Jak rolnik może zmienić zasady rozliczenia VAT

Dostawa produktów rolnych pochodzących z własnej działalności rolniczej oraz świadczenie usług rolniczych są zwolnione z VAT. Rolnik, który korzysta z tego zwolnienia, jest tzw. rolnikiem ryczałtowym. Rolnik ryczałtowy może jednak ze zwolnienia zrezygnować i stosować ogólne zasady opodatkowania VAT. Procedura rezygnacji została znacznie uproszczona na skutek nowelizacji ustawy o podatku od towarów i usług, która obowiązuje od 1 kwietnia.

Obecnie rolnik ryczałtowy w celu przejścia na ogólne zasady rozliczeń VAT jest zobowiązany jedynie dokonać zgłoszenia rejestracyjnego, o którym mowa w art. 96 ust. 1 i 2 ustawy o VAT. Przed zmianą przepisów konieczne było prowadzenie pełniej ewidencji oraz dodatkowo ewidencji dla podatników zwolnionych podmiotowo (czyli tzw. dziennej ewidencji sprzedaży) przez co najmniej 3 miesiące poprzedzające bezpośrednio miesiąc, w którym rolnik chciał zrezygnować ze zwolnienia.

Ustawodawca warunkował również możliwość rezygnacji ze zwolnienia od dokonania dostaw produktów rolnych w poprzednim roku podatkowym na poziomie przekraczającym 20 tys. zł.

Warunki w zakresie prowadzenia ewidencji oraz dokonania dostaw na określonym poziomie wprowadzono w momencie objęcia podatkiem od towarów i usług rolnictwa i miały one na celu ograniczenie dostępu do rozliczeń na zasadach ogólnych dla rolników, którzy mogliby nie spełnić obowiązków podatnika VAT w zakresie prowadzenia ewidencji. Obecnie są one zbędne.

Zgłoszenie rejestracyjne składa się na druku VAT-R. Rolnik ryczałtowy rezygnujący ze zwolnienia z podatku powinien złożyć zgłoszenie rejestracyjne przed początkiem miesiąca, w którym rezygnuje z tego zwolnienia. W celu rejestracji należy złożyć także zgłoszenie identyfikacyjne lub aktualizacyjne NIP-1 oraz dokumenty potwierdzające numer rachunku bankowego oraz wskazać REGON. Potwierdzenie zarejestrowania podatnika VAT czynnego podlega opłacie skarbowej w wysokości 170 zł. Opłatę należy uiścić w kasie lub na konto urzędu skarbowego (oryginał potwierdzenia opłaty należy złożyć wraz z innymi dokumentami do wglądu).

Organ podatkowy rejestruje podatnika i potwierdza jego zarejestrowanie jako podatnika VAT czynnego, wydając VAT-5 "Potwierdzenie zarejestrowania podmiotu jako podatnika VAT".

Bez zmian pozostały zasady powrotu rolnika (podatnika VAT) do szczególnej procedury zwolnienia określonej dla rolników ryczałtowych. Zgodnie z art. 43 ust. 5 ustawy o VAT rolnicy, którzy zrezygnowali ze zwolnienia od podatku, mogą po upływie 3 lat od daty rezygnacji ze zwolnienia z VAT ponownie z niego skorzystać. W takim wypadku zwolnienie to obowiązuje pod warunkiem pisemnego zawiadomienia naczelnika urzędu skarbowego przed początkiem miesiąca (kwartału), od którego podatnicy ci ponownie chcą skorzystać ze zwolnienia.

magdalena.majkowska@infor.pl

Art. 2, art. 43 ust. 3 ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz.U. nr 54, poz. 535 z późn. zm.).