Kasy fiskalne u nowych podatników od 1 maja 2011 r.

Zasady stosowania kas fiskalnych w prowadzonej działalności gospodarczej zostały uregulowane w ustawie o podatku od towarów i usług. Wynika z nich, że podatnicy dokonujący sprzedaży na rzecz osób fizycznych nieprowadzących działalności gospodarczej oraz rolników ryczałtowych są zobowiązani prowadzić ewidencję obrotu i kwot podatku należnego przy zastosowaniu kas rejestrujących.

W przypadku stwierdzenia, że podatnik narusza ten obowiązek, naczelnik urzędu skarbowego lub organ kontroli skarbowej ustala za okres do momentu rozpoczęcia prowadzenia ewidencji obrotu i kwot podatku należnego przy zastosowaniu kas rejestrujących dodatkowe zobowiązanie podatkowe w wysokości odpowiadającej 30 proc. kwoty podatku naliczonego przy nabyciu towarów i usług.

Jeżeli z przyczyn niezależnych od podatnika nie może on prowadzić ewidencji obrotu i kwot podatku należnego przy zastosowaniu kas rejestrujących, podatnik jest zobowiązany ewidencjonować obroty i kwoty podatku należnego przy zastosowaniu rezerwowej kasy rejestrującej. W przypadku gdy ewidencjonowanie obrotu i kwot podatku należnego przy zastosowaniu rezerwowej kasy rejestrującej jest niemożliwe, podatnik po prostu nie może dokonywać sprzedaży.

Trzeba wiedzieć, że kasa rejestrująca służąca do prowadzenia ewidencji musi zapewniać prawidłowe zaewidencjonowanie podstawowych danych dotyczących zawieranych transakcji, w tym wysokości uzyskiwanego przez podatnika obrotu i kwot podatku należnego, oraz musi przechowywać te dane lub też zapewniać bezpieczny ich przekaz na zewnętrzne nośniki danych.

Producenci krajowi i importerzy kas rejestrujących są zobowiązani do uzyskania dla kas służących do prowadzenia ewidencji potwierdzenia ministra właściwego do spraw finansów publicznych, że kasy te spełniają funkcje oraz kryteria i warunki techniczne, którym muszą odpowiadać. Potwierdzenie wydaje się na czas określony i może być ono cofnięte w przypadku:

● wprowadzenia do obrotu kas rejestrujących niezgodnych z kryteriami i warunkami technicznymi, którym muszą odpowiadać kasy rejestrujące, oraz złożonymi dokumentami (w tym wzorcem kasy);

● niezorganizowania serwisu kas lub jego prowadzenia niezgodnie z warunkami;

● zakończenia działalności przez producenta krajowego lub importera kas;

● nieprzestrzegania innych warunków wynikających z przepisów.

Producenci krajowi i importerzy kas rejestrujących, którzy uzyskali potwierdzenie ministra finansów, muszą zorganizować serwis kas dokonujący m.in. przeglądów technicznych kas.

Zgodnie z art. 111 ust. 8 ustawy o podatku od towarów i usług minister finansów, w drodze rozporządzenia, mając na uwadze interes publiczny, w szczególności sytuację budżetu państwa, może zwolnić na czas określony niektóre grupy podatników oraz niektóre czynności z obowiązku ewidencjonowania przy zastosowaniu kas rejestrujących. Przy wydawaniu rozporządzenia minister finansów uwzględnia:

● wielkość i proporcje sprzedaży zwolnionej od podatku w danej grupie podatników;

● stosowane przez podatników zasady dokumentowania obrotu;

● możliwości techniczno-organizacyjne prowadzenia przez podatników ewidencji przy zastosowaniu kas rejestrujących;

● konieczność zapewnienia realizacji obowiązku ewidencji obrotu i kwot podatku należnego przy zastosowaniu kas, przy uwzględnieniu korzyści wynikających z ewidencjonowania obrotu i kwot podatku należnego przy zastosowaniu kas rejestrujących oraz faktu zwrotu podatnikom przez budżet państwa części wydatków na zakup tych kas;

● konieczność zapewnienia prawidłowości rozliczania podatku, w tym właściwego ewidencjonowania obrotu i kwot podatku należnego;

● konieczność zapewnienia kontroli prawidłowości rozliczania podatku;

● konieczność przeciwdziałania nadużyciom związanym z nieewidencjonowaniem obrotu przez podatników.

Minister finansów, uwzględniając te wytyczne, opublikował rozporządzenie określające zwolnienia z obowiązku stosowania kas fiskalnych, które obowiązuje od 1 stycznia 2011 r. Zastąpiło ono rozporządzenie ministra finansów z 23 grudnia 2009 r. w sprawie zwolnień z obowiązku prowadzenia ewidencji przy zastosowaniu kas rejestrujących (Dz.U. nr 224, poz. 1797). Nowe rozporządzenie zawęża zakres stosowanych dotychczas zwolnień od tego obowiązku. W związku z tym od 1 maja nowi podatnicy będą musieli kupić i stosować kasy fiskalne.

Rozporządzenie ministra finansów z 26 lipca 2010 r. w sprawie zwolnień przy stosowaniu kas fiskalnych przewiduje zachowanie do 31 grudnia 2012 r. dotychczasowego zwolnienia z obowiązku ewidencji przy zastosowaniu kas dla podatników o bardzo małych obrotach - 40 tys. zł. Według resortu finansów określenie progu obrotów dla korzystania ze zwolnienia od prowadzenia ewidencji przy zastosowaniu kas w tej wysokości umożliwi również kontrolę prawidłowości rozliczeń podatku po przekroczeniu tego progu. Ze zwolnień, co do zasady, nie będą mogli korzystać podatnicy, u których wielkość obrotów z tytułu działalności przekroczyła w okresie rocznym 40 tys. zł. Zachowane również zostaje dotychczasowe kryterium stosowania zwolnienia dla podatników rozpoczynających działalność. Podatnicy ci po przekroczeniu obrotu w wysokości 20 tys. zł tracą prawo do korzystania ze zwolnienia.

Minister finansów w nowym rozporządzeniu dotyczącym kas fiskalnych zdecydował się utrzymać zasadę wyłączenia ze zwolnienia od ewidencjonowania przy zastosowaniu kas rejestrujących bez względu na osiągniętą wysokość obrotu podatników:

● kontynuujących po 31 grudnia 2010 r. działalność, którzy byli zobowiązani do ewidencjonowania przed tą datą,

● prowadzących działalność w zakresie sprzedaży gazu płynnego.

W celu przeciwdziałania nadużyciom resort finansów zaproponował w rozporządzeniu - podobnie jak było to w poprzednich regulacjach - że bez względu na wysokość obrotów obowiązkiem ewidencji przy zastosowaniu kas będą objęte czynności: w zakresie świadczenia usług przewozów osób i ładunków taksówkami; w zakresie pasażerskich przewozów regularnych i nieregularnych; gdzie nie stosuje się cen urzędowych za przejazd oraz przy dostawie zespołów, podzespołów i części zamiennych do samochodów; dostaw elektronicznego sprzętu powszechnego użytku oraz sprzętu fotograficznego; sprzedaży wyrobów z metali szlachetnych lub z udziałem tych metali, płyt CD i DVD oraz niektórych innych nagranych nośników informatycznych (w tym zawierających oprogramowanie komputerowe), a także sprzedaży wszelkiego rodzaju paliw płynnych oraz wyrobów tytoniowych i napojów alkoholowych.

Rozporządzenie zakłada także utrzymanie zwolnienia z omawianego obowiązku ewidencjonowania przy dostawie towarów i świadczeniu niektórych usług w formie bezobsługowej przy zastosowaniu automatów przyjmujących należność za ich wykonanie (z wyjątkiem np. sprzedaży paliw płynnych i gazowych), jak również przy sprzedaży towarów i usług rozliczanych w systemie płatności bezgotówkowych (za pośrednictwem poczty lub rachunku bankowego).

Został określony katalog zwolnień przedmiotowych

W zakresie zwolnień przedmiotowych z prowadzenia ewidencji przy zastosowaniu kas rejestrujących pozostawione są m.in. następujące kategorie sprzedaży usług lub towarów: niektóre usługi dotyczące rolnictwa (takie jak: przygotowanie pól do upraw, pielęgnowanie upraw, opryskiwanie, zbiór upraw, nadzór i opieka nad stadem), niektóre usługi komunalne i sieciowe (np. w zakresie dostaw energii, gazu, usługi telekomunikacyjne), komunikacja miejska oraz przewozy świadczone przy zastosowaniu rykszy, dorożek, łodzi flisackich na Dunajcu, obozowiska dla dzieci, usługi i sprzedaż przy zastosowaniu automatów (z wyjątkami np. dotyczącymi wyrobów akcyzowych), usługi pocztowe i kurierskie, usługi finansowe, usługi administracji publicznej i ubezpieczeń, usługi w zakresie edukacji, usługi typu statutowego świadczone przez organizacje, usługi notariuszy ewidencjonowane w tzw. repertoriach A i P, niektóre inne usługi (np. dotyczące niektórych kategorii usług takich jak wynajmowanie i obsługa nieruchomości w całości dokumentowanych fakturami, usług opłacanych za pośrednictwem poczty lub banku, świadczonych przez podatników zawierających małą liczbę transakcji w skali roku, dzierżawy gruntów, sprzedaży na rzecz pracowników).

Pełny wykaz zwolnień przedmiotowych zawiera załącznik do rozporządzenia ministra finansów. W załączniku tym w celu zapewnienia podatnikom pełnej informacji o zakresie zwolnień od ewidencji wymieniono również pozycje dotyczące sprzedaży towarów własnej produkcji przez rolników ryczałtowych, które to zwolnienie co do zasady wynika z generalnej regulacji zawartej w art. 43 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatku od towarów i usług.

Przy określaniu zakresu tych usług MF przyjęło metodę jak najwierniejszego tłumaczenia nazw usług i towarów przy przejściu z zastosowania klasyfikacji PKWiU - 1997 r. na obowiązującą klasyfikację PKWiU - 2008 od początku 2011 roku. W tym zakresie korzystano również z opinii powołanego przez prezesa Głównego Urzędu Statystycznego zespołu roboczego do spraw przygotowania klucza przejścia PKWiU 1997 - PKWiU 2008 dla pozycji wskazanych i zdefiniowanych przez Ministerstwo Finansów do celów podatkowych.

W stosunku do osób fizycznych, które za ten sam czyn ponoszą odpowiedzialność za wykroczenie skarbowe albo za przestępstwo skarbowe, dodatkowego zobowiązania podatkowego nie ustala się.

W nowym rozporządzeniu zrezygnowano również z kategorii zwolnień od ewidencji przy zastosowaniu kas odnoszących się do grup podatników rozliczających się w ramach tzw. karty podatkowej w podatku dochodowym. Są to zazwyczaj drobi przedsiębiorcy prowadzący działalność gospodarczą na niewielka skalę (kartę podatkową można stosować tylko dla takiej działalności). Przykładowo dotyczy to takich grup zawodowych, jak: usługi ślusarskie, usługi w zakresie wyrobu i naprawy naczyń blaszanych, usługi pobielania kotłów i naczyń, usługi w zakresie kotlarstwa, usługi w zakresie mechaniki maszyn i urządzeń rolniczych, witrażownictwo, kołodziejstwo, bednarstwo, koszykarstwo, wytwarzanie mioteł, wyrobów z gałęzi i słomy, gręplarstwo, kilimiarstwo, usługi hafciarskie, dziewiarstwo na drutach i szydełkach, repasacja pończoch, usługi w zakresie bieliźniarstwa, usługi w zakresie gorseciarstwa, modniarstwo, usługi krawiecki.

W przypadku likwidacji tego tytułu zwolnienia od ewidencji podatnicy wykonujący czynności będą mogli nadal korzystać ze zwolnienia podmiotowego w przypadku nieprzekroczenia obrotu na poziomie 40 tys. zł. Resort finansów te zmiany tłumaczył tym, że operacja ta w części ma charakter kompatybilny z rozstrzygnięciami zaproponowanymi przy ograniczeniach wprowadzonych w liście zwolnień przedmiotowych, gdyż w obu kategoriach zwolnień (co prawda w różnym zakresie) były ujęte usługi medyczne. Ponieważ w wykazie zwolnień przedmiotowych (poz. 17 załącznika) pozostawiono usługi transportowe wykonywane przy wykorzystaniu ludzkiej lub zwierzęcej siły pociągowej (ryksze, dorożki), listę tych zwolnień należało rozszerzyć o usługi o zbliżonym charakterze figurujące dotychczas w zwolnieniach powiązanych z kartą podatkową, a dotyczące usług flisaków na rzece Dunajec.

W wyniku likwidacji zwolnień od ewidencjonowania przy zastosowaniu kas najbardziej licznymi grupami zawodowymi podatników, którzy zostaną objęci obowiązkiem stosowania kas, będą od początku maja świadczący usługi prawnicze, doradcze i pokrewne, medyczne, w zakresie kultury, sportu.

Trzeba przygotować się na pogłębianie trendu zawężania zwolnień. Takie przynajmniej działania zapowiada resort finansów, który skutecznie od kilku lat coraz szerszą rzeszę podatników obejmuje obowiązkiem stosowania kas fiskalnych.

Rozporządzenie ministra finansów z lipca ubiegłego roku dotyczące zwolnień przy stosowaniu kas fiskalnych obowiązuje od 1 stycznia. Jednak większość zmian wynikających z tych regulacji zacznie obowiązywać 1 maja 2011 r. Do końca kwietnia 2011 r. obowiązują jeszcze dotychczasowe zasady zwolnień. W ten sposób przedsiębiorcy dostali wyjątkowo długie vacatio legis na przystosowanie się do nowych obowiązków.

Jak już wspomniałam, cytując ustawę o VAT, podatnicy muszą rozpoczynać ewidencję z zastosowaniem kas fiskalnych w terminach przewidzianych w przepisach podatkowych. Gdy tego nie robą, naczelnik urzędu skarbowego lub organ kontroli skarbowej ustala, za okres do momentu rozpoczęcia prowadzenia ewidencji obrotu i kwot podatku należnego przy zastosowaniu kas rejestrujących, dodatkowe zobowiązanie podatkowe w wysokości odpowiadającej 30 proc. kwoty podatku naliczonego przy nabyciu towarów i usług.

Warto wiedzieć, że kasa fiskalna jest urządzeniem samodzielnym lub może stanowić część składową systemu kasowego. Aby prawidłowo z niej korzystać, trzeba spełnić pewne wymogi.

Przedsiębiorcy muszą dokonywać ewidencji każdej sprzedaży oraz wydruku paragonu fiskalnego lub faktury VAT z każdej sprzedaży, jak również wydawać oryginał wydrukowanego dokumentu nabywcy. Konieczne będzie także sporządzanie raportu fiskalnego dobowego po zakończeniu sprzedaży za dany dzień, nie później jednak niż przed dokonaniem pierwszej sprzedaży w dniu następnym oraz sporządzanie raportu fiskalnego za okres miesięczny po zakończeniu sprzedaży w ostatnim dniu miesiąca, nie później jednak niż przed rozpoczęciem sprzedaży w następnym miesiącu, jak również prowadzić bieżącą kontrolę w zakresie prawidłowego i terminowego przekazu danych do archiwizowania w przypadku stosowania kas z elektronicznym zapisem kopii.

Jeżeli z przyczyn niezależnych od podatnika nie może być prowadzona ewidencja obrotu i kwot podatku należnego przy zastosowaniu kas rejestrujących, podatnik jest zobowiązany ewidencjonować obroty i kwoty podatku należnego przy zastosowaniu rezerwowej kasy rejestrującej. W przypadku gdy ewidencjonowanie obrotu i kwot podatku należnego przy zastosowaniu rezerwowej kasy rejestrującej jest niemożliwe, podatnik nie może dokonywać sprzedaży.

Z niemożnością używania kasy możemy mieć do czynienia np. w przypadku klęski żywiołowej - powodzi. Gdy w takim przypadku podatnik straci kasę, co uniemożliwi mu dokonywanie sprzedaży, powinien o tym fakcie zawiadomić swój urząd skarbowy. Mimo że taki obowiązek nie wynika z przepisów prawa, może się zdarzyć, że naczelnik urzędu skarbowego zezwoli podatnikowi na dokonywanie sprzedaży na podstawie innej ewidencji, uwzględniając tę szczególną sytuację. Na pewno takiej decyzji - o zamianie ewidencji - nie może podjąć sam przedsiębiorca.

Kolejnym obowiązkiem podatnika stosującego kasę fiskalną jest weryfikacja poprawności pracy tego urządzenia, ze szczególnym uwzględnieniem prawidłowego zaprogramowania nazw towarów i usług oraz właściwego ich przyporządkowania do stawek podatku oraz niezwłocznego zgłaszania prowadzącemu serwis kas każdej nieprawidłowości w jej pracy.

Sprawność kasy będą mogli sprawdzić m.in. urzędnicy organów podatkowych. Dlatego też podatnicy muszą udostępniać kasy do kontroli stanu nienaruszalności kasy i prawidłowości jej pracy na każde żądanie właściwych organów. Podatnik będzie musiał też pamiętać o zgłaszaniu do obowiązkowego przeglądu technicznego kasy u właściwego serwisanta kas.

Przedsiębiorca musi dokonywać m.in. wydruku wszystkich emitowanych przez kasę dokumentów i ich kopii na taśmie papierowej, jeżeli druk kopii umożliwia konstrukcja kasy i umożliwiają to przepisy rozporządzenia. Ponadto konieczne jest przechowywanie kopii dokumentów kasowych do czasu przedawnienia zobowiązania podatkowego.

Co istotne kasy fiskalne mogą być stosowane wyłącznie do prowadzenia ewidencji własnej sprzedaży, bez prawa ich używania przez osoby trzecie.

Podatnik, który kupi kasę, będzie musiał zgłosić ten fakt w terminie 7 dni od dnia jej fiskalizacji do naczelnika urzędu skarbowego w celu otrzymania numeru ewidencyjnego kasy. Następnie będzie musiał nanieść na obudowę kasy w sposób trwały numer ewidencyjny. Każda kasa ma książkę kasy. Trzeba będzie ją na bieżąco uzupełniać, a także umożliwiać dokonanie wpisów serwisantowi kasy. Książka kasy będzie musiała być przechowywana przez okres jej użytkowania oraz udostępniana na żądanie właściwych organów. W przypadku utraty książki kasy podatnik powinien zwrócić się niezwłocznie do prowadzącego serwis kas o wydanie duplikatu oraz powiadomić o tym fakcie naczelnika urzędu skarbowego. Na stronie tytułowej tej książki kasy musi być umieszczony napis "Duplikat".

Podatnicy mogą stosować kasy z elektronicznym zapisem kopii, pod warunkiem że posiadają i stosują określone przez producenta krajowego lub importera w książce kasy urządzenia archiwizujące i informatyczne nośniki danych oraz stosują zgodnie z kartą kasy autoryzowany przez producenta krajowego lub importera program.

Zakończenie pracy w trybie fiskalnym przez każdą kasę lub wymiana pamięci fiskalnej kasy wymaga dokonania, z udziałem pracownika urzędu skarbowego, czynności odczytania zawartości pamięci fiskalnej kasy, z której sporządza się protokół.

W nowym rozporządzeniu nie przewidziano z dotychczas stosowanych zwolnień o charakterze przedmiotowym w zakresie sprzedaży następujących usług lub towarów:

● usługi magazynowania i przechowywania towarów pozostałe - wyłącznie przechowywanie i dozór mienia - których świadczenie przez podatnika w całym zakresie dokumentowane jest fakturą (PKWiU z 1997 r. - ex 63.12.14),

● usługi przechowalni bagażu na dworcach kolejowych - wyłącznie świadczone przy użyciu urządzeń służących do automatycznej obsługi, które również w systemie bezobsługowym przyjmują należność (PKWiU z 1997 r. - ex 63.21.10-00.10)¹⁾,

● usługi przechowalni bagażu na dworcach autobusowych - wyłącznie świadczone przy użyciu urządzeń służących do automatycznej obsługi, które w systemie bezobsługowym przyjmują należność (PKWiU z 1997 r. - ex 63.21.21-00.10)¹⁾,

● usługi prawnicze, rachunkowo-księgowe, badania rynków i opinii publicznej, doradztwa w zakresie prowadzenia działalności gospodarczej i zarządzania (PKWiU z 1997 r. - 74.1), z wyjątkiem usług notariuszy prowadzących repertorium A i P,

● usługi rzeczoznawstwa objęte również grupowaniem PKWiU usługi architektoniczne i inżynierskie - których świadczenie przez podatnika w całym zakresie dokumentowane jest fakturą (PKWiU z 1997 r. - ex 74.2),

● usługi rekrutacji pracowników i pozyskiwania personelu - których świadczenie przez podatnika w całym zakresie dokumentowane jest fakturą (PKWiU z 1997 r. - ex 74.5),

● usługi detektywistyczne i ochroniarskie - których świadczenie przez podatnika w całym zakresie dokumentowane jest fakturą (PKWiU z 1997 r. - ex 74.6),

● usługi sekretarskie i tłumaczenia, z wyłączeniem usług drukarskich i powielaczowych (PKWiU z 1997 r. - ex 74.83),

● usługi komercyjne pozostałe, gdzie indziej niesklasyfikowane - m.in. usługi w zakresie oceny zdolności kredytowej, usługi świadczone przez agencje inkasa - których świadczenie przez podatnika w całym zakresie dokumentowane jest fakturą (PKWiU z 1997 r. - ex 74.84),

● usługi w zakresie ochrony zdrowia i opieki społecznej (PKWiU z 1997 r. - 85),

● usługi związane z rekreacją, kulturą i sportem, które dotychczas nie były jeszcze objęte obowiązkiem stosowania kas (PKWiU z 1997 r. - ex 92),

● usługi pogrzebowe i pokrewne (PKWiU z 1997 r. - 93.03),

● usługi świadczone w gospodarstwach domowych (PKWiU z 1997 r. - 95)²).

1) usługi te będą mogły korzystać ze zwolnienia ewentualnie na mocy poz. 40 załącznika do rozporządzenia, w której kompleksowo uregulowano zagadnienia stosowania zwolnień od ewidencji kasowej usług świadczonych przy zastosowaniu automatów

2) wyłączenie to również ma charakter formalny, gdyż przy zastosowanej w PKWiU metodyce klasyfikowania usługi te w systemie VAT nie są objęte opodatkowaniem.

Kasa rejestrująca służąca do prowadzenia ewidencji musi zapewniać prawidłowe zaewidencjonowanie podstawowych danych dotyczących zawieranych transakcji, w tym wysokości uzyskiwanego przez podatnika obrotu i kwot podatku należnego oraz musi przechowywać te dane lub też zapewniać bezpieczny ich przekaz na zewnętrzne nośniki danych.

Podatnicy mogą stosować do ewidencji wyłącznie kasy lub system kasowy, które posiadają potwierdzenia ministra finansów o spełnieniu odpowiednich funkcji oraz kryteriów i warunków technicznych.

O tego typu dokumenty muszą zadbać osoby, które zajmują się dystrybucją kas. W celu otrzymania takiego potwierdzenia producent krajowy i importer składa wniosek wraz z załączonymi do niego dokumentami. Wniosek sporządza się w języku polskim. Do wniosku należy również dołączyć lub dostarczyć na badanie testowe kasy działający wzorcowy egzemplarz kasy lub systemu kasowego oraz opisy działania wszystkich urządzeń do niej dołączonych, z wyjątkiem szuflady. Producent krajowy albo importer składający wniosek przedstawia na badanie testowe kasy określone urządzenia przeznaczone do współpracy z kasą. W przypadku kas współpracujących z taksometrem do wniosku dołącza się lub dostarcza na badanie testowe kasy egzemplarz taksometru identyczny z tym, który był poddany ocenie zgodności (zatwierdzeniu typu), oraz urządzenie umożliwiające symulację napędu pracy taksometru.

Potwierdzenie wydawane jest na trzy lata. Po upływie tego okresu może ono być wydane na następne okresy po złożeniu wniosku wraz z wymaganymi dokumentami i urządzeniami i przeprowadzeniu wszystkich badań testowych.

Numery unikatowe kas są przydzielane przez ministra finansów. Numery te przydziela się wyłącznie producentom krajowym i importerom dla kas posiadających potwierdzenie.

Naczelnik urzędu skarbowego, po zgłoszeniu fiskalizacji kasy przez podatnika, nadaje kasie numer ewidencyjny. Numer ten nie ulega zmianie w przypadku zmiany właściwości naczelnika urzędu skarbowego. Numer ewidencyjny kasy oraz książki kasy są identyczne i nie mogą być przypisane innym urządzeniom.

W ramach ulgi na zakup urządzeń fiskalnych podatnikom przysługuje odliczenie od podatku kwoty wydatkowanej na zakup każdej z kas rejestrujących zgłoszonych na dzień rozpoczęcia (powstania obowiązku) ewidencjonowania w wysokości 90 proc. jej ceny zakupu (bez podatku), nie więcej jednak niż 700 zł.

W przypadku gdy podatnik rozpoczął ewidencjonowanie obrotu w obowiązujących terminach i wykonuje wyłącznie czynności zwolnione od podatku lub jest podatnikiem zwolnionym od podatku na podstawie art. 113 ust. 1 lub 9 ustawy o VAT, urząd skarbowy dokonuje zwrotu kwoty określonej w ust. 4 na rachunek bankowy podatnika w banku mającym siedzibę na terytorium kraju lub na rachunek podatnika w spółdzielczej kasie oszczędnościowo-kredytowej, której jest członkiem, w terminie do 25. dnia od daty złożenia wniosku przez podatnika.

Podatnicy są zobowiązani do zwrotu odliczonych lub zwróconych im kwot wydatkowanych na zakup kas rejestrujących, w przypadku gdy w okresie 3 lat od dnia rozpoczęcia ewidencjonowania zaprzestaną ich używania lub nie dokonują w obowiązującym terminie zgłoszenia kasy do obowiązkowego przeglądu technicznego przez właściwy serwis, a także w przypadku naruszenia warunków związanych z odliczeniem tych kwot.

Zasady korzystania z ulgi na zakup kasy fiskalnej zostały szczegółowo wskazane w rozporządzeniu ministra finansów. Zgodnie z nim przedsiębiorca skorzysta z ulgi pod warunkiem:

● złożenia przez podatnika do właściwego naczelnika urzędu skarbowego, przed terminem rozpoczęcia ewidencjonowania obrotu i kwot podatku należnego, pisemnego zgłoszenia o liczbie kas rejestrujących i miejscu (adresie) ich używania, które podatnik zamierza stosować do tego ewidencjonowania;

● rozpoczęcia ewidencjonowania obrotu i kwot podatku należnego nie później niż w obowiązujących terminach, przy użyciu kas rejestrujących nabytych w okresie, kiedy kasy te były objęte ważnym potwierdzeniem ministra właściwego do spraw finansów publicznych;

● posiadania przez podatnika dowodu zapłaty całej należności za kasę rejestrującą.

W przypadku podatników, którzy zamierzają stosować do ewidencjonowania obrotu i kwot podatku należnego jedną kasę rejestrującą, zgłoszenie może być dokonane na formularzu zgłoszenia o miejscu instalacji kasy rejestrującej, zgodnie z przepisami dotyczącymi kryteriów i warunków technicznych, którym muszą odpowiadać kasy rejestrujące, oraz warunków ich stosowania, jeżeli zgłoszenie to zostało złożone przed terminem obowiązkowego rozpoczęcia ewidencjonowania tych kwot.

Odliczenie może być dokonane w deklaracji podatkowej dla podatku od towarów i usług za okres rozliczeniowy, w którym rozpoczęto ewidencjonowanie obrotu i kwot podatku należnego, lub za okresy następujące po tym okresie rozliczeniowym.

Jednak trzeba pamiętać, że kwota odliczenia w danym okresie rozliczeniowym nie może być wyższa od kwoty różnicy między kwotą podatku należnego a kwotą podatku naliczonego.

W przypadku gdy kwota podatku naliczonego jest większa albo równa kwocie podatku należnego w danym okresie rozliczeniowym, podatnik może otrzymać zwrot kwoty wydatkowanej na zakup kas rejestrujących, z tym że w danym okresie rozliczeniowym kwota zwrotu nie może przekroczyć równowartości:

● 25 proc. kwoty odpowiadającej 90 proc. jej ceny zakupu (bez podatku), nie więcej jednak niż 175 zł - jeżeli podatnik składa deklaracje za okresy miesięczne, lub

● 50 proc. kwoty odpowiadającej 90 proc. jej ceny zakupu (bez podatku), nie więcej jednak niż 350 zł - jeżeli podatnik składa deklaracje za okresy kwartalne.

W przypadku podatników rozliczających się w formie ryczałtu, o którym mowa w art. 114 ustawy o VAT (świadczenie usług taksówek osobowych opodatkowanych ryczałtem), kwota odliczenia za dany okres rozliczeniowy nie może przekraczać kwoty, która powinna podlegać wpłacie do urzędu skarbowego.

W przypadku podatników, którzy rozpoczęli ewidencjonowanie obrotu w obowiązujących terminach i wykonują wyłącznie czynności zwolnione z podatku lub są podatnikami zwolnionymi z podatku na podstawie art. 113 ust. 1 lub 9 ustawy o VAT, zwrot kwoty związanej z zakupem kasy fiskalnej jest dokonywany na wniosek podatnika składany do właściwego naczelnika urzędu skarbowego.

Wniosek powinien zawierać: imię i nazwisko lub nazwę podatnika, jego dane adresowe oraz numer identyfikacji podatkowej, a w przypadku podatników świadczących usługi przewozów osób i ładunków taksówkami osobowymi i bagażowymi dodatkowo informację o numerze licencji na wykonywanie transportu drogowego taksówką oraz numerze rejestracyjnym i bocznym taksówki, w której zainstalowano kasę rejestrującą.

Do wniosku należy dołączyć:

● dane określające imię i nazwisko albo nazwę podmiotu prowadzącego serwis kas, który dokonał fiskalizacji kasy rejestrującej;

● oryginał faktury potwierdzającej zakup kasy rejestrującej wraz z dowodem zapłaty całej należności za kasę rejestrującą;

● informacje o numerze rachunku bankowego podatnika lub jego rachunku w spółdzielczej kasie oszczędnościowo-kredytowej, której jest członkiem, na który należy dokonać zwrotu;

● fotokopię świadectwa przeprowadzonej legalizacji ponownej taksometru współpracującego z kasą o zastosowaniu specjalnym służącą do prowadzenia ewidencji przy świadczeniu tych usług, w tym również zintegrowanego w jednej obudowie z kasą - w przypadku podatników świadczących usługi przewozu osób i ładunków taksówkami osobowymi i bagażowymi.

W przypadku zakupu kas rejestrujących zintegrowanych w jednej obudowie z taksometrem, nabytych w okresie, kiedy kasy te były objęte ważnym potwierdzeniem ministra finansów, odliczenia i zwroty stosuje się odpowiednio.

Podatnicy są zobowiązani do zwrotu odliczonych lub zwróconych im kwot wydatkowanych na zakup kas rejestrujących, w przypadkach gdy w okresie trzech lat od dnia rozpoczęcia ewidencjonowania: zaprzestaną działalności; nastąpi otwarcie likwidacji; zostanie ogłoszona upadłość; nastąpi sprzedaż przedsiębiorstwa lub zakładu (oddziału), a następca prawny nie będzie dokonywał sprzedaży z zastosowaniem kas rejestrujących; dokonają odliczenia z naruszeniem warunków do tego przewidzianych.

Zwrotu odliczonych lub zwróconych kwot wydatkowanych na zakup kas rejestrujących należy dokonać na rachunek właściwego urzędu skarbowego w terminie:

● do 25. dnia miesiąca następującego po:

- miesiącu, w którym powstały okoliczności uzasadniające dokonanie takiego zwrotu, jeżeli podatnik rozlicza podatek za okresy miesięczne,

- kwartale, w którym powstały okoliczności uzasadniające dokonanie takiego zwrotu, jeżeli podatnik rozlicza podatek za okresy kwartalne;

● do końca miesiąca następującego po miesiącu, w którym powstały okoliczności uzasadniające dokonanie zwrotu w przypadku podatników, którzy rozpoczęli ewidencjonowanie obrotu w obowiązujących terminach i wykonują wyłącznie czynności zwolnione z podatku lub są podatnikami zwolnionymi z podatku na podstawie art. 113 ust. 1 lub 9 ustawy o VAT.

Nano - cena 1290 zł netto, www.novitus.pl

Mobile - cena 1099 zł netto, www.posnet.com.pl

Mini - cena 1090 zł netto, www.elzab.com.pl

Bravo - cena 999 zł netto, www.novitus.pl

Export - cena 899 zł netto, www.gmtr.pl

Ze względu na konstrukcję kasy dzieli się na:

kasy elektroniczne - kasy z programem aplikacyjnym, posiadające własną bazę danych o towarach i usługach z możliwością jej zmiany wyłącznie poprzez zdefiniowaną funkcję stałego programu aplikacyjnego kasy;

kasy współpracujące z komputerem - kasy elektroniczne, których baza danych o towarach i usługach może być zmieniana przy zastosowaniu programu komputerowego przez wbudowany określony interfejs;

kasy bez programu aplikacyjnego - kasy z modułem fiskalnym, bez programu aplikacyjnego kasy, sterowane kompatybilnym komputerowym programem aplikacyjnym kasy poprzez wbudowany określony interfejs umożliwiający między innymi połączenie kasy przewodowo z komputerem w obrębie obsługującego klienta stanowiska kasowego (drukarki fiskalne); w kasach tych funkcję wyświetlacza dla operatora może spełniać monitor komputera;

kasy komputerowe - kasy z modułem fiskalnym, zbudowane na bazie komputera ze standardowym systemem operacyjnym z możliwością współpracy poprzez wewnętrzny wbudowany określony interfejs modułu fiskalnego kasy z kompatybilnym komputerowym programem aplikacyjnym kasy;

terminale kasowe - kasy z modułem fiskalnym, bez programu aplikacyjnego, sterowane za pomocą programu komputerowego z zapisanym w nim programem aplikacyjnym kasy i stanowiące wraz z nim zamknięty system kasowy;

kasy o zastosowaniu specjalnym - kasy, których program i konstrukcja są związane ze szczególnym zastosowaniem.

Ewa Matyszewska

ewa.matyszewska@infor.pl

Ustawa z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz.U. nr 54, poz. 535 z późn. zm.).

Rozporządzenie ministra finansów z 26 lipca 2010 r. w sprawie zwolnień z obowiązku prowadzenia ewidencji przy zastosowaniu kas rejestrujących (Dz.U. nr 138, poz. 930).

Rozporządzenie ministra finansów z 28 listopada 2008 r. w sprawie kryteriów i warunków technicznych, którym muszą odpowiadać kasy rejestrujące oraz warunków ich stosowania (Dz.U. nr 212, poz. 1338 z późn. zm.).

Rozporządzenie ministra finansów z 27 grudnia 2010 r. w sprawie odliczania i zwrotu kwot wydatkowanych na zakup kas rejestrujących (Dz.U. nr 257, poz. 1733).