Transakcje zagranicznych firm bez podatku

W Sejmie znajduje się poselski projekt ustawy, który ma na celu doprecyzowanie zakresu zwolnienia z podatku od czynności cywilnoprawnych (PCC) umów sprzedaży instrumentów finansowych. Zapowiada on wyraźne zwolnienie z podatku umów sprzedaży instrumentów finansowych nabytych na polskim rynku przez zagraniczne firmy inwestycyjne (np. domy maklerskie) swoim klientom.

Obowiązujący art. 9 pkt 9 ustawy z 9 września 2009 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych (t.j. Dz.U. z 2007 r. nr 68, poz. 450 z późn. zm.) nie rozstrzyga jednoznacznie objęcia zwolnieniem z PCC sprzedaży instrumentów finansowych dokonywanej w ramach rozliczeń pomiędzy zagranicznymi firmami inwestycyjnymi, które kupują na rynku polskim instrumenty finansowe na rachunek własny w celu ich dalszej odsprzedaży na rzecz swoich klientów, a tymi klientami.

Z PCC zwolniona jest sprzedaż maklerskich instrumentów finansowych firmom inwestycyjnym bądź za ich pośrednictwem oraz sprzedaż tych instrumentów dokonywana w ramach obrotu zorganizowanego – w rozumieniu przepisów ustawy o obrocie instrumentami finansowymi. Przez obrót zorganizowany rozumie się obrót papierami wartościowymi lub innymi instrumentami finansowymi dokonywany na terytorium Polski na rynku regulowanym albo w alternatywnym systemie obrotu. Jeżeli zatem sprzedaż nie jest dokonywana na rzecz firm inwestycyjnych lub za ich pośrednictwem, to dla zwolnienia z podatku wymagane jest, aby następowała ona w ramach obrotu zorganizowanego.

Tymczasem działalność międzynarodowych firm inwestycyjnych w obrocie zorganizowanym na rynku polskim polega, w przeważającej mierze na nabywaniu instrumentów finansowych na rachunek własny na naszym rynku i ich dalszej odsprzedaży, już poza tym rynkiem, na rzecz swoich klientów. W związku z tym projekt precyzuje zakres obowiązującego zwolnienia z PCC przez odniesienie go do umów sprzedaży instrumentów finansowych zawieranych formalnie poza obrotem zorganizowanym, pozostających jednak w bezpośrednim związku z tym obrotem. Zgodnie z projektowanym pkt 9c w art. 9 ustawy o PCC zwolniona z podatku ma być sprzedaż praw majątkowych będących instrumentami finansowymi, jeżeli przynajmniej jedną ze stron umowy sprzedaży jest podmiot, który nabył te instrumenty, będąc stroną transakcji w obrocie zorganizowanym.

Podatku nie trzeba będzie zatem płacić od umów sprzedaży tylko tych instrumentów finansowych, które zostały wcześniej nabyte przez sprzedającego w obrocie zorganizowanym na terytorium Polski. W wyniku projektowanych zmian tego rodzaju transakcje jako pozostające w bezpośrednim związku funkcjonalnym z obrotem zorganizowanym dokonywanym w Polsce i służące rozliczeniu pomiędzy zagraniczną firmą inwestycyjną zawierającą transakcje nabycia na rynku polskim, a jej zagranicznymi klientami będą objęte zwolnieniem z PCC w sposób niebudzący wątpliwości interpretacyjnych.

Zmiana realizuje obowiązującą w Unii Europejskiej zasadę swobodnego przepływu kapitału. Nie powinna ona wpłynąć na zmniejszenie wpływów gmin z tytułu PCC, gdyż już obecnie praktyką jest uznawanie transakcji zagranicznych firm inwestycyjnych za objęte zakresem zwolnienia.