Użytkownik ma obowiązek zapłacić podatek

Umowy związane z korzystaniem z nieruchomości, np. umowa dzierżawy, najmu czy użyczenia, nie podlegają opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych (PCC). Umów tych nie należy mylić z ustanowieniem użytkowania, które rodzi obowiązki wobec fiskusa.

Jak wyjaśnia Łukasz Czekański, doradca podatkowy współpracujący z kancelarią WKB, opodatkowaniu podlegają te czynności, które są wymienione w ustawie o podatku od czynności cywilnoprawnych (t.j. Dz.U. z 2010 r. nr 101, poz. 649 z późn. zm.). Brak w niej umów najmu czy użyczenia oznacza, że nie są one opodatkowane.

- Podatek trzeba natomiast zapłacić przy ustanowieniu odpłatnego użytkowania, które jest ograniczonym prawem rzeczowym, dającym uprawnionemu prawo do używania rzeczy i pobierania z niej pożytków - mówi Łukasz Czekański.

Powstaje ono w drodze umowy zawartej między właścicielem a użytkownikiem i jego przedmiotem mogą być zarówno ruchomości, jak i nieruchomości.

- W odróżnieniu od umów najmu czy dzierżawy, która wiąże jedynie strony, użytkowanie nieruchomości jest skuteczne wobec wszystkich osób (jest wpisywane do księgi wieczystej) - tłumaczy nasz rozmówca.

Obowiązek podatkowy powstaje z chwilą zawarcia umowy. Podstawą opodatkowania jest wartość świadczeń użytkownika za okres, na jaki użytkowanie zostało ustanowione.

- Jeżeli w chwili zawierania umowy nie można tej wartości ustalić, podstawę opodatkowania określamy w miarę wykonywania świadczeń, jednak za zgodą podatnika, organ podatkowy może przyjąć prawdopodobną wartość wszystkich świadczeń za okres trwania użytkowania - wskazuje Łukasz Czekański.

W przypadku użytkowania zawartego na czas nieoznaczony podstawą opodatkowania może być wartość świadczeń za 10 lat albo wartość świadczeń należnych w miarę wykonywania umowy. Ekspert zwraca uwagę, że odpłatne użytkowanie nie będzie opodatkowane PCC, jeżeli podlega opodatkowaniu VAT.

Magdalena Majkowska

magdalena.majkowska@infor.pl