Czy podatnik płaci za zbędną opinię

Na regulację odpowiedzialności za koszty postępowania podatkowego składają się art. 264-271 Ordynacji podatkowej oraz zasady szczególne. Wskazać należy m.in. art. 4 ust. 7 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, art. 8 ust. 4 ustawy o podatku od spadków i darowizn, art. 6 ust. 4 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych dotyczące kosztów opinii biegłego. Wymienione przepisy łączy zasada, że podatnik - na gruncie regulacji danego podatku - ponosi odpowiedzialność za koszty opinii biegłego, z której wynika, że wartość istotna dla danej sprawy oszacowana w opinii jest wyższa co najmniej o 33 proc. wartości podanej przez podatnika.

W opisanym przypadku - gdy opinia okaże się zbędna - kwestię odpowiedzialności za koszty postępowania oceniać należy w świetle rezultatów postępowania co do istoty sprawy. Przykładowo, gdy okaże się, że w sprawie dotyczącej podatku od nieruchomości opinia biegłego powołanego na zasadzie art. 4 ust. 7 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych okaże się zbędna z uwagi na późniejsze przesądzenie, iż oszacowane przez biegłego instalacje nie stanowią przedmiotu opodatkowania podatkiem od nieruchomości, nie jest zasadne obciążanie podatnika kosztami bezużytecznego dowodu. W praktyce oznacza to, że rozstrzygnięcie o odpowiedzialności za koszty postępowania podatkowego powinno następować po wyczerpaniu toku instancji postępowania podatkowego. Negatywnie natomiast należy ocenić praktykę przedwczesnego orzekania o kosztach postępowania podatkowego - nim decyzja wydana co do istoty sprawy stanie się ostateczna (por. uzasadnienia wyroków: WSA w Olsztynie z 17 wrzesnia 2009 r., sygn. akt I SA/Ol 475/09 oraz WSA w Warszawie z 23 kwietnia 2008 r., sygn. akt III SA/Wa 234/08, a także NSA z 25 sierpnia 1999 r., sygn. akt I SA/Gd 1846/97).

(PB)

Art. 264-271 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja Podatkowa (t.j. Dz.U. z 2005 r. nr 8, poz. 60 z późn. zm.).