Trzeba ująć obciążenie zysku w rachunku

Pozycją rachunku zysków i strat obciążającą wynik brutto jednostki jest podatek dochodowy. Wykazuje się go pozycji O w wariancie kalkulacyjnym lub w pozycji L w wariancie porównawczym rachunku.

W przypadku jednostek będących podatnikami podatku dochodowego od osób prawnych w pozycji rachunku zysków i strat wykazuje się bieżący podatek dochodowy wynikający z zeznania rocznego CIT-8 oraz podatek odroczony.

Podatnicy podatku dochodowego od osób prawnych obliczoną kwotę zobowiązania z tytułu podatku dochodowego w ciągu roku muszą ująć zapisem: strona Wn konta 871 - Podatek dochodowy, strona Ma konta 220 - Rozrachunki publicznoprawne.

Natomiast na dzień bilansowy kwotę podatku dochodowego należy przeksięgować zapisem: strona Wn konta 860 - Wynik finansowy, strona Ma konta 871 - Podatek dochodowy.

Kwestię podatku odroczonego reguluje art. 37 ustawy o rachunkowości. Zgodnie z tym przepisem wykazywana w rachunku zysków i strat część odroczona stanowi różnicę między stanem rezerw i aktywów z tytułu podatku odroczonego na koniec i początek okresu sprawozdawczego.

Należy pamiętać, że dla osób fizycznych prowadzących księgi rachunkowe wynik brutto jest równocześnie wynikiem netto, a podatek dochodowy opłacany jest przez właściciela jednostki, a nie przez sam podmiot. Dlatego w rachunku zysków i strat sporządzanym przez jednostkę będącą osobą fizyczną podatek dochodowy nie wystąpi.

Również ujmowanie w księgach rachunkowych podatku odroczonego dotyczy wyłącznie przedsiębiorców objętych podatkiem dochodowym od osób prawnych (z możliwością odstąpienia od tego obowiązku, gdy sprawozdanie nie podlega badaniu).

Podatek odroczony tworzy się w celu odzwierciedlenia przyszłych skutków podatkowych zdarzeń gospodarczych obecnie ujętych w księgach rachunkowych oraz w sporządzonym na ich podstawie sprawozdaniu finansowym.

Rezerwy należy utworzyć w przypadku różnic dodatnich. Powodują one powstanie w przyszłych okresach kwot zwiększających podstawę opodatkowania. Z kolei aktywa należy utworzyć w przypadku różnic ujemnych. Takie różnice powodują powstanie w przyszłych okresach kwot pomniejszających podstawę opodatkowania.

Warto pamiętać, że różnica dodatnia powstaje w przypadku:

● aktywów, gdy ich wartość księgowa jest większa od podatkowej,

● pasywów, gdy ich wartość księgowa jest mniejsza od podatkowej.

Natomiast różnica ujemna powstaje w przypadku:

● aktywów, gdy ich wartość księgowa jest mniejsza od podatkowej,

● pasywów, gdy ich wartość księgowa jest większa od podatkowej.

W księgach rachunkowych ujmuje się je w następujący sposób:

1. Rezerwy na odroczony podatek dochodowy: strona Wn konta 871 - Podatek dochodowy, strona Ma konta 841 - Rezerwa z tytułu odroczonego podatku dochodowego;

2. Aktywa z tytułu odroczonego podatku dochodowego: strona Wn konta 670 - Aktywa z tytułu odroczonego podatku dochodowego, strona Ma konta 871 - Podatek dochodowy.

W tym przypadku warto sięgnąć do krajowego standardu rachunkowości nr 2 - Podatek dochodowy, który ukazał się w Dzienniku Urzędowym Ministra Finansów z 28 lipca 2010 r., nr 7, poz. 31.

Jednostka prowadzi sprzedaż markowej odzieży w sieci sklepów odzieżowych. Na koniec roku obrotowego wartość zapasów we wszystkich sklepach detalicznych wynosi 1 200 000 zł. Został dokonany przegląd towarów i wydzielono zapasy na pochodzące z poprzednich sezonów i na towary podlegające stałej sprzedaży. Od wartości towarów spoza sezonu, przykładowo o wartości 100 000 zł, tworzymy odpis aktualizujący. W wyniku tej operacji wartość bilansowa towarów wynosi 1 100 000 zł (1 200 000 zł - 100 000 zł) i jest niższa niż wartość podatkowa, która wynosi 1 200 000 zł. Na różnicę jednostka tworzy aktywa z tytułu podatku odroczonego.

Do szacowania wysokości odroczonego podatku dochodowego stosujemy stawki podatkowe obowiązujące w roku powstania obowiązku podatkowego. W związku z tym wartość aktywa wyniesie 19 000 zł (100 000 zł x 19 proc.).

@RY1@i02/2011/244/i02.2011.244.07100140c.101.gif@RY2@

1. Utworzenie odpisu aktualizującego wartość zapasów - 100 000 zł

2. Zaksięgowanie odroczonego podatku dochodowego - 19 000 zł

Agnieszka Pokojska

agnieszka.pokojska@infor.pl

Ustawa z 29 września 1994 r. o rachunkowości (t.j. Dz.U. z 2009 r. nr 152, poz. 1223 z późn. zm.).