Udział w imprezie powoduje powstanie przychodu

Spółka z o.o. planuje organizację Dnia Otwartych Drzwi. Impreza adresowana jest do pracowników spółki oraz do członków ich rodzin. Celem nadrzędnym spotkania jest zapoznanie członków rodzin z miejscem pracy pracowników, propagowanie wiedzy o działalności spółki, historii jej powstania i rozwoju oraz poprawa atmosfery w miejscu pracy i zacieśnienie więzi między pracownikami. Spotkanie przyczyni się do większej identyfikacji członków załogi z pracodawcą, co skutkować będzie poprawą wydajności pracy i w konsekwencji przełoży się na wzrost wyniku gospodarczego.

W trakcie imprezy zorganizowano dla wszystkich uczestników wycieczki po zakładzie pracy. Osoby oczekujące na zwiedzanie będą mogły skorzystać z drobnego poczęstunku i serwisu kawowego. Dla dzieci przewidziano zabawy, gry i konkursy, pokazy oraz słodycze. Spółka poniesie odpłatność ryczałtową za zakupione usługi i świadczenia. Impreza zostanie sfinansowana ze środków obrotowych spółki.

Czy wartość nieodpłatnych świadczeń oferowanych przez spółkę uczestnikom spotkania integracyjnego jest dla nich przychodem opodatkowanym, od którego spółka jako płatnik ma obowiązek obliczyć i pobrać zaliczkę na podatek dochodowy?

Stosownie do art. 9 ust. 1 ustawy z 26 lipca 1991 r. o PIT (t.j. Dz.U. z 2012 r. poz. 361 z późn. zm.) opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem zwolnionych na podstawie art. 21, 52, 52a i 52c wymienionej ustawy oraz dochodów, od których na podstawie przepisów ustawy z 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2012 r. poz. 749 z późn. zm.) zaniechano poboru podatku.

W myśl art. 10 ust. 1 pkt 1 ustawy o PIT źródłem przychodów jest stosunek służbowy, stosunek pracy, w tym spółdzielczy stosunek pracy, członkostwo w rolniczej spółdzielni produkcyjnej lub innej spółdzielni zajmującej się produkcją rolną, praca nakładcza, emerytura lub renta.

Za przychody ze stosunku służbowego, stosunku pracy, pracy nakładczej oraz spółdzielczego stosunku pracy uważa się wszelkiego rodzaju wypłaty pieniężne oraz wartość pieniężną świadczeń w naturze bądź ich ekwiwalenty, bez względu na źródło finansowania tych wypłat i świadczeń, a w szczególności: wynagrodzenia zasadnicze, wynagrodzenia za godziny nadliczbowe, różnego rodzaju dodatki, nagrody, ekwiwalenty za niewykorzystany urlop i wszelkie inne kwoty, niezależnie od tego, czy ich wysokość została z góry ustalona, a ponadto świadczenia pieniężne ponoszone za pracownika, jak również wartość innych nieodpłatnych świadczeń lub świadczeń częściowo odpłatnych.

Wartość pieniężną innych nieodpłatnych świadczeń ustala się:

1) jeżeli przedmiotem świadczenia są usługi wchodzące w zakres działalności gospodarczej dokonującego świadczenia - według cen stosowanych wobec innych odbiorców,

2) jeżeli przedmiotem świadczeń są usługi zakupione - według cen zakupu,

3) jeżeli przedmiotem świadczeń jest udostępnienie lokalu lub budynku - według równowartości czynszu, jaki przysługiwałby w razie zawarcia umowy najmu tego lokalu lub budynku,

4) w pozostałych przypadkach - na podstawie cen rynkowych stosowanych przy świadczeniu usług lub udostępnianiu rzeczy lub praw tego samego rodzaju i gatunku, z uwzględnieniem w szczególności ich stanu i stopnia zużycia oraz czasu i miejsca udostępnienia.

W przypadku gdy podstawą wypłaty świadczenia jest zawarta z pracownikiem przez zakład pracy umowa o pracę, to wypłacone należności stanowią przychód ze stosunku pracy. Do przychodów ze stosunku pracy zalicza się nie tylko pieniądze, ale też wartość otrzymanych świadczeń w naturze, czy nieodpłatnych świadczeń poniesionych na rzecz pracownika.

Jak z tego wynika, przychód ze stosunku pracy powstaje w każdym przypadku, w którym mamy do czynienia z uzyskaniem przez pracownika realnej korzyści. Wyjątek stanowią jedynie rodzaje świadczeń wymienionych w katalogu zwolnień przedmiotowych, określonym w art. 21 ustawy o PIT. Przepis ten nie zwalnia jednak od podatku świadczenia otrzymywanego przez pracownika w związku z jego uczestnictwem w spotkaniu integracyjnym.

Ponadto przepis art. 11 ust. 1 ustawy o PIT wskazuje, że w przypadku świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń przychodem jest tylko wartość otrzymanych świadczeń, a nie świadczeń pozostawionych do dyspozycji podatnika.

W przypadku wzięcia przez pracowników oraz członków ich rodziny udziału w imprezie Dnia Otwartych Drzwi pracownicy otrzymają świadczenie nieodpłatne. Świadczenie to uzyskają bez względu na to, w jakim stopniu na tej imprezie coś skonsumują. Należy tu mieć na uwadze, że ażeby coś skonsumować bądź wykorzystać, należy tym najpierw dysponować, a w tym przypadku - otrzymać. Dlatego też w rozpatrywanej sprawie pracownik otrzymuje nieodpłatne świadczenie o określonej wartości w związku z przyjściem na imprezę, bez względu na to, czy będzie korzystał z posiłków, napojów czy atrakcji (ewentualnie w jakim stopniu). Okoliczność, że podczas imprezy integracyjnej pracownik np. nie zjadł całego dania, nie zmienia przecież faktu, że je otrzymał, i pozostaje bez wpływu na cenę, jaką zapłacił pracodawca za zakupione dla celów tej imprezy usługi i świadczenia. Zatem z podatkowego punktu widzenia bez znaczenia jest, czy pracownik skorzystał ze wszystkich atrakcji zaproponowanych w trakcie spotkania, gdyż opłata za zorganizowanie takiej imprezy będzie miała charakter ryczałtowy, tj. będzie niezależna od liczby osób w niej uczestniczących oraz od tego, z jakich faktycznie atrakcji każdy uczestnik zechce skorzystać.

Jeśli w imprezie będzie brała udział osoba towarzysząca pracownikowi (członkowie jego rodziny), to również przychód w wysokości kosztów przypadających na te osoby będzie podlegał doliczeniu do przychodu ze stosunku pracy pracownika. Należy tu mieć na uwadze, iż gdyby nie łączący pracownika z pracodawcą stosunek pracy, nie otrzymałby on, ani członkowie jego rodziny, tego świadczenia.

Nadmienić należy, iż ewentualne trudności towarzyszące indywidualizacji świadczeń na rzecz poszczególnych pracowników mają charakter drugorzędny i nie mogą wpływać na byt i zakres obowiązku prawnego.

Odnosząc się do problemu ustalenia wartości przedmiotowych nieodpłatnych świadczeń, wskazać należy, iż przepis art. 11 ust. 2a pkt 2 ustawy o PIT nie stanowi, że wartością nieodpłatnego świadczenia jest (wyłącznie) cena jego zakupu. Cena zakupu przez pracodawcę usług związanych z imprezą integracyjną stanowi punkt odniesienia dla ustalenia wartości świadczenia otrzymanego przez jednostkowych uprawnionych. Podział tej ceny w relacji do każdego ze wszystkich należących do zbioru uprawnionych stanowić może ustalenie wartości nieodpłatnego świadczenia przypadającego na poszczególnego uprawnionego, dokonane jest bowiem według ceny zakupu, a więc zgodnie z art. 12 ust. 3 ustawy o PIT w zw. z art. 11 ust. 2a pkt 2 tej ustawy.

Mając na uwadze przedstawione we wniosku zdarzenie przyszłe oraz powołane wyżej przepisy prawa, stwierdzić należy, iż uczestnictwo pracowników oraz członków ich rodzin w spotkaniu zorganizowanym przez wnioskodawcę (tj. imprezie Dzień Otwartych Drzwi), zgodnie z art. 12 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, spowoduje powstanie po stronie pracownika przychodu ze stosunku pracy. Wobec tego płatnik zobowiązany będzie naliczyć, pobrać i odprowadzić zaliczkę na podatek dochodowy od otrzymanego przez pracownika ww. przychodu, stosownie do art. 31 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Interpretacja indywidualna dyrektora Izby Skarbowej w Łodzi z 3 października 2013 r., nr IPTPB1/415-419/13-4/AG

Opracowała Ewa Ciechanowska