prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przy nabyciu tych towarów.

Jak już wcześniej wspomniałam, nie ma to zastosowania do przekazywanych drukowanych materiałów reklamowych i informacyjnych, prezentów o małej wartości i próbek.

Przy czym przez prezenty o małej wartości rozumie się przekazywane przez podatnika jednej osobie towary:

● o łącznej wartości nieprzekraczającej w roku podatkowym kwoty 100 zł, jeżeli podatnik prowadzi ewidencję pozwalającą na ustalenie tożsamości tych osób;

● których przekazania nie ujęto we wspomnianej wyżej ewidencji, jeżeli jednostkowa cena nabycia towaru (bez podatku), a gdy nie ma ceny nabycia, jednostkowy koszt wytworzenia, określone w momencie przekazywania towaru, nie przekraczają 10 zł.

Podatku nie nalicza się także w sytuacji, gdy firma rozdaje gadżety, np. długopisy z logo firmy, a ich wartość nie przekracza 10 zł. Wówczas nie trzeba ich ujmować w ewidencji wartościowo-osobowej. Przekazanie takie nie podlega bowiem opodatkowaniu VAT.

W księgach rachunkowych zalicza się je do kosztów działalności operacyjnej i ujmuje na koncie 460 - Pozostałe koszty rodzajowe.

Ewidencja księgowa w takim przypadku przebiega następująco:

● wartość brutto: strona Wn konta 300 - Rozliczenie zakupu, strona Ma konta 202 - Rozrachunki z dostawcami,

● VAT naliczony: strona Wn konta 225 - Rozliczenie VAT naliczonego, strona Ma konta 300 - Rozliczenie zakupu,

● wartość netto: strona Wn konta 460 - Pozostałe koszty rodzajowe, strona Ma konta 300 - Rozliczenie zakupu.

Przepisy ustawy o VAT zawierają też definicję próbki. Rozumie się przez nią niewielką ilość towaru reprezentującą określony rodzaj lub kategorię towarów, która zachowuje skład oraz wszystkie właściwości fizyczne, fizykochemiczne i chemiczne lub biologiczne towaru, przy czym ilość lub wartość przekazywanych (wręczanych) przez podatnika próbek nie wskazuje na działanie mające charakter handlowy.

W praktyce często można spotkać się z rozpowszechnianiem próbek towarów. Firmy stosują takie działanie do celów promocyjno-reklamowych. Rozdawanie próbek umożliwia bowiem poznanie przez potencjalnych klientów właściwości i efektów działania oferowanych towarów. Celem takich poczynań firm jest zaprezentowanie towaru i zachęcenie do jego kupna.

Dla celów ewidencji księgowej wydatki na tego typu działania reklamowe zalicza się tak jak w przypadku prezentów o małej wartości do kosztów działalności operacyjnej i ujmuje np. na koncie 460 - Pozostałe koszty rodzajowe.

Spółka w polityce rachunkowości powinna mieć zapisane zasady ewidencji kosztów związanych z reprezentacją i reklamą. W tym celu mogą być utworzone konta analityczne, przykładowo z podziałem na koszty reprezentacji i reklamy.

Sposób ujęcia w księgach rachunkowych rozchodu z magazynu towarów przekazywanych jako próbki przedstawia się zatem następująco: strona Wn konta 460 - Pozostałe koszty rodzajowe (koszty reklamy), strona Ma konta 330 - Towary handlowe.

Warto też zwrócić uwagę na obowiązujący art. 8 ust. 2 ustawy o VAT. Zgodnie z jego zapisem opodatkowaniu tym podatkiem będzie podlegało:

● użycie towarów stanowiących część przedsiębiorstwa podatnika do celów innych niż działalność gospodarcza podatnika, w tym w szczególności do celów osobistych podatnika lub jego pracowników itd., jeżeli podatnikowi przysługiwało, w całości lub w części, prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przy nabyciu tych towarów;

● nieodpłatne świadczenie usług na cele osobiste podatnika lub jego pracowników, w tym byłych pracowników, wspólników, udziałowców, akcjonariuszy, członków spółdzielni i ich domowników, członków organów stanowiących osób prawnych, członków stowarzyszenia, oraz wszelkie inne nieodpłatne świadczenie usług do celów innych niż działalność gospodarcza podatnika.

Warto zauważyć, że od 1 kwietnia przepis art. 8 ust. 2 pkt 2 ustawy o VAT nie zawiera już tego warunku istnienia prawa do odliczenia podatku naliczonego związanego ze świadczeniem usług. W rezultacie, co do zasady, podatnik jest zobowiązany do opodatkowania VAT usług świadczonych na rzecz pracowników, nawet jeżeli nie miał prawa do odliczenia podatku naliczonego związanego z tymi usługami.

@RY1@i02/2011/142/i02.2011.142.086.010a.001.jpg@RY2@

Ewidencja wydania próbek

Podatnik jest zobowiązany do opodatkowania VAT usług świadczonych na rzecz pracowników, nawet jeśli nie miał prawa do odliczenia podatku naliczonego związanego z tymi usługami

Agnieszka Pokojska

agnieszka.pokojska@infor.pl

Ustawa z 29 września 1994 r. o rachunkowości (t.j. Dz.U. z 2009 r. nr 152, poz. 1223 z późn. zm.).

Ustawa z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz.U. nr 54, poz. 535 z późn. zm.).