Za pracę twórczą można stosować 50-proc. koszty

Spółka została utworzona w celu rozwijania, produkcji i sprzedaży zaawansowanych urządzeń telekomunikacyjnych oraz rozwiązań informatycznych pozwalających na maksymalnie efektywne użytkowanie tych urządzeń.

Pracownicy spółki prowadzą zaawansowane badania oraz biorą udział w tworzeniu nowych standardów telekomunikacyjnych. Rezultaty działalności poszczególnych grup pracowników spółki są efektem ich zindywidualizowanej i kreatywnej działalności, która prowadzi do powstawania oprogramowania / aplikacji oraz innych rezultatów prac, dostosowanych do potrzeb oraz sytuacji istniejących na rynku, a tym samym charakteryzujących się innowacyjnością, która pozwala utrzymać przewagę konkurencyjną.

W zakresie obowiązków pracowników mieszczą się także inne czynności niebędące czynnościami o charakterze twórczym. Czy wynagrodzenie wypłacane pracownikom stanowi honorarium z tytułu przeniesienia na spółkę autorskich praw majątkowych do utworów stanowiących rezultat prac podjętych przez tych pracowników na rzecz spółki i można stosować do tej części wynagrodzenia koszty w wysokości 50 proc. uzyskanego przychodu?

Koszty uzyskania przychodów z tytułu korzystania przez twórców z praw autorskich i artystów wykonawców z praw pokrewnych, w rozumieniu odrębnych przepisów, lub rozporządzania przez nich tymi prawami określa się w wysokości 50 proc. uzyskanego przychodu, z tym że koszty te oblicza się od przychodu pomniejszonego o potrącone przez płatnika w danym miesiącu składki na ubezpieczenia emerytalne i rentowe oraz na ubezpieczenie chorobowe, których podstawę wymiaru stanowi ten przychód. Jednak warunkiem zastosowania 50-proc. normy kosztów jest ustalenie, że przychód uzyskany został z tytułu korzystania przez twórców z praw autorskich lub pokrewnych w rozumieniu ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych.

O zastosowaniu normy kosztów uzyskania przychodów w wysokości 50 proc. zgodnie z art. 22 ust. 9 pkt 3 ustawy o PIT (t.j. Dz.U. z 2010 r. nr 51, poz. 307 z późn. zm.) decyduje uzyskanie przychodu za wykonanie czynności (utworu) będącej przedmiotem prawa autorskiego, pod warunkiem możliwości ustalenia wysokości przychodu z tego tytułu.

Zatem tylko wówczas gdy:

● praca wykonywana przez pracownika, jest przedmiotem prawa autorskiego, a więc spełnia przesłanki utworu określone w ustawie o prawie autorskim i prawach pokrewnych,

● pracownik jest twórcą w rozumieniu tej ustawy i uzyskiwanie przychodu przez pracownika wynika z korzystania przez twórcę z tych praw lub rozporządzania tymi prawami,

● umowa o pracę przewiduje zróżnicowanie wynagrodzenia należnego pracownikowi na część związaną z korzystaniem z praw autorskich i część związaną z wykonywaniem typowych obowiązków pracowniczych oraz prowadzona jest stosowna dokumentacja w tym zakresie, tj. ewidencja pracy twórczej pracownika, w formie przyjętej przez strony

● do przychodu z tego źródła mogą być zastosowane podwyższone 50-proc. koszty uzyskania przychodu.

Przyjmując, że wykonywane efekty pracy pracowników stanowią utwór w rozumieniu definicji zawartej w art. 1 ust. 1 ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych, stwierdzić należy, że możliwe jest zastosowanie 50-proc. kosztów uzyskania przychodów.

Mając na uwadze doprecyzowania w zawartych umowach o pracę dotyczących należnego wynagrodzenia za określony rezultat pracy uznany za utwór w rozumieniu prawa autorskiego z wyodrębnieniem, jaka część wynagrodzenia obejmuje należne honoraria za przeniesienie na spółkę autorskich praw majątkowych do utworów oraz jaka część wynagrodzenia dotyczy innych obowiązków pracownika, możliwe jest zastosowanie 50-proc. kosztów uzyskania przychodu w stosunku do wynagrodzenia stanowiącego przychód za pracę twórczą.

Oprac. Ewa Matyszewska

@RY1@i02/2011/045/i02.2011.045.086.004a.001.jpg@RY2@

Tomasz Piekielnik doradca podatkowy, partner w Kancelarii Piekielnik i Partnerzy

Wydana interpretacja podatkowa potwierdza utrwalone już stanowisko administracji skarbowej, że możliwość rozpoznania przez pracowników, których działalność powoduje powstanie utworu (tj. twórców, artystów), kosztów uzyskania przychodów w wysokości 50 proc. przychodu jest uzależniona od spełnienia kilku przesłanek. Przede wszystkim efektem pracy takiego pracownika musi być stworzenie utworu w rozumieniu ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych (np. raporty specjalistyczne, projekty, dokumentacje techniczne), a także pracownik ten musi korzystać z praw autorskich do tego utworu (co powinno wprost wynikać z umowy o pracę) lub rozporządzać nimi (np. przenosić te prawa na pracodawcę). Niezwykle istotną przesłanką jest jednak to, aby umowa o pracę twórcy lub artysty przewidywała zróżnicowanie wynagrodzenia należnego pracownikowi na część związaną z korzystaniem z praw autorskich (lub rozporządzaniem nimi) oraz część niezwiązaną z prawami do utworów, a także aby pracodawca odpowiednio archiwizował utwory pracowników (prowadził ewidencję pracy twórczej pracownika). Decydującym bowiem warunkiem zastosowania przez pracownika - w przypadku wykonania utworu - podwyższonych kosztów uzyskania przychodów jest możliwość ustalenia wysokości przychodu z tego konkretnego tytułu (tj. z tytułu korzystania z praw autorskich do utworu lub rozporządzania nimi), a nie całego przychodu z łączącego pracownika stosunku pracy, jako że koszty te będą stanowić 50 proc. przychodu uzyskanego wyłącznie z tego konkretnego tytułu.