Będzie więcej zwolnień podatkowych dla pracowników

Spowolnienie gospodarcze wywołane światowym kryzysem wymusza kolejne zmiany, które mają wspomóc w tym trudnym okresie przedsiębiorców i pracowników. Zmiany te obejmują również regulacje podatkowe. Po podwyższeniu progu przychodów w definicji małego podatnika oraz zwiększeniu limitu jednorazowej przyspieszonej amortyzacji, parlament przyjął kolejne zmiany w ustawach o podatkach dochodowych.

Na publikację w Dzienniku Ustaw oczekują dwie, podpisane przez prezydenta, ustawy opracowane w ramach tzw. rządowego pakietu antykryzysowego, które dotyczą m. in. zmian w podatkach: ustawa z 17 lipca 2009 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz ustawa z 1 lipca 2009 r. o łagodzeniu skutków kryzysu ekonomicznego dla pracowników i przedsiębiorców. Pierwsza z nich reguluje korzystne zmiany podatkowe dla pracowników, druga dla pracodawców.

Nowelizacja ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych rozszerza katalog zwolnień z podatku regulowany w art. 21 ustawy. Po pierwsze, wprowadzane jest zupełnie nowe zwolnienie. Obejmie ono zapomogi wypłacane z funduszy zakładowej lub międzyzakładowej organizacji związkowej pracownikom należącym do tej organizacji. Ustawodawca wskazuje, że chodzi tu o zapomogi inne niż wymienione w art. 21 pkt 26 ustawy o PIT. Przepis ten zwalnia z podatku zapomogi otrzymane w przypadku indywidualnych zdarzeń losowych, klęsk żywiołowych, długotrwałej choroby lub śmierci, do wysokości nieprzekraczającej w roku podatkowym kwoty 2280 zł.

Również nowo wprowadzane zwolnienie dla zapomóg związkowych ograniczone będzie limitem. Wyniesienie on 638 zł. Uregulowanie ograniczenia kwotowego ma to znaczenie, że w przypadku gdy pracownik należący do organizacji związkowej uzyska od tej organizacji zapomogę lub zapomogi przekraczające w roku podatkowym 638 zł, to od nadwyżki ponad tę kwotę pracodawca jako płatnik podatku potrąci zaliczkę na podatek dochodowy.

Druga zmiana dotyczy zwolnienia z podatku świadczeń finansowanych pracownikom ze środków zakładowego funduszu świadczeń socjalnych lub funduszy związków zawodowych. Zwolnienie to regulowane jest w art. 21 ust. 1 pkt 67 ustawy o PIT. Dzięki nowelizacji poszerzy się jego zakres i obejmie ono nie tylko świadczenia rzeczowe, ale również świadczenia pieniężne, czyli pomoc otrzymywaną przez pracownika w gotówce. Niestety nowelizacja nie zmieniła wysokości limitu zwolnienia, po przekroczeniu którego od otrzymanych świadczeń trzeba odprowadzić podatek. Wynosi on i w dalszym ciągu będzie wynosił 380 zł. Co więcej, po rozszerzeniu zwolnienia limit ten będzie miał zastosowanie do obu rodzajów świadczeń łącznie. Maksymalnie zatem pracownik będzie mógł uzyskać bez podatku świadczenia rzeczowe i w gotówce o łącznej wartości nieprzekraczającej w danym roku podatkowym kwoty 380 zł. Jeżeli jednak w roku podatkowym pracownik nie otrzyma żadnych świadczeń pieniężnych ze środków zakładowego funduszu świadczeń socjalnych lub funduszu związków zawodowych, wówczas limit będzie mógł być w całości wykorzystany na skorzystanie ze zwolnienia dotyczącego świadczeń rzeczowych i odwrotnie.

Z podatku w dalszym ciągu nie będą natomiast zwolnione otrzymywane od pracodawcy bony, talony i inne znaki uprawniające do ich wymiany na towary lub usługi, nawet jeśli są finansowane z zakładowego funduszu świadczeń socjalnych.

Nowelizacja ustawy o PIT będzie miała zastosowanie do dochodów uzyskanych od 1 stycznia 2009 r., a zatem również do świadczeń i zapomóg otrzymanych w bieżącym roku. Zmiany wejdą w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.

Ustawa o łagodzeniu skutków kryzysu ekonomicznego dla pracowników i przedsiębiorców wprowadza z kolei korzystne zmiany podatkowe dla przedsiębiorców posiadających fundusz szkoleniowy. Umożliwią one pracodawcom zaliczanie do kosztów podatkowych wpłat na taki fundusz. Obecnie kosztem uzyskania przychodów mogą być dopiero wydatki na szkolenie pracowników sfinansowane ze środków funduszu szkoleniowego.

Zgodnie z ustawą z 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, fundusz szkoleniowy, w ramach posiadanych środków, mogą tworzyć pracodawcy w celu finansowania lub współfinansowania kosztów kształcenia ustawicznego pracowników i pracodawców. Aby zachęcić pracodawców do tworzenia funduszu szkoleniowego, wprowadzono nowe korzystne rozwiązanie (poprzez zmianę ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy), zgodnie z którym wpłaty na fundusz szkoleniowy obciążają koszty działalności pracodawców. Zmiana ta dla pracodawców oznacza możliwość zaliczania takich wpłat do kosztów uzyskania przychodów. Zgodnie bowiem z art. 23 ust. 1 pkt 7 ustawy o PIT oraz z art. 16 ust. 1 pkt 9 ustawy o CIT, zasadą jest, że nie uznaje się za koszt uzyskania przychodów odpisów i wpłat na różnego rodzaju fundusze tworzone przez podatnika. Wyjątek od tej reguły dotyczy jednak tych wpłat i odpisów, których obowiązek lub możliwość tworzenia w ciężar kosztów przewidziano w odrębnych ustawach. Przepisy ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy dotychczas nie zawierały stosownego zastrzeżenia. Wprowadza je wspominana ustawa o łagodzeniu skutków kryzysu ekonomicznego dla pracowników i przedsiębiorców.

Jednocześnie dla zapewnienia, aby środki zgromadzone na funduszu szkoleniowym były faktycznie wydatkowane na cele, dla których utworzono fundusz, w ustawach o podatkach dochodowych wprowadzane są przepisy wyłączające w określonych sytuacjach możliwość zaliczenia wpłat na fundusz do kosztów uzyskania przychodów.

Zgodnie z wprowadzonymi zmianami przychodem z działalności gospodarczej będą również: środki zakładowego funduszu szkoleniowego, w części uznanej za koszt uzyskania przychodów:

● niewykorzystane w roku podatkowym, w którym zostały wpłacone do tego funduszu, lub w ciągu roku podatkowego następującego po tym roku,

● wykorzystane niezgodnie z przepisami ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy lub przepisami ustawy o łagodzeniu skutków kryzysu ekonomicznego dla pracowników i przedsiębiorców,

● w przypadku likwidacji funduszu szkoleniowego.

Oznacza to, że w przypadku zaistnienia powyższych sytuacji środki funduszu szkoleniowego będą zaliczone do przychodów pracodawcy.

Ustawa wejdzie w życie po upływie 14 dni od dnia publikacji.