Jak opodatkowana jest pożyczka między członkami rodziny

doradca podatkowy, wspólnik w Kancelarii KNDP Kolibski Nikończyk Dec & Partnerzy

Umowa pożyczki jest szczególnie opodatkowana, gdy strony umowy łączą więzy rodzinne. Art. 9 pkt 10 lit. b) ustawy od podatku od czynności cywilnoprawnych przewiduje zwolnienie dla pożyczek udzielanych w formie pieniężnej, jeżeli pożyczkobiorcą jest małżonek, zstępny, wstępny, pasierb, rodzeństwo, ojczym i macocha (tzw. zerowa grupa), pod warunkiem złożenia deklaracji PCC-3 w terminie 14 dni oraz udokumentowania otrzymania pieniędzy na rachunek bankowy albo rachunek prowadzony przez SKOK lub przekazem pocztowym. Z kolei pożyczki poniżej 9637 zł są zwolnione od podatku, jeśli zostały zawarte w I grupie, bez obowiązku przelewu na rachunek bankowy i bez utraty prawa do zwolnienia przy przekroczeniu terminu 14 dni.

W zakresie opodatkowania podatkiem dochodowym pożyczka w najbliższej rodzinie może być udzielona bez odsetek i wartość takiego świadczenia w grupie I i II jest zwolniona z PIT (art. 21 ust. 1 pkt 125 ustawy o PIT). Co więcej, także umorzenie lub przedawnienie obowiązku zwrotu takiej pożyczki nie będzie podlegało opodatkowaniu, gdyż będzie objęte ww. zwolnieniem z PIT. Nie będzie to darowizna opodatkowana podatkiem od darowizn, gdyż temu podatkowi podlega tylko nabycie przez osoby fizyczne własności rzeczy lub praw majątkowych. Będzie to zatem nieodpłatne przysporzenie podlegające ustawie o PIT, a nie ustawie o podatku od spadków i darowizn, jako że nie nabywa się ani rzeczy, ani prawa majątkowego, lecz jest się zwalnianym z obowiązku spełnienia świadczenia (obowiązku zwrotu sumy pożyczki).

Jest to o tyle korzystne, że ww. zwolnienia z podatku dochodowego od osób fizycznych nie trzeba zgłaszać do urzędu skarbowego i obejmuje ono nie tylko grupę zero, ale całą grupę I i II.

Art. 9 pkt 10 lit. b) ustawy z 9 września 2000 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych (t.j. Dz.U. z 2007 r. nr 68, poz. 450 z późn. zm.).

Art. 21 ust. 1 pkt 125 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2000 r. nr 14, poz. 176 z późn. zm.).