Koniec roku to czas na przeprowadzenie w firmie spisu z natury

Zbliżający się koniec roku oznacza dla firm zamknięcie podatkowej księgi przychodów i rozchodów. Obowiązek jej prowadzenia mają podatnicy prowadzący działalność gospodarczą na niewielką skalę, którzy osiągają dochody opodatkowane na zasadach ogólnych oraz na zasadach liniowego 19-proc. PIT. Przez cały rok muszą oni ewidencjonować w księdze wszelkie zdarzenia gospodarcze, a w szczególności osiągane przychody oraz koszty uzyskania przychodów. Prowadzenie ewidencji pozwala na prawidłowe ustalenie wysokości dochodu, podstawy opodatkowania, a w efekcie należnego podatku dochodowego z działalności gospodarczej.

W celu ustalenia wysokości dochodu do opodatkowania przedsiębiorcy muszą przeprowadzić spis z natury, potocznie zwany remanentem. Zgodnie z przepisami są oni zobowiązani do sporządzenia i wpisania do księgi spisu z natury towarów handlowych, materiałów (surowców) podstawowych i pomocniczych, półwyrobów, produkcji w toku, wyrobów gotowych, braków i odpadów na dzień 1 stycznia, na koniec każdego roku podatkowego, na dzień rozpoczęcia działalności gospodarczej w ciągu roku podatkowego, a także w razie zmiany wspólnika, zmiany proporcji udziałów wspólników lub likwidacji działalności. Remanentem trzeba objąć także towary stanowiące własność podatnika, znajdujące się w dniu sporządzenia spisu poza zakładem podatnika, a także towary obce, znajdujące się w zakładzie podatnika (nie trzeba ich jednak wyceniać, wystarczy ilościowe ujęcie w spisie i wskazanie, czyją są własnością).

Jeśli podatnik chce sporządzić remanent w innym terminie, powinien w formie pisemnej zawiadomić o tym właściwego naczelnika urzędu skarbowego, w terminie co najmniej siedmiu dni przed datą sporządzenia spisu.

Warto pamiętać, że u podatników osiągających dochody z działalności gospodarczej i prowadzących podatkowe księgi przychodów i rozchodów dochodem z działalności jest różnica pomiędzy uzyskanym przychodem w rozumieniu art. 14 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych a kosztami uzyskania. Dochód ten powiększa się o różnicę pomiędzy wartością remanentu końcowego i początkowego towarów handlowych, materiałów (surowców) podstawowych i pomocniczych, półwyrobów, wyrobów gotowych, braków i odpadów - jeżeli wartość remanentu końcowego jest wyższa niż wartość remanentu początkowego.

Z kolei obliczony dochód pomniejsza się o różnicę pomiędzy wartością remanentu początkowego i końcowego, jeżeli wartość remanentu początkowego jest wyższa.

Spis z natury musi być wpisany do podatkowej księgi przychodów i rozchodów według poszczególnych rodzajów jego składników lub w jednej pozycji (sumie), jeżeli na podstawie spisu zostało sporządzone odrębne, szczegółowe zestawienie poszczególnych jego składników. Zestawienie przechowuje się łącznie z księgą.

Sporządzenie remanentu i jego wynik są dla przedsiębiorców bardzo ważne, głównie dlatego, że bierze się go pod uwagę, obliczając dochód z prowadzonej działalności gospodarczej. Nieprawidłowo przeprowadzony remanent oznacza nieprawidłowo ustalony dochód, a co za tym idzie również nieprawidłowo obliczony i wpłacony podatek.

(EC)

Podstawa prawna

Rozporządzenie ministra finansów z 26 sierpnia 2003 r. w sprawie prowadzenia podatkowej księgi przychodów i rozchodów (Dz.U. nr 152, poz. 1475 z późn. zm.).

Ustawa z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2000 r. nr 14, poz. 176 z późn. zm.).