Jeden urzędnik tej samej sprawie może przyglądać się tylko raz

Osoby, które podpisały postanowienie o odmowie wydania interpretacji, nie mogą brać żadnego, choćby technicznego, udziału w postępowaniu zażaleniowym - orzekł NSA.

Chodziło o spółkę, która złożyła wniosek o interpretację indywidualną. Izba Skarbowa w Warszawie uznała jednak, że zadane przez nią pytanie bardziej dotyczy osób trzecich niż jej samej i odmówiła wszczęcia postępowania. Postanowienie podpisały cztery osoby, w tym naczelnik wydziału jako wydający decyzję. Spółka złożyła zażalenie, ale znów uzyskała odpowiedź negatywną, dlatego wniosła skargę do WSA w Warszawie.

Sąd uznał skargę, ale z innych powodów niż te, na które powoływała się firma. Zauważył, że postanowienie drugiej instancji zostało wydane z udziałem tej samej osoby, która rozpatrywała sprawę w pierwszej instancji. Co prawda tym razem wydającym decyzję był kto inny niż naczelnik, ale jego podpis widniał wśród innych. Sąd uznał, że izba skarbowa naruszyła zasady postępowania, bo naczelnik w ogóle nie powinien brać udziału w załatwianiu sprawy w drugiej instancji. Powołał się przy tym na art. 130 par. 1 pkt 6 ordynacji podatkowej.

Dyrektor izby się z tym nie zgodził. Stwierdził, że o ile w pierwszej instancji naczelnik wydał decyzję, o tyle w postępowaniu zażaleniowym jego udział miał charakter wyłącznie techniczny. Przepis ordynacji odnosi się zaś do przypadków, gdy możemy mówić o udziale merytorycznym - wyjaśnił fiskus.

Naczelny Sąd Administracyjny nie podzielił jego argumentów. Potwierdził, że izba naruszyła zasady postępowania podatkowego. Sędzia Adam Bącal wyjaśnił, że osoby, które brały udział w wydaniu postanowienia w pierwszej instancji, w ogóle nie mogą mieć do czynienia ze sprawą w postępowaniu zażaleniowym, nawet jeśli nie wydają decyzji. NSA zauważył, że ustawodawca, mówiąc o tym, kto podlega wyłączeniu od udziału w postępowaniu (w art. 130 par. 1 pkt 6 ordynacji), posługuje się nie sformułowaniem "wydał zaskarżony akt", tylko szerszym: "brał udział w wydaniu zaskarżonej decyzji". Poza tym - podkreślił sędzia Bącal - postanowienia dotyczące wydania lub odmowy wydania interpretacji mają charakter szczególny, bo nie prowadzi się tu postępowania dowodowego. Dlatego techniczne czynności sprowadzają się w zasadzie do wydania postanowienia.

Patrycja Dudek

patrycja.dudek@infor.pl

ORZECZNICTWO

Wyroki NSA z 20 listopada 2014 r., sygn. akt I FSK 1695/13, I FSK 1696/13. www.serwisy.gazetaprawna.pl/orzeczenia