Fiskus nie powinien żądać kolejnego pełnomocnictwa

Ustanowiłem dla mojej firmy pełnomocnika, który złożył do organu podatkowego wniosek dotyczący ustaleń pokontrolnych w zakresie VAT. Organ podzielił to zagadnienie na dwa postępowania i żąda ustanowienia pełnomocnika do drugiego postępowania i wniesienia kolejnej opłaty skarbowej. Czy organ mógł tak postąpić?

Praktyka organów podatkowych w zakresie pełnomocnictw od dawna pozostaje niekorzystna dla podatników i ich pełnomocników. Jeśli podatnik chce w wielu prowadzonych naraz wobec niego postępowaniach być reprezentowany przez tego samego pełnomocnika, w praktyce wymagane jest złożenie odrębnego pełnomocnictwa do każdej pojedynczej sprawy.

Co więcej, każdorazowo od składanego egzemplarza pełnomocnictwa wymaga się uiszczania opłaty skarbowej, a organy nalegają, by od pełnomocnictw, na których mocodawca wyznaczył kilku samodzielnych pełnomocników, opłata skarbowa wynosiła wielokrotność 17 zł.

W sytuacjach gdy wobec podatnika prowadzona była kontrola podatkowa, w ramach której pełnomocnik złożył dokument upoważniający go do reprezentowania kontrolowanego w toku kontroli oraz w ewentualnym późniejszym postępowaniu, organy podatkowe wymagają też, by po wszczęciu postępowania złożyć ponownie pełnomocnictwo.

Wynika to z tego, że organy traktują to nowo wszczęte postępowanie jako sprawę odrębną od wcześniejszej kontroli i nie uwzględniają już znajdującego się w ich posiadaniu pełnomocnictwa z wcześniejszych etapów sprawy.

W rezultacie, jeśli - jak w opisanej sytuacji - organ wszczyna kilka postępowań równolegle (np. odrębne postępowania za poszczególne okresy rozliczeniowe lub za dwa różne podatki), oczekuje złożenia i opłacenia odrębnych pełnomocnictw do każdego wszczętego postępowania.

Organy podpierają się przy tym argumentacją skonstruowaną na bazie bardzo restrykcyjnej interpretacji orzeczenia NSA z 11 kwietnia 2008 r. (sygn. akt II FSK 128/08), które stwierdzało, iż pełnomocnik, chcąc występować w postępowaniu w takim charakterze, jest zobligowany do przedłożenia pełnomocnictwa do akt konkretnej sprawy. Organy wąsko interpretując ten wyrok, nie respektują składanych przez pełnomocników tzw. pełnomocnictw ogólnych.

Choć podatnicy najczęściej uginają się przed żądaniami urzędów w tym zakresie, warto pamiętać o późniejszych, korzystnych orzeczeniach dotyczących tego problemu, m.in. wyroku WSA w Warszawie z 30 kwietnia 2009 r. (sygn. akt. III SA/Wa 98/09). Zgodnie z nim, jeżeli pełnomocnictwo pozostaje w dyspozycji organu (jako złożone w jakiejkolwiek innej sprawie), to niedopuszczalnym, skrajnym formalizmem byłoby żądanie dołączania do akt postępowania takiego pełnomocnictwa po raz kolejny.

SF