Warto szybko rozliczyć PIT

Na złożenie rocznego zeznania podatkowego jest jeszcze sporo czasu. Ostateczny termin mija 30 kwietnia roku następnego, po roku podatkowym, za który następuje rozliczenie. Jednak z dopełnieniem tego obowiązku nie warto zwlekać do ostatniej chwili. Szybkie złożenie PIT to korzyści dla podatnika. Zwłaszcza takiego, który w zeznaniu wykaże nadpłatę podatku.

Po uporządkowaniu źródeł dochodów osiągniętych w 2009 roku podatnik powinien wybrać formularz PIT, który będzie musiał wypełnić. Do wyboru będą: PIT-36, PIT-36L, PIT-37, PIT-38, PIT-39.

Podatnicy, którzy w danym roku podatkowym byli zatrudnieni na umowę o pracę, otrzymywali emerytury lub renty z zagranicy za pośrednictwem płatnika, byli tymczasowo aresztowani lub skazani, otrzymywali świadczenia integracyjne lub stypendia, byli członkami rolniczych spółdzielni produkcyjnych oraz innych spółdzielni zajmujących się produkcją rolną, mogą skorzystać z możliwości rozliczenia dochodów rocznych za pośrednictwem płatnika. Formularz PIT-40 będzie składany przez płatnika podatku dochodowego od osób fizycznych, gdy zgodzimy się, żeby rozliczył za nas dochody.

W tym celu przed 10 stycznia roku następującego po roku, którego rozliczenie dotyczy, należy płatnikowi przedstawić oświadczenie na formularzu PIT-12 dla celów dokonania rocznego obliczenia podatku dochodowego. W rozliczeniu za 2009 rok, PIT-12 trzeba będzie złożyć najpóźniej 8 stycznia 2010 r., gdyż 10 stycznia w 2010 r. wypada w niedzielę.

Złożenie oświadczenia PIT-12 oznacza, że płatnik przygotowuje dla pracownika zeznanie roczne na druku PIT-40. Zeznanie to musi być przygotowane przez pracodawcę do końca lutego roku następującego po roku podatkowym i w tym samym terminie przekazane pracownikowi i właściwemu dla niego urzędowi skarbowemu. W 2010 roku płatnik na sporządzenie PIT-40 będzie miał czas do 1 marca 2010 r., bo 28 lutego wypada w niedzielę.

Warto pamiętać, że złożenie PIT-40 przez płatnika nie pozbawia podatnika możliwości samodzielnego rozliczenia.

Niektórzy podatnicy mogą skorzystać z preferencyjnego rozliczenia podatkowego. Małżeństwa lub osoby samotnie wychowujące dzieci mogą w rocznym rozliczeniu skorzystać z pewnych preferencji. Małżonkowie mogą złożyć jedno zeznanie PIT. Natomiast osoby samotnie wychowujące dzieci zeznanie dla rodziców samotnych. Oba rozliczenia są korzystne podatkowo.

Przy małżeńskim PIT podatek określa się na imię obojga małżonków w podwójnej wysokości podatku obliczonego od połowy łącznych dochodów małżonków, z tym że do sumy tych dochodów nie wlicza się dochodów (przychodów) opodatkowanych w sposób zryczałtowany.

U samotnych rodziców podatek może być określony, na wniosek wyrażony w rocznym zeznaniu podatkowym, w podwójnej wysokości podatku obliczonego od połowy dochodów osoby samotnie wychowującej dzieci, z tym że do sumy tych dochodów nie wlicza się dochodów (przychodów) opodatkowanych w sposób zryczałtowany na zasadach określonych w ustawie o PIT.

Przygotowując się do wypełnienia rocznego PIT, warto jeszcze sprawdzić, czy możemy skorzystać z ulg podatkowych. Pozwolą one zmniejszyć zobowiązanie podatkowe.

Podatnicy, którzy w roku podatkowym opłacali składki ubezpieczeniowe, mogą uwzględnić je w zeznaniu rocznym. Składki społeczne odliczane są od dochodu w pełnej wysokości. Natomiast składki zdrowotne odlicza się od podatku, ale kwota, o którą zmniejsza się podatek, nie może przekroczyć 7,75 proc. podstawy wymiaru tej składki.

Podatnik ma również prawo do skorzystania z ulg podatkowych. Ulgi występujące jako odliczenia od dochodu to: darowizny na pożytek publiczny lub kult religijny; ulga na krew; ulga rehabilitacyjna; ulga z tytułu używania internetu; ulga na nabycie nowych technologii. W ramach praw nabytych podatnicy mogą również korzystać z ulgi odsetkowej, odliczanej od dochodu.

Druga grupa ulg to odliczenia od podatku: ulga na dzieci.

Złożenie zeznania podatkowego za 2009 rok z pewnością nie będzie możliwe 4 stycznia 2010 r. dlatego, że aby dokonać rozliczenia rocznego podatnik musi otrzymać od płatnika PIT-11, który zawiera informacje o wysokości uzyskanych przychodów, pobranych zaliczkach na podatek, składkach na ubezpieczenie społeczne i zdrowotne w danym roku podatkowym. Terminem, do którego płatnik powinien wystawić oraz przekazać PIT-11 podatnikowi oraz właściwemu urzędowi skarbowemu, jest koniec lutego roku następującego po roku podatkowym, którego rozliczenie dotyczy. Oczywiście nie wszyscy płatnicy z przekazaniem PIT-11 cze-kają do końca lutego. Kon- sekwencją wcześniejszego otrzymania PIT-11 jest możliwość rozliczenia podatku bezpośrednio po otrzymaniu tego dokumentu. Jest to niewątpliwie korzystne dla podatników, którzy zadeklarowali w składanym zeznaniu podatkowym nadpłatę podatku. Dlaczego? Urząd skarbowy szybciej zwróci nadpłacony podatek. Organ podatkowy ma trzy miesiące na zwrot nadpłaty podatku. Termin ten liczony jest od dnia złożenia zeznania.

Po zebraniu informacji o wszystkich przychodach z danego roku podatnik może przystąpić do obliczenia zobowiązania podatkowego. W tym celu trzeba zsumować wszystkie przychody. Od przychodów odejmuje się przysługujące koszty uzyskania przychodów. Dla rozliczeń przychodów m.in. z pracy przepisy przewidują tzw. pracownicze koszty uzyskania przychodów. Przy umowach cywilnoprawnych - zlecenia i o dzieło - uwzględnia się 20-proc. zryczałtowane koszty podatkowe. Przy prawach autorskich podatnik ma prawo uwzględnić 50-proc. koszty.

Po odjęciu od przychodów kosztów podatnik otrzyma dochód. Od dochodu (po uwzględnieniu składek na ZUS) można odliczyć przysługujące ulgi. Następnie można obliczyć podatek, od którego odlicza się np. ulgę prorodzinną - jeśli przysługuje ona podatnikowi i składki zdrowotne - jeśli zostały w roku podatkowym opłacone.

Po wypełnieniu zeznania rocznego podatnik ma prawo przekazać 1 proc. wyliczonego przez siebie podatku dla jednej wybranej organizacji pożytku publicznego.

Podatnik, który już obliczył należne zobowiązanie podatkowe, musi wypełnione zeznanie przesłać do urzędu skarbowego. Podatnicy mogą złożyć zeznanie osobiście, w kancelarii urzędu skarbowego. W urzędzie podatnik otrzyma potwierdzenie złożenia zeznania.

Podatnicy mogą również wysłać roczny PIT pocztą. Warto to zrobić listem poleconym, aby mieć potwierdzenie nadania listu do urzędu. Datą złożenia formularza jest wtedy data stempla pocztowego. Wyjątkiem będzie wysłanie rocznego zeznania za pośrednictwem poczty zagranicznej lub innego operatora niż Poczta Polska. W takim przypadku datą złożenia zeznania rocznego będzie data wpływu pisma do urzędu.

W wielu urzędach skarbowych funkcjonują tzw. urzędomaty. Są to specjalne skrzynki, do których należy wrzucić zeznanie roczne. Urządzenie wyda potwierdzenie przyjęcia pisma.

Ostatnim sposobem na złożenie zeznania jest wysłanie go za pomocą środków komunikacji elektronicznej.

W zależności od tego, co podatnikowi wyszło z obliczeń po wypełnieniu PIT: nadpłata czy dopłata podatku, będą zależały dalsze losy jego rozliczenia rocznego.

W przypadku nadpłaty, urząd skarbowy na jej zwrot ma trzy miesiące od momentu złożenia zeznania rocznego przez podatnika. Praktyka pokazuje jednak, że podatnicy, którzy szybko złożą zeznanie roczne, tj. nie czekają z rozliczeniem do ostatniego dnia kwietnia, zwrot podatku otrzymują znacznie wcześniej niż po upływie trzech miesięcy. Nie oznacza to jednak, że jest to reguła stosowana przez organy podatkowe.

W przypadku gdy trzymiesięczny termin na zwrot nadpłaty zostanie przez urząd skarbowy przekroczony, podatnikowi należą się odsetki za zwłokę.

Teraz dopłata. W tym przypadku również opłaca się złożyć zeznanie podatkowe jak najwcześniej. Złożenie zeznania rocznego np. w styczniu z wykazaną dopłatą podatku nie oznacza bowiem, że podatnik tego samego dnia musi na konto urzędu skarbowego wpłacić wykazaną w PIT sumę. Kwota dopłaty może być wpłacona do urzędu skarbowego ostatniego dnia przewidzianego na rozliczenie roczne, tj. 30 kwietnia.

wynosi sankcyjna stawka PIT za zatajenie dochodów przed fiskusem

Osoby, które posiadają informacje o uzyskanych dochodach, mogą rozliczyć się z fiskusem bez oczekiwania na PIT-11. Jednak w sytuacji gdy dane nie będą zgadzać się z tymi zawartymi w PIT-11, może się okazać, że konieczne będzie złożenie korekty zeznania rocznego. PIT-11 otrzymuje i podatnik, i jego urząd skarbowy. Jeśli urzędnik zauważy rozbieżności między danymi, z pewnością wezwie podatnika do złożenia wyjaśnień.

ewa.matyszewska@infor.pl

Podstawa prawna

Ustawa z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2000 r. nr 14, poz. 176 z późn. zm.).

Ustawa z 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2005 r. nr 8, poz. 60 z późn. zm.).