Sprzedaż po niższej cenie trzeba uzasadnić

konsultant

menedżer, dział doradztwa podatkowego Deloitte

CZYTELNIK: Nasza spółka z o.o. chce sprzedać dwa samochody kupione w 2011 roku. Ponieważ pilnie potrzebujemy środków na inwestycje, chcemy sprzedać pojazdy po okazyjnej cenie. Cena rynkowa wynosi 50 tys. zł, a firma chce sprzedać samochody po 40 tys. zł. Od jakiej kwoty trzeba będzie zapłacić podatek dochodowy?

: Zgodnie z art. 14 ust. 1 ustawy o CIT przychodem z odpłatnego zbycia rzeczy lub praw majątkowych jest ich wartość wyrażona w cenie określonej w umowie. Wyjątkiem jest sytuacja, w której cena ta bez uzasadnionej przyczyny znacznie odbiega od wartości rynkowej zbywanych rzeczy lub praw. Wówczas to organ podatkowy, ustalając wartość rynkową przedmiotu umowy, określa przychód z odpłatnego zbycia rzeczy lub prawa. Przepisy podatkowe nie wskazują, co należy rozumieć pod pojęciem znacznego odbiegania od ceny rynkowej. Z orzecznictwa sądów administracyjnych, jak też definicji wartości rynkowej wynika, że cena ta musi w sposób wyraźny, znaczący i wyróżniający odbiegać od cen stosowanych w obrocie rzeczami lub prawami tego samego rodzaju i gatunku, z uwzględnieniem ich stanu, stopnia zużycia oraz czasu i miejsca odpłatnego zbycia.

Istnieje więc ryzyko, iż organy podatkowe mogą kwestionować cenę sprzedaży samochodów i uznać, że w sposób znaczący odbiega od ceny rynkowej. Obowiązkiem organu jest w pierwszej kolejności zapytanie podatnika o przyczyny zastosowania takiej właśnie. Jeżeli udowodni on, że niższa cena została ustalona z usprawiedliwionych przyczyn, to organ nie będzie miał podstaw do skutecznego zakwestionowania wysokości zadeklarowanego przez niego z tego tytułu przychodu. Warto przytoczyć fragment uzasadnienia do orzeczenia NSA z 24 stycznia 2012 r. (sygn. akt II FSK 1284/11), w którym czytamy, że "cena może odbiegać od wartości rynkowej, jeżeli istnieją ku temu uzasadnione przyczyny (np. spółka zmuszona jest do sprzedaży nieruchomości, aby dokonać spłaty jakiegoś zobowiązania bądź podjąć nową, priorytetową inwestycję)". Zatem aby zminimalizować ryzyko zakwestionowania wysokości ceny sprzedaży aut, spółka powinna zgromadzić dowody, które potwierdzą w pierwszej kolejności pilny cel inwestycyjny i chęć pozyskania środków pieniężnych, jak też inne argumenty potwierdzające, że sprzedaż takich właśnie składników majątkowych w tak krótkim czasie uniemożliwiała łącznie uzyskanie lepszej ceny sprzedaży. Jeżeli organ uzna te dowody za wystarczające, spółka nie będzie zobowiązana do zapłaty podatku od wartości rynkowej samochodów w wysokości 50 tys. zł, ale wyłącznie od ceny sprzedaży, tj. od kwoty 40 tys. zł (art. 14 ust. 2 ustawy o CIT).

EC

Podstawa prawna

Ustawa z 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (t.j. Dz.U. z 2011 r. nr 74, poz. 397 z późn. zm.).