Odszkodowanie za nieruchomość jest zwolnione z podatku

Podatnik 1 lipca 2010 r. otrzymał wraz z żoną w formie darowizny od swoich rodziców gospodarstwo rolne o pow. 3,0896 ha wraz z zabudowaniami. W listopadzie 2010 r. dostał ofertę z Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad na odstąpienie 23 mkw. nieruchomości wraz z naniesieniami i nasadzeniami. Powierzchnia ta położona jest w planie drogowym autostrady A1. Podatnik wraz z żoną wyrazili na to zgodę, ponieważ wiedzieli, że nie wyrażając jej, rozpocznie się postępowanie wywłaszczeniowe. W związku z tym otrzymali odszkodowanie. GDDKiA oświadczyła, że nabycia tego dokonała w trybie ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji w zakresie dróg publicznych. Czy podatnicy od otrzymanej kwoty powinni zapłacić podatek dochodowy?

W myśl art. 9 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2010 r. nr 51, poz. 307 z późn. zm.) opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody z wyjątkiem wymienionych w art. 21, 52, 52a, 52c ustawy o PIT oraz dochodów, od których na podstawie Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku. Zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a) ustawy o PIT źródłem przychodu jest odpłatne zbycie nieruchomości lub ich części oraz udziału w nieruchomości, jeżeli odpłatne zbycie nie następuje w wykonaniu działalności gospodarczej i zostało dokonane przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie.

Jednak na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 29 ustawy o PIT, zwolnione z opodatkowania są przychody z tytułu odszkodowania wypłacanego stosownie do przepisów o gospodarce nieruchomościami lub z tytułu odpłatnego zbycia nieruchomości na cele uzasadniające jej wywłaszczenie oraz z tytułu sprzedaży nieruchomości w związku z realizacją przez nabywcę prawa pierwokupu, stosownie do przepisów o gospodarce nieruchomościami. Nie dotyczy to przypadków, gdy właściciel nieruchomości nabył jej własność w ciągu dwóch lat przed wszczęciem postępowania wywłaszczeniowego bądź odpłatnym zbyciem nieruchomości za cenę niższą o co najmniej 50 proc. od wysokości uzyskanego odszkodowania lub ceny zbycia nieruchomości na cele uzasadniające jej wywłaszczenie lub w związku z realizacją prawa pierwokupu.

Zwolnienie nie będzie przysługiwać, gdy wymienione warunki dotyczące okresu sprzedaży oraz ceny nabycia będą spełnione łącznie.

W analizowanym stanie faktycznym odpłatne zbycie nieruchomości na rzecz Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad nastąpiło przed upływem 5 lat od jej nabycia. GDDKiA dokonała nabycia w trybie ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji w zakresie dróg publicznych.

Nieruchomość ta (gospodarstwo rolne) została nabyta przez podatnika i jego małżonkę w drodze umowy darowizny, a co za tym idzie niemożliwe jest ustalenie ceny nabycia. W związku z tym nie będzie spełniony drugi warunek wyłączający przedmiotowe zwolnienie.

W konsekwencji przychód uzyskany przez podatnika z tytułu odpłatnego zbycia nieruchomości jest zwolniony z podatku dochodowego od osób fizycznych, stosownie do art. 21 ust. 1 pkt 29 ustawy o PIT. Zatem sprzedaż nieruchomości jest zwolniona z opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych.

Interpretacja indywidualna dyrektora Izby Skarbowej w Łodzi z 29 sierpnia 2011 r. (nr IPTPB2/415-310/11-2/MD).

Ewa Matyszewska