Jakie nietypowe przychody powinno się wykazać w PIT-8C

w To informacja o uzyskanych należnościach z innych źródeł przychodów oraz niektórych przychodach kapitałowych

w Przychody wykazane w PIT-8C podatnik rozlicza w rocznej deklaracji PIT-36 lub PIT-38

PIT-8C to informacja podatkowa, która obejmuje dwie grupy przychodów: przychody z innych źródeł oraz przychody z kapitałów pieniężnych. Sporządzają ją te podmioty, które wypłaciły podatnikowi w ciągu roku określone świadczenia, ale na podstawie przepisów nie są zobowiązane do poboru podatku czy zaliczek od tych należności. Obowiązek wystawienia PIT-8C może więc ciążyć zarówno na osobach prawnych i jednostkach organizacyjnych, jak i na osobach fizycznych prowadzących działalność gospodarczą.

Inne źródła

Do przychodów z innych źródeł zalicza się wszelkie przysporzenia i korzyści majątkowe, jakie osiągnął podatnik, które nie są związane ze stosunkiem pracy, działalnością gospodarczą czy działalnością wykonywaną przez niego osobiście. Przepisy nie określają pełnej listy tego typu przychodów, ale za sprawą indywidualnych interpretacji podatkowych druk PIT-8C z roku na rok ma coraz większe zastosowanie. Według organów podatkowych wszystkie należności, które nie dają się zaklasyfikować do jednego ze źródeł przychodów wymienionych w ustawie o PIT, stanowią przychód z innych źródeł i powinny podlegać opodatkowaniu na zasadach ogólnych (według 18-proc. lub 32-proc. stawki).

Przepisy wymieniają tylko niektóre rodzaje przychodów z innych źródeł - m.in. alimenty, różnego rodzaju zasiłki ubezpieczeniowe, stypendia oraz dotacje niezwiązane z przychodami z działalności gospodarczej. Jeśli tego rodzaju należności nie spełniają warunków do zastosowania zwolnienia podatkowego, to należy od nich zapłacić podatek. Za przychody z innych źródeł przepisy uznają też np. część nagród (te, których nie rozlicza płatnik) i inne nieodpłatne świadczenia.

Organy podatkowe w wydawanych interpretacjach potwierdziły, że do przychodów, które powinny zostać wykazane w formularzu PIT-8C, należą m.in. umorzone kwoty pożyczki czy odsetek od tej pożyczki; nagrody rzeczowe przyznane klientowi firmy, które nie są związane ze sprzedażą premiową; bilety do kina czy na basen dla dzieci i młodzieży sfinansowane przez gminę (np. interpretacja indywidualna dyrektora Izby Skarbowej w Bydgoszczy z 19 grudnia 2012 r., sygn. ITPB2/415-852A/12/ENB).

Przykłady te potwierdzają, że informacja PIT-8C obejmuje nie tylko kwoty należności pieniężnych, ale również pewne świadczenia rzeczowe. Podatnik, który otrzymał PIT-8C z wykazanymi przychodami z innych źródeł, powinien je rozliczyć w deklaracji rocznej PIT-36.

Kapitały pieniężne

Druga grupa przychodów, którą wykazuje się w PIT-8C, obejmuje już zdefiniowane w ustawie o podatku dochodowym konkretne źródło przychodów - związane z zyskami kapitałowymi. Do sporządzenia i wysłania informacji PIT-8C o przychodach uzyskanych przez inwestorów giełdowych zobowiązane są przede wszystkim biura maklerskie, które w imieniu inwestorów (jako pośrednicy) dokonują sprzedaży papierów wartościowych. W formularzu uwzględniają również koszty uzyskania przychodów. Oprócz ceny zakupu papierów wartościowych są to także pobrane prowizje i opłaty dodatkowe od dokonanych transakcji.

Na podstawie informacji PIT-8C inwestor samodzielnie oblicza podatek od przychodów kapitałowych na formularzu PIT-38 według liniowej 19-proc. stawki.

Podatnicy powinni zdawać sobie również sprawę, że w przypadku świadczeń o nietypowym charakterze informacja PIT-8C może w ogóle nie zostać wystawiona. Powodem może być trudność z oszacowaniem przychodu czy też wskazaniem właściwego podmiotu, który miałby ten druk sporządzić. Brak PIT-8C nie zwalnia jednak podatnika z obowiązku rozliczenia uzyskanych świadczeń (przychodów) we właściwej deklaracji rocznej. W takiej sytuacji podatnik powinien samodzielnie oszacować wartość przychodu, np. na podstawie rynkowej wartości otrzymanej nagrody.

Bez PIT-8C

Niektórych rodzajów należności nie trzeba jednak wykazywać w PIT-8C, nawet mimo przekonania podatników o konieczności sporządzenia tej informacji. Potwierdzają to organy podatkowe w interpretacjach indywidualnych.

Przykładowo przychodu z innych źródeł, który trzeba by wykazać w PIT-8C, nie stanowi zwrot uprawnionej osobie zwaloryzowanej kaucji mieszkaniowej. Tak uznał dyrektor Izby Skarbowej w Łodzi w interpretacji indywidualnej z 19 grudnia 2012 r. (sygn. IPTPB1/415-556/12-5/ASZ). Z wnioskiem o interpretację wystąpiło towarzystwo budownictwa społecznego, które wynajmuje zarówno własne, jak i gminne lokale mieszkalne i użytkowe osobom fizycznym i prawnym. Od najemców lokali mieszkalnych będących osobami fizycznymi pobiera kaucję zabezpieczającą na pokrycie należności z tytułu najmu lokalu, a po zakończeniu umowy tę kaucję zwraca.

Informacji PIT-8C nie trzeba wystawiać również w przypadku udziału pracowników oraz ich rodzin w turnieju sportowym organizowanym przez zakład pracy. Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie w interpretacji indywidualnej z 19 listopada 2012 r. (sygn. IPPB2/415-808/12-2/JG) uznał, że pokrycie przez pracodawcę kosztów dojazdu na turniej, noclegu, strojów sportowych, wyżywienia, ubezpieczenia, wynajęcia sali sportowej lub boiska stanowi dla tych osób nieodpłatne świadczenie, ale nie jest to przychód z innych źródeł, ale przychód ze stosunku pracy danego pracownika. Organ uzasadnił również, że gdyby nie łączący pracowników z pracodawcą stosunek pracy, to członkowie ich rodzin nie otrzymaliby w ogóle żadnego świadczenia. Dlatego też tego rodzaju przychody należy wykazać w PIT-11 sporządzanym dla pracownika.

Natomiast dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy w interpretacji z 12 listopada 2012 r. (sygn. ITPB2/415-745/12/IL) uznał, że rolnik mimo otrzymanego od spółki energetycznej druku PIT-8C nie musi płacić podatku od odszkodowania za zniszczoną plantację pomidorów i ogórków. Organ wyjaśnił, że na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 120 ustawy o PIT wolne od podatku są odszkodowania wypłacone na podstawie wyroków sądowych i zawartych umów (ugód) posiadaczom gruntów wchodzących w skład gospodarstwa rolnego z tytułu m.in. szkód powstałych w uprawach rolnych i drzewostanie w wyniku budowy infrastruktury przesyłowej ropy naftowej.

Przykłady przychodów, które trzeba wykazać w PIT-8C

● Udzieloną przez spółkę komunalną dotację z Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej na pokrycie kosztów usług podłączenia kanalizacyjnego (interpretacja indywidualna dyrektora Izby Skarbowej w Łodzi z 18 stycznia 2013 r., sygn. IPTPB1/415-620/12-4/KO).

● Refundację byłym pracownikom kosztów szkoleń w ramach programu dobrowolnych odejść (interpretacja indywidualna dyrektora Izby Skarbowej w Łodzi z 22 stycznia 2013 r., sygn. IPTPB1/415-626/12-4/KO).

● Umorzenie opłat za prowadzenie rachunku bankowego związanego z działalnością rolniczą (interpretacja indywidualna dyrektora Izby Skarbowej w Łodzi z 2 stycznia 2013 r., sygn. IPTPB1/415-602/12-4/MD).

● Nagrody dla handlowców - pracowników spółki powiązanej za najlepsze ekspozycje sklepowe (interpretacja indywidualna dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie z 27 grudnia 2012 r., sygn. IPPB2/415-901/12-2/JG).

● Umorzenie osobie fizycznej należności z tytułu opłat za pobyt dziecka w pieczy zastępczej wraz z odsetkami (interpretacja indywidualna dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie z 20 grudnia 2012 r., sygn. IPPB4/415-892/12-2/JK3).

● Zwrot przez towarzystwo funduszy inwestycyjnych wydatków na pogrzeb uczestnika funduszu poniesionych przez spadkobiercę (interpretacja indywidualna dyrektora Izby Skarbowej w Bydgoszczy z 20 grudnia 2012 r., sygn. ITPB2/415-877/12/MK).

● Kwotę bonifikaty udzielonej osobie fizycznej od opłaty z tytułu przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności (interpretacja indywidualna dyrektora Izby Skarbowej w Katowicach z 12 grudnia 2012 r., sygn. IBPBII/1/415-804/12/MK).

● Umorzenie spadkobiercy odsetek od długu spadkodawcy (interpretacja indywidualna dyrektora Izby Skarbowej w Bydgoszczy z 12 listopada 2012 r., sygn. ITPB2/415-765/12/MK).

PRZYKŁADY

1 Czy cudzoziemcom wystawia się PIT-8C na przykład za udział w szkoleniu

Jeśli uczestnik nie jest związany z przedsiębiorstwem stosunkiem pracy, to pokrycie kosztów szkolenia stanowi dla niego nieodpłatne świadczenie z innych źródeł przychodów. Firma finansująca to szkolenie ma zatem obowiązek wystawienia druku PIT-8C także dla cudzoziemców. W części D formularza powinna wpisać kwoty uzyskanego przychodu (oprócz wartości samego szkolenia dla danego uczestnika trzeba też uwzględnić np. wartość przyjazdu, zakwaterowania czy wyżywienia, jeśli te koszty pokrył organizator). Gdy uczestnikiem szkolenia jest obcokrajowiec, to właściwym urzędem skarbowym, do którego spółka powinna przesłać informację PIT-8C, jest urząd właściwy w sprawach opodatkowania osób zagranicznych.

2 Czy w PIT-8C trzeba wykazać wartość zakupionych udziałów

Jeżeli nabywca udziałów jest osobą fizyczną prowadzącą działalność gospodarczą, osobą prawną (np. spółką kapitałową) lub jednostką organizacyjną niemającą osobowości prawnej, to ma obowiązek wystawienia informacji PIT-8C z tytułu transakcji odpłatnego zbycia udziałów w spółce kapitałowej. Przychód uzyskany ze sprzedaży udziałów w spółce z o.o. należy do przychodów z kapitałów pieniężnych. Spółka powinna więc wystawić sprzedawcy PIT-8C i wykazać kwoty wypłaconych należności z tytułu transakcji.

3 Czy w przypadku błędów można złożyć korektę informacji PIT-8C

Jeśli podmiot wystawiający PIT-8C popełnił błędy, to może je poprawić. Konstrukcja druku PIT-8C przewiduje możliwość korekty (pole nr 2 w części A). Skorygowaną informację należy przesłać ponownie do właściwego urzędu skarbowego oraz podatnika. Do poprawionego druku trzeba też dołączyć pisemne uzasadnienie przyczyn korekty. Powodem może być np. pomyłka w danych podatnika czy też błędnie oszacowana wartość konkretnego przychodu. Na podmiocie wystawiającym informację ciąży obowiązek podania prawidłowych danych pod groźbą odpowiedzialności karnej skarbowej.

O korektę może też wystąpić sam podatnik, który uważa, że otrzymał PIT-8C z błędami. Jeśli w takiej sytuacji firma nie wystawi korekty, to jej brak nie zwalnia podatnika z obowiązku wykazania przychodów we właściwej wysokości. Jeśli podatnik uważa, że kwota przychodów wykazana w PIT-8C powinna być niższa niż wskazana przez firmę, to może samodzielnie skorygować tę wartość w deklaracji rocznej, dołączając do własnej deklaracji rocznej uzasadnienie zmiany wartości przychodu.

Ważne

Definicja przychodów z innych źródeł ma charakter otwarty. Przychodem podlegającym opodatkowaniu PIT jest każda forma przysporzenia majątkowego (korzyść), zarówno pieniężna, jak i niepieniężna

Przemysław Molik

przemyslaw.molik@infor.pl

Podstawa prawna

Art. 10 ust. 1 pkt 9, art. 17 ust. 1 pkt 6, art. 20, art. 30b ust. 1, art. 39, art. 42a ust. 3 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2012 r., poz. 361 z późn. zm.).