Obowiązki płatników i podatników w lutym

1. Małe i średnie firmy po raz pierwszy złożą JPK_VAT

Od 1 stycznia 2017 r. małe i średnie firmy mają nowy obowiązek - comiesięczne składanie JPK_VAT. Co do zasady termin jego złożenia mija 25. dnia miesiąca następującego po miesiącu, za który składany jest ten dokument. Za styczeń 2017 r. firmy muszą złożyć JPK_VAT do 27 lutego, ponieważ 25 lutego przypada w sobotę

@RY1@i02/2017/025/i02.2017.025.050000100.801.jpg@RY2@

Marcin Sidelnik dyrektor w dziale doradztwa prawnopodatkowego PwC

Jakich firm dotyczy obowiązek składania JPK_VAT od początku tego roku?

Od 1 stycznia 2017 r. obowiązkowi składania comiesięcznego pliku JPK dla ewidencji VAT podlegają mali oraz średni przedsiębiorcy. Natomiast już od lipca 2016 r. JPK dla ewidencji VAT zobowiązani są składać duzi przedsiębiorcy w rozumieniu ustawy o swobodzie działalności gospodarczej. Zatem w uproszczeniu można stwierdzić, że od stycznia 2017 r. zobowiązanymi do comiesięcznego składania JPK będą firmy, których nie można uznać za mikroprzedsiębiorców, czyli te, które w trakcie każdego z dwóch ostatnich lat obrotowych spełniły przynajmniej jeden ze wskazanych niżej warunków:

wzatrudniały co najmniej 10 pracowników lub

wroczny obrót netto ze sprzedaży towarów, wyrobów i usług oraz operacji finansowych przekroczył równowartość w złotych 2 milionów euro i całkowita suma aktywów bilansu rocznego była wyższa od równowartości w złotych 2 milionów euro.

Na jaki dzień firma musi spełnić wymogi dotyczące wielkości obrotu i zatrudnienia?

Status przedsiębiorcy na potrzeby raportowania JPK dla ewidencji VAT powinien być określany po zakończeniu każdego roku obrotowego. Dla małych i średnich firm prowadzących ewidencję VAT oznacza to, że zasadniczo muszą brać pod uwagę kryteria, które spełniały w latach obrotowych 2015 i 2016.

Natomiast w przypadku podmiotu mającego za sobą tylko jeden rok obrotowy wiążące dla ustalenia poziomu średniorocznego zatrudnienia i parametrów finansowych są dane tylko za ten jeden rok. Zatem dla podatnika, dla którego rok kalendarzowy 2016 był pierwszy rokiem obrotowym, dla ustalenia obowiązku złożenia JPK dla ewidencji VAT za styczeń 2017 r. właściwe są dane za rok 2016.

Inaczej będzie, gdy podatnik działa krócej niż jeden pełny rok obrotowy. W tym przypadku z powodu braku możliwości zweryfikowania poziomu średniorocznego zatrudnienia i parametrów finansowych za dwa ostatnie lata obrotowe należy się odwołać do art. 109 ust. 3 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej. Zgodnie z tym przepisem w przypadku przedsiębiorcy działającego krócej niż rok jego przewidywany obrót netto ze sprzedaży towarów, wyrobów i usług oraz operacji finansowych, a także średnioroczne zatrudnienie szacuje się na podstawie danych za ostatni okres, udokumentowany przez przedsiębiorcę. Zatem w przypadku podmiotu działającego od stycznia 2017 r. okresem mogącym być punktem odniesienia dla ustalenia obowiązku złożenia ewidencji VAT w postaci JPK mogą być dane dotyczące stycznia 2017. Natomiast jeżeli dane te nie pozwalają oszacować, że taki podatnik jest mikroprzedsiębiorcą, to przekazanie ewidencji VAT w formie JPK za styczeń powinno nastąpić najpóźniej do 27 lutego 2017 r.

Skąd to przesunięcie z 25 na 27 lutego?

Zasadniczo JPK dla ewidencji VAT składa się za okresy miesięczne w terminie do 25. dnia miesiąca następującego po każdym kolejnym miesiącu. Jednak ostatni dzień terminu na złożenie JPK dla VAT za styczeń przypada na sobotę 25 lutego. W związku z tym za ostatni dzień terminu na podstawie art. 12 par. 5 ordynacji podatkowej uważa się następny dzień po dniach wolnych od pracy, czyli właśnie 27 lutego 2017 r.

Jednocześnie podkreślić należy, że wszyscy podatnicy zobowiązani do składania JPK dla ewidencji VAT po raz pierwszy złożą dane elektroniczne zgodnie z wymogami nowej struktury JPK_VAT(2), która ma zastosowanie dopiero do rozliczeń podatkowych, począwszy od 1 stycznia 2017 r.

Jakie dane trzeba podać w JPK? Jakie dane z ewidencji? Czy trzeba też podać poszczególne pozycje z faktur?

Zgodnie z nowymi wymogami dla ewidencji VAT powinna ona zawierać m.in. "inne dane służące identyfikacji poszczególnych transakcji". Jednak nie powinno to oznaczać, że czynni podatnicy VAT zobowiązani są do wprowadzania do ewidencji VAT każdej z pozycji z faktur, co potwierdzają również organy podatkowe. Przykładowo dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy w interpretacji indywidualnej z 8 grudnia 2016 r. (nr 0461-ITPP1.4512. 761.2016.1.MN) uznał, że po wejściu w życie od 1 stycznia 2017 r. nowej treści art. 109 ust. 3 ustawy nie ma potrzeby prezentowania każdej pozycji faktury (sprzedaży i zakupu). Wystarczające bowiem będzie dla identyfikacji poszczególnych transakcji zawarcie w ewidencji sprzedaży i zakupu danych stron transakcji, w tym numeru, za pomocą którego kontrahent jest zidentyfikowany na potrzeby podatku lub podatku od wartości dodanej oraz numerów faktur i ich dat sprzedaży, które umożliwiają pełną identyfikację transakcji.

Co, jeśli firma prowadzi ewidencję VAT w Excelu?

Zgodnie z trzecią częścią odpowiedzi Ministerstwa Finansów na pytania, które pojawiły się w trakcie konsultacji dotyczących struktur jednolitego pliku kontrolnego, księgi podatkowe prowadzone z wykorzystaniem programów biurowych, w tym arkuszy kalkulacyjnych, należy uznać za prowadzone przy użyciu programów komputerowych. Tym samym podmioty prowadzące księgi podatkowe przy użyciu arkuszy kalkulacyjnych są zobowiązane do comiesięcznego przekazywania za pomocą środków komunikacji elektronicznej informacji o ewidencji VAT w formie JPK.

Czy dane z JPK dla ewidencji muszą być zgodne z danymi wykazanymi w deklaracji?

Dane z JPK dla ewidencji VAT zasadniczo powinny się zgadzać z danymi z deklaracji VAT, gdyż Ministerstwo Finansów tak zmodyfikowało wersję struktury JPK_VAT, by odzwierciedlała ona układ obowiązującej deklaracji dla podatku od towarów i usług. Przykładowo jednak dane w JPK_VAT przekazywane są bez zaokrągleń, w rzeczywistych kwotach wynikających z dowodów księgowych wprowadzonych do ewidencji VAT oraz nie obejmują podatku naliczonego z poprzednich okresów rozliczeniowych. W związku z tym przy porównywaniu danych w JPK z deklaracją mogą wystąpić różnice i należy o tym pamiętać.

Czy warto przystosować ewidencję do celów JPK?

Dostosowanie zakresu informacji gromadzonych w ewidencji VAT do zakresu danych wymaganych przez JPK powinno ułatwić proces tworzenia JPK. W związku z tym warto rozważyć przystosowanie ewidencji do wymogów JPK.

Czy firma musi być przygotowana jedynie do wysyłki JPK_VAT, czy też pozostałych struktur?

Mikro-, małe i średnie przedsiębiorstwa będą zobowiązane przekazywać pliki JPK inne niż dla ewidencji VAT na żądanie organów podatkowych dopiero od 1 lipca 2018 r. Oznacza to, że tego rodzaju przedsiębiorcy będą mieli trochę więcej czasu na przygotowanie elektronicznych danych na potrzeby JPK dedykowanych dla faktur, ksiąg rachunkowych, magazynów, podatkowej księgi przychodów i rozchodów oraz ewidencji przychodów.

Czy podatnik może wysłać kilka JPK, czy musi to być jeden plik?

Zgodnie z informacjami z Ministerstwa Finansów, począwszy od stycznia 2017 r., w związku z automatyzacją weryfikacji przekazywanych danych informacja o prowadzonej ewidencji w formacie JPK_VAT powinna być przygotowana i przesłana w jednym pliku.

Jak w praktyce przesłać JPK do fiskusa? Jakie możliwości mają firmy?

Ministerstwo umożliwiło podatnikom wysłanie pliku JPK_VAT na swoje bramki na dwa sposoby - przy użyciu aplikacji Klient JPK, która od kilku miesięcy jest dostępna do pobrania na oficjalnej stronie Biuletynu Informacji Publicznej, bądź zgodnie ze specyfikacją interfejsów usług JPK, czyli dokumentu, który również jest dostępny na stronie ministerstwa. Dokument ten umożliwia stworzenie własnego narzędzia pozwalającego na wysyłkę plików JPK bez konieczności korzystania z aplikacji ministerialnej. Z naszego doświadczenia wynika, że duża część podatników korzysta z tego drugiego sposobu, gdzie budują oni swoje własne narzędzia bądź nabywają licencje do oprogramowania od firm trzecich. Jest to o tyle korzystne, że w większości przypadków aplikacje te zawierają więcej funkcjonalności niż aplikacja Klient JPK. Należy jednak zwrócić uwagę, że w ostatnim czasie Ministerstwo Finansów udostępniło nową wersję aplikacji pozwalającej na wysyłkę plików JPK. Niestety na razie umożliwia ona wysyłkę plików jedynie na środowisko testowe.

Czy po wysłaniu JPK trzeba pobrać urzędowe poświadczenie odbioru (UPO)?

Przepisy nie wymagają pobrania UPO, ale warto to zrobić w celu potwierdzenia skutecznego złożenia JPK. W przypadku gdy status naszej wysyłki otrzymał kod 200 oznaczający poprawną weryfikację pliku, mamy możliwość pobrania Urzędowego Poświadczenia Odbioru. W aplikacji Klient JPK 1.2.6. udostępnionej przez Ministerstwo Finansów niestety nie ma takiej możliwości. W tym wypadku warto skorzystać z udostępnionego na stronie internetowej resortu formularza PDF, który umożliwia sprawdzenie statusu wysyłki pliku JPK i w razie otrzymania statusu 200 pobrania go w formie czytelnej dla użytkownika. Nowa aplikacja kliencka do wysyłania plików JPK (Klient JPK 2.0) ma mieć funkcjonalność wygenerowania dokumentu UPO w formacie pliku PDF, który zostanie otwarty w domyślnym programie obsługującym takie pliki.

Czy przesłanie JPK_VAT oznacza, że urząd nie będzie przeprowadzał kontroli w firmie?

Celem wprowadzenia jednolitego pliku kontrolnego ma być skrócenie czasu kontroli, poprawienie jej efektów, zmniejszenie jej uciążliwości oraz obniżenie kosztów jej obsługi. Natomiast w jakim zakresie JPK zastąpi tradycyjne kontrole podatkowe, pokaże dopiero praktyka jego stosowania przez organy podatkowe. Będzie to zależało od tego, jak szybko administracja podatkowa zacznie wykorzystywać nowoczesne technologie i budować swoje kompetencje w obszarze e-kontroli.

W wielu przypadkach przekazanie pliku będzie się odbywało wyłącznie w ramach czynności sprawdzających, po których kontrola u podatnika w ogóle nie będzie konieczna.ⒸⓅ

WAŻNE

Podmioty prowadzące księgi podatkowe przy użyciu arkuszy kalkulacyjnych są zobowiązane do comiesięcznego przekazywania za pomocą środków komunikacji elektronicznej informacji o ewidencji VAT w formie JPK.

Rozmawiał Łukasz Zalewski