Gdy bank zwraca wpłacone środki, klient ma nie tylko zysk, ale i kłopot

Wiele instytucji finansowych, zwłaszcza banków, kusi klientów częściowym zwrotem wpłacanych środków, np. przy płatności kartą lub przez internet do właściciela rachunku wraca 5 proc. wydatku (tzw. cashback). Czy opisany zwrot środków podlega opodatkowaniu u osoby go otrzymującej?

Zgodnie z wydanymi wcześniej interpretacjami indywidualnymi, a także najnowszą z 20 grudnia 2012 r. (interpretacja indywidualna dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie, nr IPPB2/415-810/12-4/JG) organy stoją na stanowisku, iż zwrot taki podlega opodatkowaniu. Uznają go za przychody z innych źródeł, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2012 r., poz. 361 z późn. zm.; dalej: ustawa o PIT). Powołują się na treść powyższego przepisu, który stanowi, że za dochody z innych źródeł uważa się w szczególności nagrody i inne nieodpłatne świadczenia nienależące do przychodów określonych w art. 12-14 i 17 wspomnianej ustawy oraz przychody nieznajdujące pokrycia w ujawnionych źródłach.

Czy zwrot ten nie będzie na podstawie innych przepisów wolny od podatku?

Na tym stanowisku stoją podmioty wypłacające zwroty, uznając taką wypłatę za sprzedaż premiową, która ma przecież za zadanie uatrakcyjnić ich ofertę. W myśl postanowień art. 21 ust. 1 i pkt 68 ustawy o PIT wolna od podatku jest wartość wygranych w konkursach i grach organizowanych i emitowanych (ogłaszanych) przez środki masowego przekazu (prasa, radio i telewizja) oraz konkursach z dziedziny nauki, kultury, sztuki, dziennikarstwa i sportu, a także nagród związanych ze sprzedażą premiową - jeżeli jednorazowa wartość tych wygranych lub nagród nie przekracza kwoty 760 zł. Zwolnienie od podatku nagród związanych ze sprzedażą premiową nie dotyczy nagród otrzymanych przez podatnika w związku z prowadzoną przez niego pozarolniczą działalnością gospodarczą, stanowiących przychód z tej działalności. Banki bronią się, używając jako argumentu zapisów w regulaminach. Takim zapisem jest między innymi to, iż klient przystępuje do sprzedaży premiowej, w której każdy zwrot, np. 1 proc. wartości zakupów, jest pojedynczą nagrodą. Suma wartości tych nagród wypłacana jest w miesięcznych okresach. W związku z tym nie przekracza jednorazowo kwoty 760 zł, która jest wolna od podatku dochodowego. Jednak stanowisko organów podatkowych nie uznaje cashbacku za sprzedaż premiową.

Dlaczego cashback nie może być uznany za sprzedaż premiową?

Ustawodawca nie określił, co powinniśmy rozumieć przez sprzedaż premiową i właśnie z powodu braku tej definicji pojawiają się wątpliwości interpretacyjne. Na podstawie przepisów ustawy z 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny (Dz.U. z 1964 r. nr 16, poz. 93 z późn. zm.) regulujących sprzedaż oraz słownikowej definicję premii przyjmuje się, iż istotą sprzedaży premiowej jest wydanie nagrody każdemu, kto dokona określonego zakupu. W przypadku cashbacku, zdaniem organów, mamy jednak do czynienia z nieodpłatnym świadczeniem. Klient nie zawiera bowiem umowy sprzedaży i korzysta z usług banku, który płaci mu za to określoną przeważnie procentowo kwotę. Regulaminy wypłaty określonych kwot klientom mają różny charakter i niekiedy ich analiza być może zostanie przez organy uznana za zwolnioną sprzedaż premiową, jednak biorąc pod uwagę istniejące stanowisko organów, podatnik chcąc mieć pewność, czy gotówka zwrócona mu przez bank jest wolna od podatku dochodowego, powinien zwrócić się o indywidualną interpretację. Należy podkreślić, że podatnik nie powinien kierować się w ocenie skutków zwrotu gotówki treścią regulaminu banku, gdyż nie jest to dokument wiążący organy podatkowe.

Jakie obowiązki ma zatem wobec klientów bank?

Jeżeli uznamy, że po stronie klienta mamy do czynienia z nieodpłatnym świadczeniem, bank nie ma obowiązku pobierania zaliczek na podatek od tych przychodów. Z kolei ma obowiązek wystawienia w terminie do końca lutego następnego roku podatkowego deklaracji PIT-8C i przekazania jej podatnikowi oraz urzędowi skarbowemu, którym kieruje naczelnik urzędu skarbowego właściwy według miejsca zamieszkania podatnika. Ponadto należy dodać, że bank z racji uzupełnianych przez klientów danych przy korzystaniu z jego usług ma wszystkie dane niezbędne do wystawienia takiej deklaracji.

Czy jeśli bank nie wystawi do końca lutego powyższej deklaracji, to poniesie jakieś konsekwencje?

Artykuły ustawy z 10 września 1999 r. - Kodeks karny skarbowy (t.j. Dz.U. z 2007 r. nr 111, poz. 765 z późn. zm.) sankcjonują niezłożenie wbrew obowiązkowi wymaganej informacji podatkowej, jednak przepisy te są niejasne. Istnieje stanowisko mówiące o tym, iż sankcja ta nie dotyczy podmiotów, które nie są płatnikami podatku. W związku z nieprecyzyjnym brzmieniem przepisów należy uznać, że nieprzekazanie podatnikowi informacji PIT-8C nie powinno skutkować nałożeniem kary skarbowej na podmiot obowiązany do jej sporządzenia, czyli bank.

A jakie skutki niewystawienia PIT-8C odczuje podatnik? Czy mimo to będzie musiał wykazać w rocznym zeznaniu zaoszczędzone kwoty?

Nawet jeżeli bank nie wystawi i nie prześle swoim klientom druku PIT-8C, powinni oni, zgodnie z obowiązującymi interpretacjami, wykazać otrzymane zwroty w corocznym zeznaniu podatkowym jako dochody z innych źródeł. W przypadku bowiem kontroli dochody, których źródła podatnik nie będzie w stanie wskazać, mogą zostać potraktowane jako nieujawnione. A zgodnie z generalną zasadą opodatkowanie nieujawnionych dochodów podlega stawce w wysokości 75 proc. Jest to stawka bardzo wysoka, mająca pełnić funkcję prewencyjną i zachęcającą do wykazywania uzyskanego dochodu.

@RY1@i02/2013/034/i02.2013.034.07100020a.802.jpg@RY2@

materiały prasowe

Joanna Litwińska, konsultant podatkowy w ECDDP Sp. z o.o.

Klienci banków powinni w rocznym zeznaniu wykazać zaoszczędzone kwoty, nawet gdy bank nie wystawi im PIT-8C

Rozmawiała Ewa Ciechanowska