Z jakich ulg podatkowych można skorzystać w zeznaniu za 2011 rok

Każdy uzyskany w 2011 r. dochód trzeba opodatkować i wykazać przed urzędem skarbowym. Właśnie rozpoczęła się akcja rozliczeń PIT za ubiegły rok. Zeznania: PIT-36, PIT-36L, PIT-37, PIT-38 i PIT-39 muszą trafić do skarbówki najpóźniej 30 kwietnia 2012 r. Do tego dnia trzeba będzie też uregulować należny podatek dochodowy. Warto więc sprawdzić, jak takie zobowiązanie zmniejszyć, wykorzystując dostępne ulgi podatkowe.

Podstawą opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych jest dochód. Zatem osiągnięty przychód trzeba pomniejszyć o koszty uzyskania przychodów. Od tak obliczonego dochodu trzeba będzie obliczyć należny za dany rok podatek. Ważne, aby przed dokonaniem takich obliczeń sprawdzić, czy nie przysługują nam jakieś ulgi. Jedne będzie można odliczyć od dochodu i inne od podatku.

Ulga rehabilitacyjna

W PIT za 2011 r. z ulgi rehabilitacyjnej - tak jak dotychczas - mogą skorzystać osoby niepełnosprawne lub na utrzymaniu których są osoby niepełnosprawne. Odliczeniu od dochodu podlegają wydatki poniesione w danym roku na cele rehabilitacyjne oraz wydatki związane z ułatwieniem wykonywania czynności życiowych. Katalog wydatków, które w PIT można uwzględnić, są wymienione w art. 26 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Warunkiem odliczenia wydatków rehabilitacyjnych jest posiadanie przez osobę, której dotyczy wydatek:

1) orzeczenia o zakwalifikowaniu przez organy orzekające do jednego z trzech stopni niepełnosprawności, określonych w odrębnych przepisach, lub

2) decyzji przyznającej rentę z tytułu całkowitej lub częściowej niezdolności do pracy, rentę szkoleniową albo rentę socjalną, albo

3) orzeczenia o niepełnosprawności osoby, która nie ukończyła 16. roku życia, wydanego na podstawie odrębnych przepisów.

Z odliczenia od dochodu w ramach ulgi rehabilitacyjnej mają prawo skorzystać również osoby, na których utrzymaniu pozostają osoby niepełnosprawne: współmałżonek, dzieci własne i przysposobione, dzieci obce przyjęte na wychowanie, pasierbowie, rodzice, rodzice współmałżonka, rodzeństwo, ojczym, macocha, zięciowie i synowe - jeżeli w roku podatkowym dochody tych osób niepełnosprawnych nie przekraczają 9120 zł.

Wydatki na sieć

Ulga internetowa polega na odliczeniu od dochodu poniesionych w roku podatkowym wydatków z tytułu użytkowania sieci internet. Od rozliczenia PIT za 2011 r. to odliczenie zostało nieco zliberalizowane. To skutek nowelizacji ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych z listopada 2010 r., która ma zastosowanie po raz pierwszy do zeznań składanych za 2011 rok.

W poprzednich latach warunkiem korzystania z niej było używanie internetu w miejscu zamieszkania oraz posiadanie faktury. Obecnie odliczenia może dokonać także podatnik korzystający z internetu i ponoszący koszty z tym związane poza miejscem swego zamieszkania.

Dodatkowo dokument, który potwierdza wydatki, musi zawierać dane identyfikujące kupującego i sprzedającego, określenie rodzaju zakupionej usługi oraz wskazywać kwotę.

Zatem faktura nadal może być podstawą do odliczenia wydatków na internet, ale nie jest to już jedyny i wyłączny dokument uprawniający do ulgi.

Oprócz faktury podatnik może posłużyć się też np. samym wydrukiem szczegółowo opisanego przelewu bankowego czy też opłaconym gotówką rachunkiem z kawiarenki internetowej.

Podsumujmy - aby skorzystać z odliczenia od dochodu wydatków ponoszonych z tytułu użytkowania sieci internet, muszą być spełnione następujące warunki:

1) podatnik musi ponieść wydatek z tytułu użytkowania internetu,

2) poniesiony wydatek musi być udokumentowany,

4) wydatki podlegające odliczeniu nie mogą przekroczyć rocznie 760 zł.

Spełnienie łącznie wszystkich tych warunków umożliwia skorzystanie z ulgi w podatku dochodowym od osób fizycznych.

Darowizny w PIT

Podatnicy, którzy w ubiegłym roku byli hojni, mogą ten fakt ująć w zeznaniu podatkowym. Przepisy podatkowe przewidują, że odliczeniu od dochodu podlegają darowizny przekazane na cele:

a) określone w art. 4 ustawy o działalności pożytku publicznego organizacjom, o których mowa w art. 3 ust. 2 i 3 tej ustawy, lub równoważnym organizacjom określonym w przepisach regulujących działalność pożytku publicznego obowiązujących w innym niż Polska państwie członkowskim Unii Europejskiej lub innym państwie należącym do Europejskiego Obszaru Gospodarczego, prowadzącym działalność pożytku publicznego w sferze zadań publicznych, realizującym te cele,

b) kultu religijnego,

c) krwiodawstwa realizowanego przez honorowych dawców krwi w wysokości ekwiwalentu pieniężnego za pobraną krew

- w wysokości dokonanej darowizny, nie więcej jednak niż kwoty stanowiącej 6 proc. dochodu.

Zatem każdą darowiznę przekazaną na wskazany cel podatnik będzie mógł uwzględnić w rozliczeniu PIT za 2011 rok. Poza zeznaniem rocznym (rodzaj zeznania zależy od rodzaju uzyskanych przychodów, np. dochody z firmy opodatkowane według skali trzeba wykazać w PIT-36, a dochody z pracy w PIT-37) podatnik będzie musiał wypełnić załącznik PIT/O.

Wychowywanie dziecka

Odliczenia podatkowego nie stracili także rodzice lub opiekunowie dzieci. Od podatku dochodowego obliczonego zgodnie ze skalą PIT (stawki 18 i 32 proc.), pomniejszonego o kwotę składki zdrowotnej, podatnik ma prawo odliczyć kwotę ulgi na każde małoletnie dziecko, w stosunku do którego w roku podatkowym:

- wykonywał władzę rodzicielską,

- pełnił funkcję opiekuna prawnego, jeżeli dziecko z nim zamieszkiwało,

- sprawował opiekę poprzez pełnienie funkcji rodziny zastępczej na podstawie orzeczenia sądu lub umowy zawartej ze starostą.

Odliczeniu podlega kwota stanowiąca 1/6 kwoty zmniejszającej podatek określonej w pierwszym przedziale skali PIT (1/6 x 556,02 zł = 92,67 zł), za każdy miesiąc kalendarzowy, w którym podatnik wykonywał władzę, pełnił funkcję albo sprawował opiekę nad dzieckiem. Odliczenie nie przysługuje, poczynając od miesiąca kalendarzowego, w którym dziecko: na podstawie orzeczenia sądu zostało umieszczone w instytucji zapewniającej całodobowe utrzymanie w rozumieniu przepisów o świadczeniach rodzinnych; wstąpiło w związek małżeński.

W przypadku gdy w tym samym miesiącu kalendarzowym w stosunku do dziecka wykonywana jest władza, pełniona funkcja lub sprawowana opieka, każdemu z podatników przysługuje odliczenie w kwocie stanowiącej 1/30 kwoty ulgi za każdy dzień sprawowania pieczy nad dzieckiem.

Co ważne, odliczenie dotyczy łącznie obojga rodziców, opiekunów prawnych dziecka albo rodziców zastępczych pozostających w związku małżeńskim. Kwotę tę mogą odliczyć od podatku w częściach równych lub w dowolnej proporcji przez nich ustalonej.

Składki ubezpieczeniowe

Na koniec warto jeszcze wspomnieć o wydatkach poniesionych w 2011 r. na składki ubezpieczeniowe. Podstawę obliczenia podatku stanowi dochód po odliczeniu m.in. kwot składek określonych w ustawie o systemie ubezpieczeń społecznych:

a) zapłaconych w roku podatkowym bezpośrednio na własne ubezpieczenia emerytalne, rentowe, chorobowe oraz wypadkowe podatnika oraz osób z nim współpracujących,

b) potrąconych w roku podatkowym przez płatnika ze środków podatnika od przychodu podlegającego opodatkowaniu.

Warto wiedzieć, że składki na ubezpieczenie społeczne odliczane są od dochodu w pełnej wysokości, tj. w kwocie faktycznie wydanej w danym roku. Ustawodawca nie wprowadził tu żadnych limitów odliczeń.

Z kolei podatnicy, którzy opłacali w 2011 r. składki na ubezpieczenie zdrowotne, mogą je odliczyć od podatku. Tu jedna ważna uwaga. Odliczenie składki zdrowotnej jest limitowane. Odliczenie od podatku nie może być większe niż 7,75 proc. podstawy wymiaru składki zdrowotnej.

Warto dodać, że w polskim PIT można też uwzględnić składki ubezpieczeniowe zapłacone za granicą.

Limity odliczeń w PIT dla ulg obowiązujących w 2011 r.*
Rodzaj ulgi	Wysokość odliczenia
Odliczenia od dochodu
Wydatki na zakup leków (w ramach ulgi rehabilitacyjnej)	Nadwyżka wydatków ponad 100 zł miesięcznie
Opłacenie przewodników osób niewidomych (w ramach ulgi rehabilitacyjnej)	Do 2280 zł rocznie
Utrzymanie przez osoby niewidome psa przewodnika (w ramach ulgi rehabilitacyjnej)	Do 2280 zł rocznie
Dojazdy na niezbędne zbiegi rehabilitacyjne (w ramach ulgi rehabilitacyjnej)	Do 2280 zł rocznie
Darowizny na cele: - określone w ustawie o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie; - kultu religijnego; - krwiodawstwa realizowanego przez honorowych dawców krwi	W wysokości dokonanej darowizny nie więcej niż 6 proc. dochodu W wysokości dokonanej darowizny nie więcej niż 6 proc. dochodu 130 zł za każdy litr oddanej krwi lub osocza, ale w wysokości nie więcej niż 6 proc. dochodu
Darowizny na kościelną działalność charytatywno-opiekuńczą	W wysokości dokonanej darowizny
Wydatki na internet (w ramach ulgi internetowej)	Do 760 zł rocznie
Wydatki na nabycie nowych technologii (dla podatników uzyskujących przychody z pozarolniczej działalności gospodarczej)	Podstawą ustalenia wielkości odliczenia jest kwota wydatków poniesionych przez podatnika na nabycie nowej technologii, uwzględnionych w wartości początkowej
Ulga odsetkowa (w ramach praw nabytych)	Odliczeniu podlegają odsetki od tej części kredytu, która nie przekracza kwoty odpowiadającej 325 990 zł
Odliczenia od podatku
Ulga na dzieci	92,67 zł za każdy miesiąc kalendarzowy, w którym podatnik wykonywał władzę, pełnił funkcję albo sprawował opiekę, nad małoletnim dzieckiem. Ulga za cały rok wyniesie 1112,04 zł
Ulga na powrót	Odliczeniu podlega kwota stanowiąca różnicę między podatkiem obliczonym przy zastosowaniu metody odliczenia proporcjonalnego, a kwotą podatku obliczonego za ten rok podatkowy przy zastosowaniu metody wyłączenia z progresją
Wydatki na systematyczne oszczędzanie w kasie mieszkaniowej (w ramach praw nabytych)	30 proc. poniesionych wydatków nie więcej niż 11 340 zł (6 proc. z 189 000 zł) - limit roczny
Wydatki na składki na ubezpieczenie społeczne osoby zatrudnionej w ramach umowy aktywizacyjnej (ulga na nianię na zasadach praw nabytych)	W wysokości udokumentowanej dowodami stwierdzającymi ich poniesienie
*na podstawie danych Ministerstwa Finansów

Podatnik, który skorzysta z ulgi podatkowej, nie mając do niej prawa, będzie musiał skorygować swoje zeznanie podatkowe. Musi też liczyć się z koniecznością zapłaty odsetek i sankcji karnych skarbowych

Ewa Matyszewska

ewa.matyszewska@infor.pl

Ustawa z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2010 r. nr 51, poz. 307 z późn. zm.).