Jakie obowiązki ma osoba, która dostała bony z firmy

Ustawodawca zwolnił z podatku dochodowego wartość otrzymanych przez pracownika w związku z finansowaniem działalności socjalnej, o której mowa w przepisach o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych (ZFŚS), rzeczowych świadczeń oraz otrzymanych przez niego w tym zakresie świadczeń pieniężnych, sfinansowanych w całości ze środków zakładowego funduszu świadczeń socjalnych lub funduszy związków zawodowych, łącznie do wysokości nieprzekraczającej w roku podatkowym 380 zł. Rzeczowymi świadczeniami nie są bony, talony i inne znaki, uprawniające do ich wymiany na towary lub usługi.

Istotną zmianą wprowadzoną do ustawy o PIT na skutek nowelizacji art. 21 ust. 1 pkt 67 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych jest zwolnienie z opodatkowania - przy warunkach przewidzianych ustawą - wartości świadczeń pieniężnych sfinansowanych ze środków zakładowego funduszu świadczeń socjalnych.

Skorzystanie ze zwolnienia możliwe jest, jeżeli są spełnione łącznie następujące przesłanki: świadczenia mają charakter świadczenia rzeczowego bądź pieniężnego; są w całości sfinansowane ze środków zakładowego funduszu świadczeń socjalnych lub funduszy związków zawodowych; otrzymywane są w związku z finansowaniem działalności socjalnej, o której mowa w przepisach o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych; ich wysokość nie przekracza w roku 380 zł.

Warto dodać, że świadczeniami pieniężnymi, do których odwołuje się ustawodawca w przepisach ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych są świadczenia w postaci gotówki lub bezgotówkowe (w formie przelewu bankowego lub odpowiedniej karty płatniczej - bankowej).

Art. 21 ust. 1 pkt 67 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2010 r. nr 51, poz. 307 z późn. zm.).

Bony, co prawda, zastępują środki pieniężne, jednak nie są powszechnie akceptowanym środkiem płatniczym (w odróżnieniu od pieniądza). Zatem wartość bonów stanowi dla pracownika przychód podlegający opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych jako przychód ze stosunku pracy. Świadczenia te nie są ani świadczeniami pieniężnymi, ani świadczeniami o charakterze rzeczowym. Od tych świadczeń pracodawca jest zobowiązany pobrać zaliczkę na PIT.

Organy podatkowe w wydawanych interpretacjach wskazują, że jeżeli bony, talony i inne znaki, uprawniające do ich wymiany na towary lub usługi byłyby świadczeniami pieniężnymi (podlegającymi zwolnieniu), to ustawodawca wskazując w art. 21 ust. 1 pkt 67 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych zakres zwolnień (pieniężne i rzeczowe) nie wymieniłby tych świadczeń (bonów, talonów i innych znaków) jako wyłączonych ze zwolnienia. Zwolnienie z PIT nie obejmuje bonów towarowych wydanych pracownikom.

Art. 21 ust. 1 pkt 67 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2010 r. nr 51, poz. 307 z późn. zm.).

Wolne od podatku dochodowego są zapomogi otrzymane w przypadku indywidualnych zdarzeń losowych, klęsk żywiołowych, długotrwałej choroby lub śmierci - do wysokości nieprzekraczającej w roku podatkowym 2280 zł. Przepisy podatkowe nie definiują pojęcia "zdarzenie losowe". W orzecznictwie podatkowym zasadą jest, że w sytuacji gdy w prawie podatkowym termin użyty w przepisach nie jest bliżej określony, to interpretacja takiego pojęcia powinna odbywać się przy zastosowaniu wykładni językowej lub zgodnie ze znaczeniem, jakie ma ono w języku potocznym.

Pod pojęciem "indywidualnego zdarzenia losowego" można rozumieć wszelkie nagłe, niespodziewane, pojedyncze zdarzenia wywołane przyczynami zewnętrznymi, których nie można przewidzieć, a które są niezależne od człowieka, nawet przy zachowaniu należytej staranności, jak np. kradzieże, włamania, zniszczenie domu lub mieszkania spowodowane zalaniem wodą lub pożarem, nieszczęśliwe wypadki powodujące uszczerbek na zdrowiu, śmierć itp. Zapomoga charakteryzuje się tym, że jest to świadczenie jednorazowe mające na celu wsparcie finansowe osoby, która z różnych przyczyn znalazła się w trudnej sytuacji życiowej, a podstawą do zastosowania zwolnienia z PIT jest stwierdzenie wystąpienia określonego zdarzenia.

Podmiot wypłacający zapomogę powinien każdorazowo oceniać, czy przesłanki do jej otrzymania przez podatnika mieszczą się w przypadkach wymienionych w tym przepisie oraz czy kwota zapomogi nie przekracza wskazanego limitu. W przypadku braku należytego udokumentowania zdarzenia zapomoga stanowi przychód ze stosunku pracy i podlega opodatkowaniu wraz z innymi dochodami ze stosunku pracy.

W konsekwencji tylko zapomogi pieniężne wypłacane w przypadku indywidualnych zdarzeń losowych, klęsk żywiołowych, długotrwałej choroby lub śmierci do wysokości nieprzekraczającej w roku 2280 zł podlegają zwolnieniu z podatku dochodowego od osób fizycznych. Natomiast jeżeli zapomoga zostanie przekazana na skutek innych zdarzeń (np. trudnej sytuacji materialnej), zwolnienie nie będzie mogło być zastosowane.

Art. 21 ust. 1 pkt 26 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2010 r. nr 51, poz. 307 z późn. zm.).

Ustawa o PIT nie definiuje rzeczy ani świadczenia rzeczowego. Dlatego należy odwołać się do znaczenia tych pojęć w języku potocznym lub definicji stosowanych w innych dziedzinach prawa. Zgodnie z art. 45 kodeksu cywilnego rzeczami są wyłącznie przedmioty materialne. Zatem ze zwolnienia z PIT w limitowanej części korzystają świadczenia o charakterze rzeczowym. Świadczenie rzeczowe nie jest przeciwieństwem świadczenia pieniężnego w takim sensie, że każde świadczenie, które nie jest pieniężne, jest świadczeniem rzeczowym.

Materialny charakter dający podstawę do zakwalifikowania jako świadczenie rzeczowe mają np. paczki świąteczne, różnego rodzaju bilety wstępu na imprezy kulturalno-rozrywkowe, np. bilety do kina, teatru. Wobec tego wolne od podatku dochodowego od osób fizycznych są określone w regulaminie świadczeń socjalnych i sfinansowane z zakładowego funduszu świadczeń socjalnych rzeczowe i pieniężne świadczenia pracodawcy związane z finansowaniem działalności socjalnej, w tym również dotyczące wypoczynku (także wycieczki) - o łącznej wartości nieprzekraczającej 380 zł w skali roku podatkowego.

Art. 21 ust. 1 pkt 67 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2010 r. nr 51, poz. 307 z późn. zm.).

Przychód z nagród uzyskanych przez zwycięzców konkursów, tj. przez pracowników spółki oraz przez osoby, które nie będą pracownikami spółki, będzie opodatkowany 10-proc. zryczałtowanym podatkiem dochodowym.

Podstawę opodatkowania w przypadku wydawanych przez spółkę nagród rzeczowych należy ustalić na podstawie cen rynkowych stosowanych w obrocie rzeczami tego samego rodzaju i gatunku, z uwzględnieniem w szczególności ich stanu i stopnia zużycia oraz czasu i miejsca ich uzyskania.

Zatem w przypadku gdy będzie to nagroda pieniężna, laureaci konkursu otrzymają nagrodę po potrąceniu kwoty zryczałtowanego podatku dochodowego w wysokości 10 proc., który spółka jako płatnik podatku powinna pobrać od wartości nagrody i odprowadzić w określonym ustawą terminie na rachunek urzędu skarbowego, którym kieruje naczelnik urzędu skarbowego właściwy według siedziby bądź miejsca prowadzenia działalności, gdy płatnik nie posiada siedziby.

W sytuacji nagród rzeczowych laureaci konkursów, przed wydaniem nagrody powinni wpłacić płatnikowi zryczałtowany podatek dochodowy w wysokości 10 proc. wartości nagrody. Wpłata kwoty podatku przez podatnika może przybrać postać rzeczywistej wpłaty bądź potrącenia z kwot przysługujących z wynagrodzenia pracownika lub zleceniobiorcy za ich zgodą. Zatem spółka, tak jak w przypadku nagród pieniężnych, będzie zobowiązana odprowadzić należny podatek na konto urzędu skarbowego.

Art. 11, art. 30, art.. 41 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2010 r. nr 51, poz. 307 z późn. zm.).

Ewa Matyszewska

ewa.matyszewska@infor.pl