Akcjonariusz SKA nie płaci CIT po umorzeniu akcji

Do przychodów nie zalicza się umorzenia udziałów lub akcji w spółce, w tym kwot otrzymanych z odpłatnego zbycia udziałów (akcji) na rzecz spółki w celu umorzenia tych udziałów (akcji).

We wniosku o udzielenie interpretacji bank przedstawił, że posiada akcje (udziały) w podmiotach posiadających osobowość prawną. Rozważa wniesienie tych praw majątkowych do spółki komandytowo-akcyjnej (SKA) w formie wkładu niepieniężnego w zamian za akcje w tej spółce. Wartość nominalna obejmowanych akcji będzie odpowiadać wartości rynkowej wnoszonych akcji (udziałów). W SKA, oprócz banku jako akcjonariusza, będzie jeszcze wspólnik odpowiadający bez ograniczenia za jej zobowiązania (komplementariusz). Celem działalności SKA będzie prowadzenie działalności gospodarczej polegającej na zarządzaniu wniesionymi do niej aktywami finansowymi. Bank spytał ministra finansów, czy przychody akcjonariusza SKA z tytułu dobrowolnego umorzenia akcji tej spółki objętych za wkład niepieniężny są wolne od CIT. Bank uważał, że tak, ponieważ z art. 5 ustawy o CIT (t.j. Dz.U. z 2011 r. nr 74, poz. 397 z późn. zm.) wynika, że opodatkowaniu na poziomie akcjonariusza SKA podlega cała bieżąca działalność gospodarcza takiej spółki, przez co opodatkowanie przekazania pieniędzy w związku z umorzeniem akcji w SKA prowadziłoby do podwójnego opodatkowania akcjonariusza. W związku z tym przychody akcjonariusza SKA z tytułu dobrowolnego umorzenia akcji tej spółki objętych za wkład niepieniężny są wolne od CIT.

Minister finansów uznał stanowisko banku za błędne. Wyjaśnił, że w przepisach nie został uregulowany szczegółowy sposób ustalania dochodu z dobrowolnego umorzenia akcji w SKA. Dlatego też, według organu zastosowanie powinny mieć zasady ogólne wynikające z art. 7 ust. 2 oraz art. 12 ust. 4 pkt 6a ustawy o CIT. Oznacza to, że środki finansowe otrzymane przez wspólnika w związku z dobrowolnym umorzeniem akcji w SKA stanowić będą przychód wspólnika, o ile kwota ta (odpowiadająca tym środkom) nie została uprzednio uwzględniona i wykazana na podstawie art. 5 ustawy o CIT.

WSA w Warszawie, wyrokiem z 28 kwietnia 2011 r. (sygn. akt III SA/Wa 1762/10) uchylił interpretację. Wskazał, iż organ błędnie stwierdził, że przychód akcjonariusza z umorzenia akcji w SKA jest opodatkowany, o ile kwota ta nie została wykazana i opodatkowana na podstawie art. 5 ustawy o CIT. Przypomniał, że przepis ten odnosi się do przychodów osiąganych przez podatników ze wspólnie prowadzonej działalności. Pytanie postawione we wniosku dotyczyło przychodu osiągniętego przez bank z tytułu umorzenia akcji w SKA. Wypłacona kwota, podkreślił sąd, nie stanowiła przychodu osiągniętego przez SKA. Minister finansów złożył kasację do NSA, ale nie została ona uwzględniona.

NSA zgodził się z sądem wojewódzkim, że interpretacja powinna być uchylona. Według sądu kasacyjnego zaliczenie otrzymanych przez akcjonariusza środków w związku z umorzeniem akcji, jako zwrot poniesionego wcześniej wydatku jest błędne. Organ pominął całkowicie treść art. 12 ust. 4 pkt 3 ustawy o CIT, w którym wprost przewidziano, że do przychodów nie zalicza się zwróconych udziałów lub wkładów w spółdzielni, umorzenia udziałów lub akcji w spółce, w tym kwot otrzymanych z odpłatnego zbycia udziałów (akcji) na rzecz spółki w celu umorzenia tych udziałów (akcji).

Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 16 kwietnia 2013 r. (sygn. akt II FSK 1713/11)

Oprac. Przemysław Molik

KOMENTARZ EKSPERTA

@RY1@i02/2013/101/i02.2013.101.071000300.802.jpg@RY2@

Katarzyna Klimkiewicz, doradca podatkowy, partner w DPPA Tax Klimkiewicz

Rozstrzygana w orzeczeniu NSA kwestia sprowadza się do pytania, w jaki sposób zakwalifikować przychody związane z umorzeniem akcji w spółce komandytowo-akcyjnej: czy są to przychody z udziału w spółce niebędącej osobą prawną, wskazane w art. 5 ustawy o CIT, czy raczej przychody z umorzenia akcji w spółce, wymienione w art. 12 ust. 4 pkt 3 ustawy o CIT. NSA potwierdził prawidłowość tej drugiej opcji. Zdaniem sądu, przychody związane z umorzeniem akcji w SKA nie mają związku z działalnością prowadzoną przez taką spółkę, w związku z tym nie powinny być analizowane w kontekście art. 5 ustawy o CIT, który odnosi się właśnie do alokowania przychodów generowanych przez spółkę osobową. Przychody z umorzenia akcji są natomiast wymienione w katalogu przychodów wskazanym w art. 12 ust. 4 pkt 3 ustawy o CIT. W związku z tym, akcjonariusz SKA uzyskujący przychody w związku z umorzeniem posiadanych akcji powinien podlegać opodatkowaniu w oparciu o tenże przepis.

Jak wynika z wyroku, NSA uznał przychody z umorzenia akcji w SKA za kategorię odrębną od przychodów uzyskiwanych w związku z udziałem w spółce niebędącej osobą prawną. Rozstrzygnięcie należy ocenić pozytywnie. W sytuacji, gdzie przychody akcjonariusza w SKA podlegają opodatkowaniu nie wcześniej niż na moment ich wypłaty, co zostało potwierdzone wcześniejszą uchwałą NSA, w praktyce nie będzie dochodzić do sytuacji, gdzie ten sam przychód, wygenerowany w wyniku działalności gospodarczej prowadzonej przez SKA, byłby opodatkowany podwójnie: raz na podstawie art. 5, a drugi raz na podstawie art. 12 ust. 4 pkt 3 ustawy o CIT.