Spóźniony podatek dzieli ekspertów

Tak orzekł Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, a zaskarżone przepisy to art. 86 ust. 10b pkt 2 i 3 oraz art. 86 ust. 10i ustawy o podatku od towarów i usług - wprowadzone 1 stycznia tego roku. Wyrok ten od razu wzbudził wiele kontrowersji, a zapytany o niego resort finansów odpowiedział nam, że za wcześnie na wnioski, bo urzędnicy wciąż go analizują.

I rzeczywiście jest co analizować, bo choć orzeczenie przedstawiane było jako rozstrzygające, to mimo iż jest korzystne dla podatników, nie wszyscy eksperci się z nim zgadzają. Popierający tezę WSA w Krakowie wskazuje na zachowanie podstawowych zasad wspólnotowego VAT, czyli neutralności VAT i proporcjonalności. Sytuacja, w której rozliczenie transakcji wewnątrzwspólnotowego nabycia towarów bez winy podatnika (ponieważ to kontrahent dostarcza fakturę dopiero po upływie trzech miesięcy) wymaga zapłacenia odsetek, nie jest przewidziana we wspólnotowym systemie VAT. Dlatego ich zdaniem sankcja w postaci konieczności naliczenia i zapłaty odsetek może być uznana za zbyt daleko idącą restrykcję. Trudno w takiej sytuacji obciążać skutkami finansowymi wyłącznie podatnika. Inni jednak są bardziej sceptyczni. Uważają, że określanie sankcji należy co do zasady do kompetencji państw członkowskich i nie podlega harmonizacji. Ważne tylko, by sankcje te nie były nieproporcjonalnie dotkliwe do wagi czynu.

Jest jeszcze kolejna grupa ekspertów, która ocenę wyroku uzależnia od tego, czy mówimy o WNT, czy o imporcie usług. W tym pierwszym przypadku (a dokładnie w zakresie wewnątrzwspólnotowych nabyć towarów, transakcji zrównanych z WNT i importu towarów) ich zdaniem wyrok jest jak najbardziej prawidłowy. Jednak w zakresie nabywanych usług budzi już wątpliwości, bo dyrektywa w tym zakresie wprost odwołuje się do warunków formalnych ustanowionych przez państwa członkowskie. O finalnym rozstrzygnięciu tego problemu zadecydują zapewne kolejne instancje.

Jakkolwiek by było, wyrok ten po raz kolejny zwrócił uwagę na jakość stanowionego w Polsce prawa podatkowego. A do innych regulacji, którym także można postawić zarzut niezgodności z dyrektywami, należy ustawa o VAT i dwie określone w niej zasady. Jedna dotyczy funkcjonowania ulgi na złe długi, a konkretnie dwuletniego okresu skorzystania z niej. Druga zaś to kwestia pierwszego zasiedlenia w kontekście skorzystania ze zwolnienia z opodatkowania. To trafiło już nawet do Trybunału Sprawiedliwości UE, a wyrok w tej sprawie ma zapaść jeszcze w tym roku. ⒸⓅ C3

Ulga na złe długi i pierwsze zasiedlenie to kolejne przepisy, którym można zarzucić niezgodność z dyrektywą

EC