Zamknięcie roku - interpretacje organów podatkowych

IZBA SKARBOWA W WARSZAWIE o sposobach rozliczenia

O zmianie roku obrotowego trzeba zawiadomić urząd skarbowy

JAKI PROBLEM ROZSTRZYGNĘŁA IZBA

Wspólnicy sp. z o.o. aktem notarialnym na nadzwyczajnym zgromadzeniu wspól-ników podjęli uchwałę o zmianie roku obrotowego. Dotychczasowym rokiem obrotowym był okres pokrywający się z rokiem kalendarzowym, tj. od 1 stycznia 2008 r. do 31 grudnia 2008 r. Po zmianie umowy spółki kolejny (przejściowy) rok trwać będzie od 1 stycz- nia 2009 r. do 30 listopada 2010 r., a kolejne po nim następujące od 1 grudnia danego roku do 30 listopada tego roku. 23 stycznia 2009 r. spółka złożyła w sądzie wniosek o zmianę danych podmiotu w rejestrze przedsiębiorców KRS. Spółka o zmianie roku obrotowego zawiadomiła pisemnie właściwy urząd skarbowy 28 stycznia 2009 r. Czy zawiadomienie urzędu skarbowego 28 stycznia 2009 r. jest skuteczne i wypełnia art. 8 ust. 1 ustawy o CIT w ten sposób, że: bieżącym rokiem podatkowym jest okres od 1 stycznia 2008 r. do 30 listopada 2010 r., kolejne lata podatkowe obejmować będą okresy 12 miesięcy od 1 grudnia danego roku do 30 listopada danego roku?

ODPOWIEDŹ IZBY

Zawiadomienie urzędu skarbowego 28 stycznia 2009 r. jest skuteczne, ponieważ wspólnicy spółki dokonali zmiany umowy spółki aktem notarialnym, spółka prawidłowo wypełnionym drukiem złożyła do sądu wniosek o zmianie wpisu, a ponadto spółka 28 stycznia 2009 r. złożyła zawiadomienie do urzędu skarbowego o zmianie roku podatkowego, tj. w terminie do 30 dni, licząc od dnia zakończenia ostatniego roku podatkowego.

Rokiem podatkowym jest rok kalendarzowy, chyba że podatnik postanowi inaczej w statucie albo w umowie spółki, albo w innym dokumencie odpowiednio regulującym zasady ustrojowe innych podatników i zawiadomi o tym właściwego naczelnika urzędu skarbowego; wówczas rokiem podatkowym jest okres kolejnych 12 miesięcy kalendarzowych. W razie zmiany roku podatkowego, za pierwszy po zmianie rok podatkowy uważa się okres od pierwszego miesiąca następującego po zakończeniu poprzedniego roku podatkowego do końca roku podatkowego nowo przyjętego. Okres ten nie może być krótszy niż 12 i dłuższy niż 23 kolejne miesiące kalendarzowe. Zawiadomienia o zmianie roku należy dokonać najpóźniej w terminie 30 dni, licząc od dnia zakończenia ostatniego roku podatkowego.

Oznacza to, że wybór roku podatkowego został pozostawiony do dyspozycji podatnika, a zmiana roku podatkowego może być dokonywana wielokrotnie przy zachowaniu odpowiednich zasad.

Podsumowując, spółka dokonała zmiany roku w umowie spółki, złożyła odpowiedni wniosek w KRS oraz dotrzymała terminu zawiadomienia naczelnika urzędu skarbowego o zmianie roku podatkowego. Zatem zawiadomienie złożone naczelnikowi urzędu skarbowego 28 stycznia 2009 r., informujące o zmianie roku podatkowego, jest skuteczne, a tym samym obecny rok podatkowy trwa od 1 stycznia 2009 r. do 30 listopada 2010 r., a kolejne lata podatkowe od 1 grudnia do 30 listopada.

OPINIA

@RY1@i02/2009/243/i02.2009.243.086.0007.001.jpg@RY2@

Marcin Opiłowski, menedżer w Ernst & Young

menedżer w Ernst & Young

W przytoczonej interpretacji minister finansów potwierdził stanowisko podatnika, zgodnie z którym złożenie właściwemu naczelnikowi urzędu skarbowego zawiadomienia o zmianie roku podatkowego jest skuteczne prawnie, gdy zostanie dokonane po dacie złożenia wniosku niezbędnego do rejestracji zmiany danych w rejestrze KRS (przy zachowaniu 30-dniowego terminu informacji, wynikającego z przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych). Zgodnie z przepisami podatkowymi nowo ustanowiony rok podatkowy spółki nie może trwać krócej niż 12 miesięcy i dłużej niż 23 miesiące kalendarzowe. Należy pamiętać, że zmiana roku podatkowego w niektórych sytuacjach stwarza możliwość optymalizacji podatkowej, przede wszystkim w przypadku podatników, których przychody i koszty w danym okresie będą generowane nierównomiernie, w szczególności gdy po okresie osiągania istotnych przychodów następuje generowanie strat. Zmieniając rok podatkowy, warto zwrócić uwagę na relację między datą rozpoczęcia nowego roku, datą złożenia wniosku o zarejestrowanie zmiany danych w KRS a momentem zarejestrowania zmiany w KRS, gdyż, biorąc pod uwagę wcześniejsze interpretacje MF, mogą na tym polu powstać spory z organami skarbowymi.

IZBA SKARBOWA W WARSZAWIE o zwolnieniach w CIT

Ważny jest kurs walutowy wyliczony dla roku podatkowego

JAKI PROBLEM ROZSTRZYGNĘŁA IZBA

Minister finansów wydał 30 czerwca 1992 r. decyzję o zaniechaniu poboru od spółki podatku dochodowego od osób prawnych. Ustalając zakres wykorzystania zwolnienia z CIT w określonym roku podatkowym, spółka dokonuje przeliczenia wielkości przysługującego jej w danym roku podatkowym zwolnienia z euro na złote według średniorocznego kursu zakupu euro ustalonego dla właściwego roku kalendarzowego. Czy spółka postępuje prawidłowo?

ODPOWIEDŹ IZBY

W kwestii obliczania wielkości zwolnienia podatkowego przysługującego spółce, decydujące znaczenie ma art. 23 ust. 6 ustawy z 14 czerwca 1991 r. o spółkach z udziałem zagranicznym (Dz.U. nr 60, poz. 253 z późn. zm.).

Zgodnie z nim kwota ulg w podatku dochodowym nie może przekroczyć wartości transakcji nabycia lub objęcia udziałów albo akcji przez podmioty zagraniczne. Przy obliczaniu części kwoty zwolnienia od podatku dochodowego, która została wykorzystana w danym roku podatkowym, uwzględnia się średnioroczny kurs kupna ECU do złotego, ogłaszany przez Narodowy Bank Polski.

Z przepisu tego wynika, że kwota zaniechanego decyzją podatku dochodowego, określona na dzień wydania decyzji, nie może przekroczyć wartości transakcji nabycia lub objęcia udziałów przez udziałowca zagranicznego. Jest to kwota ulgi podatkowej, która nie ulega zmianie. Jak wynika bowiem z powołanego przepisu, jedynie przy obliczaniu części kwoty zwolnienia od podatku dochodowego, która została wykorzystana w danym roku podatkowym, następuje przeliczenie kwoty zwolnienia wykazanej w złotych na euro, przy uwzględnieniu średniorocznego kursu kupna euro do złotego, ogłaszanego przez NBP.

W sytuacji gdy rok podatkowy podatnika nie pokrywa się z rokiem kalendarzowym, przy obliczaniu części kwoty zwolnienia od podatku dochodowego, która została wykorzystana w danym roku podatkowym, należy wziąć pod uwagę średnioroczny kurs euro do złotego, określony dla roku podatkowego podatnika.

Taki sposób wyliczenia kwoty zwolnienia wynika wprost z art. 23 ust. 6 ustawy o spółkach z udziałem zagranicznym.

OPINIA

@RY1@i02/2009/243/i02.2009.243.086.0007.002.jpg@RY2@

Tomasz Rysiak, Kancelaria Prawnicza Magnusson

Kancelaria Prawnicza Magnusson

W stanowisku przedstawionym w sprawie podatnik wskazał, że jego zdaniem, w przypadku gdy rok podatkowy nie pokrywa się z rokiem kalendarzowym podatnika, prawidłowe jest stosowanie kursu średniorocznego obowiązującego dla roku kalendarzowego, w którym rok podatkowy się skończył. Tego rodzaju rozwiązanie było o tyle wygodne dla podatnika, że mógł on skorzystać z danych dotyczących wysokości średniorocznego kursu euro do złotego publikowanych przez Narodowy Bank Polski.

Jednak dyrektor izby odmówił potwierdzenia prawidłowości stanowiska podatnika w tym zakresie. Słusznie wskazał, że kurs mający zastosowanie dla celów obliczania wysokości zwolnienia z podatku to kurs średnioroczny euro do złotego określony dla roku podatkowego podatnika, a nie dla roku kalendarzowego, w którym rok podatkowy się skończył. Rozstrzygnięcie to oznacza w praktyce, że podatnik będzie musiał samodzielnie wyliczyć średnioroczny kurs euro do złotego, opierając się, np. na średnich miesięcznych kursach walut publikowanych przez NBP.

IZBA SKARBOWA W WARSZAWIE o rozliczaniu przychodów

Nie trzeba korygować kosztów przy zmianie rozliczeń VAT

JAKI PROBLEM ROZSTRZYGNĘŁA IZBA

Czy jeśli bank w poprzednich okresach rozliczeniowych wyka- zał VAT naliczony niższy niż był uprawniony bądź wskutek stosowania niekorzystnej dla siebie interpretacji przepisów bądź odmiennej niż wynikająca z otrzymanych w kolejnym okresie interpretacji przepisów ustalenia współczynnika proporcji VAT lub też wskutek zastosowania się do przepisów prawa, które zostały zmienione, uchylone lub uznane za niezgodne z nadrzędnymi przepisami prawa, i w związku z tym nie dokonał jego odliczenia, a jednocześnie zaliczył nieodliczony podatek do kosztów, możliwe jest rozpoznanie kwoty dodatkowego podatku naliczanego uwzględnionego w korekcie deklaracji VAT za odpowiedni okres jako przychodu podatkowego w roku bieżącym?

ODPOWIEDŹ IZBY

Zgodnie z art. 86 ust. 13 ustawy o VAT, jeżeli podatnik nie dokonał obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego w terminach, o których mowa w ust. 10, 11, 12, 16 i 18, może tego dokonać poprzez korektę deklaracji za okres, w którym wystąpiło prawo do obniżenia podatku należnego, nie później jednak niż w ciągu pięciu lat, licząc od początku roku, w którym wystąpiło to prawo. Przepis ten przyznake podatnikowi prawo do korekty VAT, gdy doszło do zawyżenia zobowiązania podatkowego bez wskazania, czy nastąpiło to z przyczyn technicznych, czy z powodu zastosowania przepisów w sposób odmienny niż wynikający z otrzymanej później interpretacji lub też nieprawidłowego wyliczenia proporcji. Kwestię zwrotu VAT naliczonego zakwalifikowanego przez podatnika do kosztów podatkowych w sposób specyficzny reguluje art. 12 ust. 1 pkt 4f ustawy o CIT. Zgodnie z nim przychodami, z zastrzeżeniem ust. 3 i 4 oraz art. 13 i 14, jest w szczególności w przypadku obniżenia lub zwrotu podatku od towarów i usług - naliczony VAT, w tej części, w której podatek uprzednio został zaliczony do kosztów.

Zatem ustawodawca przewidział, że w przypadku, gdy w wyniku odmiennego niż ostatecznie ustalony sposobu zastosowania przepisów prawa bądź zaistnienia nowych okoliczności, a zatem np. otrzymania indywidualnych interpretacji przepisów prawa, wydanych orzeczeń sądowych - może dojść do ustalenia, że podatnik miał możliwość dokonać odliczenia VAT naliczonego, uprzednio zaliczonego do kosztów podatkowych. W konsekwencji taki zwrócony przez organ podatkowy podatek należy zaliczyć do przychodów i opodatkować w bieżącym okresie. Regulację tę należy rozumieć konsekwentnie jako wiążącą się z brakiem konieczności korygowania uprzednio dokonanych rozliczeń CIT za lata ubiegłe, w których naliczony podatek był potraktowany jako koszt podatkowy. Wspomniany sposób interpretacji tej regulacji ma również gospodarcze i ekonomiczne uzasadnienie, gdyż w sytuacji, kiedy podatnik nie dokonał odliczenia podatku naliczonego w latach ubiegłych i faktycznie poniósł ciężar tego podatku w związku z działalnością, podatek ten był kosztem realnie poniesionym przez podatnika na rzecz Skarbu Państwa i efektywnie zmniejszał dochody podatnika. Dopiero w roku dokonania korekty podatku naliczonego następuje przysporzenie majątkowe w postaci zwróconego nadpłaconego podatku naliczonego, co przemawia za racjonalnością opodatkowania takiego przychodu w rozliczeniu za bieżący okres rozliczeniowy.

Z konstrukcji przepisów wynika też, że zwrócone kwoty VAT powinny być rozpoznane jako przychód w momencie ich faktycznego otrzymania przez bank bądź ich faktycznego zadysponowania równoznacznego z otrzymaniem. Zgodnie z art. 12 ust. 1 pkt 1 ustawy o CIT przychodami, z zastrzeżeniem ust. 3 i 4 oraz art. 13 i 14, są w szczególności: otrzymane pieniądze, wartości pieniężne, w tym różnice kursowe. Znajduje to tym bardziej uzasadnienie, że organy podatkowe mogą dokonać weryfikacji prawidłowości korekty zobowiązania podatkowego z tytułu VAT, określenia zobowiązania podatkowego w innej wysokości oraz określenia wysokości nadpłaty różnej od wynikającej z korekty deklaracji, lub też stwierdzenia, że podatnikowi takie prawo w ogóle nie przysługuje. Dopiero więc dokonanie zwrotu nadpłaconego podatku może pozwolić na prawidłowe i definitywne ujęcie tej wartości w przychodach podatkowych.

OPINIA

@RY1@i02/2009/243/i02.2009.243.086.0007.003.jpg@RY2@

Paweł Kochanowski, starszy menedżer, doradca podatkowy w ITA Doradztwo Podatkowe

starszy menedżer, doradca podatkowy w ITA Doradztwo Podatkowe

Przedmiotowa interpretacja odnosi się do sprawy korekty VAT naliczonego i jej skutków dla podatku dochodowego. Dyrektor izby w omawianej interpretacji potwierdził oczywistość, wynikającą bezpośrednio z literalnego brzmienia przepisów ustaw o podatku dochodowym. Zgodnie z przepisami w przypadku korekty VAT naliczonego skutkującej zwrotem podatku, uprzednio zaliczonego do kosztów uzyskania przychodów, możliwe jest rozpoznanie przychodu w roku bieżącym (moment uzyskania zwrotu) bez konieczności dokonywania korekt kosztów podatkowych za lata ubiegłe. Temat stał się szczególnie modny w kontekście wyroku, jaki zapadł w sprawie krakowskiej spółki Magoora. Na kanwie tej sprawy pojawiały się bowiem początkowo głosy, że w przypadku otrzymania zwrotu VAT, należy jednocześnie dokonać korekty kosztów uzyskania za lata, w których nieodliczony podatek był wliczany w koszty. Co oczywiście jest sprzeczne z przepisami.

W omawianej interpretacji organ całkowicie przychylił się do stanowiska podatnika, co jednoznacznie wskazuje, że sposób interpretacji przepisów przedstawiony przez podatnika nie budził wątpliwości.

IZBA SKARBOWA W WARSZAWIE o procedurze podatkowej

W umowie rok obrotowy musi być tożsamy z rokiem kalendarzowym

JAKI PROBLEM ROZSTRZYGNĘŁA IZBA

Spółka powstała w wyniku przekształcenia spółki z o.o. w spółkę jawną. W umowie spółki jawnej zachowano rok obrotowy spółki z o.o., który nie jest zgodny z rokiem kalendarzowym - obejmuje okres 12 miesięcy od 1 kwietnia do 31 marca roku następnego.

Wspólnikami nowej spółki są wyłącznie krajowe osoby fizyczne. Spółka prowadzi księgi handlowe, więc musi sporządzać sprawozdania finansowe za rok obrotowy.

Czy powstała spółka może przyjąć rok obrotowy inny niż kalendarzowy?

ODPOWIEDŹ IZBY

Spółkami kapitałowymi są spółka z o.o. oraz spółka akcyjna. Spółka jawna zaliczana jest do spółek osobowych.

Spółka przekształcana staje się spółką przekształconą z chwilą wpisu spółki przekształconej do rejestru (dzień przekształcenia). Jednocześnie sąd rejestrowy z urzędu wykreśla spółkę przekształcaną.

Zgodnie z Ordynacją podatkową osobowa spółka handlowa powstała w wyniku przekształcenia spółki kapitałowej wstępuje we wszelkie prawa i obowiązki przekształcanej spółki. Proces przekształcenia się spółek jest związany z sukcesją podatkową spółki przekształconej. Skutkiem takiego przekształcenia jest utrata podmiotowości prawnej przez spółkę przekształcaną, natomiast spółka przekształcona uzyskuje podmiotowość prawną z dniem wpisu do rejestru sądowego.

Przewidziana w Ordynacji podatkowej zasada następstwa prawnego ma charakter sukcesji uniwersalnej, czyli oznacza przejście praw i obowiązków z jednego podmiotu (względnie z dwóch lub więcej, w zależności od rodzaju transformacji) na inny podmiot (podmioty). Skutki podatkowe przekształcenia nie obejmują jednak tych praw i obowiązków, jakie posiadała spółka kapitałowa, które nie funkcjonują w spółkach osobowych.

Rokiem podatkowym jest rok kalendarzowy, chyba że ustawa podatkowa stanowi inaczej. Zgodnie z ustawą o rachunkowości rokiem obrotowym jest rok kalendarzowy lub inny okres trwający 12 kolejnych pełnych miesięcy, stosowany również do celów podatkowych. Jeżeli jednostka rozpoczęła działalność w drugiej połowie przyjętego roku obrotowego, to można księgi rachunkowe i sprawozdanie finansowe za ten okres połączyć z księgami rachunkowymi i sprawozdaniem finansowym za rok następny. W przypadku zmiany roku obrotowego pierwszy po zmianie rok obrotowy powinien być dłuższy niż 12 kolejnych miesięcy.

Z uwagi na to, że spółka jawna jest osobową spółką prawa handlowego i tym samym nie posiada osobowości prawnej oraz nie jest podatnikiem PIT, z punktu widzenia prawa podatkowego podatnikami są poszczególni wspólnicy tej spółki i to właśnie wspólników dotyczy zagadnienie roku podatkowego.

Biorąc pod uwagę, że wspólnicy spółki jawnej będący osobami fizycznymi nie mają prawa do przyjęcia roku podatkowego innego niż rok kalendarzowy, to w konsekwencji spółka jawna zobligowana jest przyjąć za rok obrotowy rok kalendarzowy, tj. taki, jaki stosowany jest dla celów podatkowych. Spółka jawna nie jest bowiem podatnikiem podatku dochodowego. Podatnikami są poszczególni wspólnicy, którzy zobowiązani są stosować właściwe przepisy ustaw podatkowych.

OPINIA

@RY1@i02/2009/243/i02.2009.243.086.0007.004.jpg@RY2@

Paweł Sylwestrzak, radca prawny w Zespole Doradztwa Podatkowego Kancelarii Salans

radca prawny w Zespole Doradztwa Podatkowego Kancelarii Salans

Omawiana interpretacja dotyczy instytucji z pogranicza prawa podatkowego i obrotowego. Pojęcie rok obrotowy jest wprawdzie zdefiniowane w ustawie o rachunkowości, lecz definicja roku obrotowego wskazuje, że ma on być także stosowany dla celów podatkowych. Według ustawy o rachunkowości rok obrotowy powinien więc pokrywać się z rokiem podatkowym.

Ten prosty mechanizm komplikuje się w przypadku spółek osobowych, które nie są podatnikami podatku dochodowego, lecz podlegają przepisom ustawy o rachunkowości. Skoro spółki osobowe nie są podatnikami podatku dochodowego, nie stosują roku obrotowego dla swoich celów podatkowych. Z kolei proste przełożenie roku obrotowego spółki osobowej dla celów podatkowych wspólników tej spółki nie wynika z przepisów podatkowych ani rachunkowych. Co więcej, można sobie łatwo wyobrazić sytuację, w której spółka osobowa nie będzie w stanie stosować roku obrotowego odpowiedniego dla wszystkich wspólników - wystarczy, że wśród wspólników znajdą się zarówno osoby fizyczne, jak i spółki kapitałowe, których rok podatkowy nie będzie się pokrywał z rokiem kalendarzowym.

Organy podatkowe, udzielając interpretacji, wybrały rozwiązanie praktyczne, nakazując ujednolicenie roku obrotowego spółki z latami podatkowymi wspólników. Takie rozwiązanie nie ma jednak, w mojej ocenie, pokrycia w przepisach prawa.

IZBA SKARBOWA W POZNANIU o poborze podatku

Przejęcie nie pozbawia prawa do stosowania uproszczonych rozliczeń

JAKI PROBLEM ROZSTRZYGNĘŁA IZBA

Spółka posiada 100 proc. udziałów w X spółka z o.o. 30 czerwca 2009 r. (data dokonania wpisu w KRS) nastąpiło połączenie tych spółek w ten sposób, że spółka przejęła spółkę X. Do czasu połączenia każda ze spółek opłacała zaliczki na podatek dochodowy od osób prawnych w formie uproszczonej, tj. w wysokości 1/12 podatku należnego wykazanego w zeznaniu za rok 2007, złożonym w roku 2008. Czy i w jakiej wysokości spółka, po przejęciu 30 czerwca 2009 r. spółki X, powinna opłacać zaliczki na podatek dochodowy w formie uproszczonej? Czy powinny być to zaliczki w tej samej wysokości co opłacane przez spółkę w pierwszych miesiącach 2009 roku, to jest przed połączeniem, czy też w wysokości stanowiącej sumę zaliczek płaconych przez spółkę i spółkę X?

ODPOWIEDŹ IZBY

Na spółkę przejmującą przechodzi nie tylko majątek spółki przejmowanej, lecz drogą sukcesji uniwersalnej przechodzą na nią wszystkie prawa i obowiązki, jakie spółka ta posiadała na dzień wykreślenia jej z rejestru sądowego, następuje zatem uniwersalna sukcesja materialnoprawna i formalnoprawna.

Na gruncie prawa podatkowego osoba prawna zawiązana (powstała) w wyniku łączenia się osób prawnych wstępuje we wszelkie przewidziane w przepisach prawa podatkowego prawa i obowiązki każdej z łączących się osób lub spółek.

Zasadę tę stosuje się odpowiednio do osoby prawnej łączącej się przez przejęcie innej osoby prawnej (osób prawnych). Tym samym spółka stała się następcą prawnym przejętej spółki i wstąpiła we wszelkie prawa i obowiązki (również podatkowe) podmiotu przejętego.

Proces łączenia się spółek przez przejęcie jest związany z sukcesją podatkową spółki przejmującej. Skutkiem takiego połączenia jest utrata podmiotowości prawnej przez spółkę przejmowaną, natomiast spółka przejmująca nie traci swej podmiotowości prawnej, zachowując tym samym ciągłość prawną i organizacyjną, a zatem nie powstaje nowa jednostka.

Ksiąg rachunkowych można nie zamykać i nie otwierać w przypadku połączenia jednostek, gdy w myśl ustawy o rachunkowości rozliczenie przejęcia jednostki następuje metodą łączenia udziałów i nie powoduje powstania nowej jednostki. W takiej sytuacji, gdy nie istnieje obowiązek zamykania ksiąg rachunkowych spółki przejmowanej przed upływem przyjętego przez spółkę przejmowaną i spółkę przejmującą roku podatkowego, to z art. 8 ust. 6 ustawy o CIT wynika, że spółki te nie kończą, z chwilą zarejestrowania połączenia, roku podatkowego i sytuacja ta nie skutkuje obowiązkiem rozliczenia podatku dochodowego. Podatnicy są zobowiązani wpłacać na rachunek urzędu skarbowego zaliczki miesięczne w wysokości różnicy między podatkiem należnym od dochodu osiągniętego od początku roku podatkowego a sumą zaliczek należnych za poprzednie miesiące.

Możliwość dokonywania wpłat zaliczek miesięcznych w uproszczonej formie, połączona ze zniesieniem obowiązku składania deklaracji miesięcznych, dotyczy podatników kontynuujących działalność. Wynika to stąd, że wysokość ryczałtowej zaliczki na podatek zależy od podatku wykazanego we wcześniejszych zeznaniach. Wynosi ona równowartość 1/12 podatku należnego wynikającego z zeznania złożonego w poprzednim roku podatkowym, a jeżeli z zeznania tego nie wynikał podatek należny, za podstawę do obliczenia wysokości zaliczki przyjmuje się zeznanie złożone w roku poprzedzającym dany rok podatkowy o dwa lata.

Przepisy ustawy o CIT nie formułują żadnych szczególnych warunków dla skorzystania z uproszczonej formy wpłaty zaliczek na podatek. W szczególności ustawodawca nie przewidział sytuacji utraty przez podatnika prawa do uzyskanej wcześniej możliwości rozliczania zaliczek na podatek w formie uproszczonej ani zmiany jej wysokości w przypadku łączenia z innym podmiotem. Oznacza to, że podatnik, który nabył prawo do opłacania zaliczek na podatek dochodowy w uproszczonej formie w określonej wysokości (1/12 wysokości podatku należnego wykazanego w zaznaniu rocznym złożonym w roku poprzedzającym rok podatkowy), opłaca je w tej samej wysokości do końca roku podatkowego, niezależnie od zdarzeń gospodarczych, jakie w tym okresie wystąpiły.

Spółka po przejęciu 30 czerwca 2009 r. spółki X powinna opłacać zaliczki w uproszczonej formie w dotychczasowej wysokości (w tej samej wysokości co w pierwszych miesiącach 2009 r., czyli przed połączeniem spółek), bez uwzględniania zaliczek na podatek dochodowy spółki przejmowanej.

OPINIA

@RY1@i02/2009/243/i02.2009.243.086.0007.005.jpg@RY2@

Jarosław F. Mika, doradca podatkowy, partner zarządzający w Taxperience

doradca podatkowy, partner zarządzający w Taxperience

Wydana przez dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu interpretacja wydaje się prawidłowa w kontekście przepisów ustawy o CIT oraz ustawy o rachunkowości. Spółka przejmowana może bowiem na dzień przejęcia przez drugą spółkę zamknąć swoje księgi rachunkowe, ale może też skorzystać z przywileju art. 12 ustawy o rachunkowości, nie zamykając swoich ksiąg w momencie połączenia metodą udziałów, kiedy nie następuje powstanie nowego podmiotu prawnego. Jeżeli więc spółka przejmowana została włączona w strukturę drugiej spółki, to w takiej sytuacji nie ma podstaw do kontynuacji wpłat przez spółkę przejmowaną zaliczek w formie uproszczonej, gdyż od daty połączenia płatnikiem podatku dochodowego jest jedynie spółka przejmująca. To właśnie na spółce przejmującej nadal ciąży obowiązek zapłaty zaliczek w kwotach wpłacanych przed przyłączeniem drugiej spółki.

Ponieważ spółka przejmowana na dzień wykreślenia jej z rejestru sądowego traci znamiona podmiotu prawa handlowego (przestaje być osobą prawną), tym samym nie ma podstaw do wpłat przez tę spółkę zaliczek w kolejnych miesiącach, ponieważ od dnia inkorporacji przestaje być podatnikiem podatku dochodowego od osób prawnych.

IZBA SKARBOWA W WARSZAWIE o zasięgu terytorialnym

Oddział firmy zagranicznej nie zawsze musi rozliczyć się w Polsce

JAKI PROBLEM ROZSTRZYGNĘŁA IZBA

Podatnik działa w Polsce jako oddział angielskiej firmy zagranicznej. Działania oddziału ograniczają się wyłącznie do znalezienia dostawców, dokonania ich selekcji według wytycznych otrzymanych od firmy macierzystej oraz wsparcia w trakcie negocjacji. Działalność oddziału ma charakter pomocniczo-przygotowawczy i nie powoduje powstania zakładu na terenie Polski, zgodnie z art. 5 ust. 4 umowy polsko-angiel- skiej. Czy taki oddział, który opodatkowuje całość dochodów w Wielkiej Brytanii, musi składać roczną deklarację CIT-8 oraz roczne sprawozdanie finansowe w Polsce?

ODPOWIEDŹ IZBY

Podmioty zagraniczne, uzyskujące dochody w Polsce, zgodnie z art. 3 ust. 2 ustawy z 15 lutego 1992 r. o CIT (t.j. Dz.U. z 2000 r. nr 54, poz. 654 z późn. zm.), podlegają opodatkowaniu polskim podatkiem dochodowym od osób prawnych w zakresie tych dochodów. W przypadku podatników będących nierezydentami opodatkowanie dochodów uzyskiwanych z działalności gospodarczej ograniczone jest do dochodu, który można przyporządkować utrzymywanemu przez dany podmiot na terytorium Polski zakładowi. Zgodnie z art. 5 ust. 1 konwencji z 20 lipca 2006 r. zawartej między Polską a Wielką Brytanią w sprawie unikania podwójnego opodatkowania i zapobiegania uchylaniu się od opodatkowania w zakresie podatków od dochodu i od zysków majątkowych (Dz.U. nr 250, poz. 1840) zakładem jest stała placówka, przez którą całkowicie lub częściowo prowadzona jest działalność przedsiębiorstwa.

Jednak zakład nie powstanie, jeżeli stała placówka utrzymywana jest wyłącznie w celu prowadzenia dla przedsiębiorstwa jakiejkolwiek innej działalności o charakterze przygotowawczym lub pomocniczym. Zastosowanie wyłączenia warunkuje: przygotowawczy lub pomocniczy charakter działalności oraz prowadzenie działalności dla przedsiębiorstwa.

Czynności przygotowawcze poprzedzają wykonanie czynności podstawowej, natomiast czynności pomocnicze jej towarzyszą lub po niej następują. Muszą one się różnić od czynności podstawowej.

Zatem brak jest podstaw prawnych do przyjęcia, że oddział prowadzący w Polsce działalność pomocniczo-przygotowawczą, który opodatkowuje całość dochodów w Wielkiej Brytanii, ma obowiązek składania rocznej deklaracji CIT-8 oraz rocznego sprawozdania finansowego.

OPINIA

biegły rewident, prezes zarządu ATAC Audytorzy i Partnerzy

Izba skarbowa dokonała prawidłowej oceny charakteru działalności zagranicznego przedsiębiorcy w Polsce dla celów podatkowych na podstawie przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych oraz uregulowań umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania. Na gruncie przepisów o unikaniu podwójnego opodatkowania nie dojedzie do powstania zakładu zagranicznego przedsiębiorcy w Polsce, m.in. jeżeli działalność prowadzona w Polsce będzie miała charakter przygotowawczy oraz pomocnicy wyłącznie na rzecz tego przedsiębiorstwa. Innymi słowy, stała placówka utrzymywana wyłącznie w celu prowadzenia dla przedsiębiorstwa jakiejkolwiek innej działalności o charakterze przygotowawczym lub pomocniczym nie stanowi zakładu. A w analizowanym przypadku obecność zagranicznego przedsiębiorcy w Polsce ograniczała się jedynie do poszukiwania dostawców, dokonania ich selekcji według wytycznych otrzymanych od firmy macierzystej oraz wsparcia w trakcie negocjacji. Skoro obecność zagranicznego przedsiębiorcy w Polsce nie kreowała zakładu, nie mogły wobec tego zagranicznego podmiotu powstać obowiązki w zakresie składania rocznej deklaracji CIT-8 oraz rocznego sprawozdania finansowego.

IZBA SKARBOWA W WARSZAWIE o zakresie opodatkowania

Przy połączeniu spółek nie zawsze trzeba składać odrębne zeznanie

JAKI PROBLEM ROZSTRZYGNĘŁA IZBA

Podatnik - spółka akcyjna z siedzibą oraz miejscem zarządu na terytorium Polski, podlega w Polsce nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu. Podatnik jest właścicielem 100 proc. udziałów w spółce z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą oraz miejscem zarządu na terenie RP, która również podlega w Polsce nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu.

Podatnik zamierza połączyć się ze spółką poprzez jej przejęcie, przy czym podatnik będzie spółką przejmującą. W związku z tym, że podatnik jest jedynym wspólnikiem spółki, połączenie zostanie przeprowadzone bez podwyższania kapitału zakładowego podatnika.

Czy prawidłowe jest stanowisko, że w przypadku połączenia przez przejęcie spółki, rozliczonego metodą łączenia udziałów, na dzień połączenia nie zostaną zamknięte księgi rachunkowe spółki, a podatnik (następca prawny spółki) nie będzie zobowiązany do złożenia zeznania rocznego w imieniu spółki - odrębnego od zeznania rocznego podatnika - za rok podatkowy trwający od 1 lipca 2008 r. do dnia połączenia?

ODPOWIEDŹ IZBY

Prawidłowe jest stanowisko, że w przypadku połączenia przez przejęcie spółki, rozliczonego metodą łączenia udziałów, na dzień połączenia nie zostaną zamknięte księgi rachunkowe spółki, a podatnik (następca prawny spółki) nie będzie zobowiązany do złożenia zeznania rocznego w imieniu spółki - odrębnego od zeznania rocznego podatnika - za rok podatkowy trwający od 1 lipca 2008 r. do dnia połączenia.

Zgodnie z art. 12 ust. 3 pkt 2 ustawy o rachunkowości można nie zamykać i nie otwierać ksiąg rachunkowych w przypadku połączenia jednostek, gdy w myśl ustawy rozliczenie połączenia następuje metodą łączenia udziałów i nie powoduje powstania nowej jednostki.

Gdy połączenie spółek zostanie rozliczone metodą łączenia udziałów, księgi rachunkowe spółki nie zostaną zamknięte na dzień wpisu tego połączenia do rejestru.

Zatem rok podatkowy spółki w 2009 roku będzie trwał od 1 lipca 2008 r. do dnia połączenia. Z tego względu podatnik (następca prawny spółki) nie będzie musiał składać zeznania rocznego w imieniu spółki - odrębnego od zeznania rocznego - za rok podatkowy trwający od 1 lipca 2008 r. do dnia połączenia.

OPINIA

@RY1@i02/2009/243/i02.2009.243.086.0007.006.jpg@RY2@

Katarzyna Bieńkowska, doradca podatkowy w Dewey & LeBoeuf

doradca podatkowy w Dewey & LeBoeuf

Spółka przejmująca jako następca prawny wstępuje we wszystkie przewidziane w prawie podatkowym prawa i obowiązki podatnika. Ordynacja podatkowa zakreśla szerokie granice sukcesji podatkowej. Następca przejmuje po poprzedniku wszelkie jego obowiązki (np. zapłaty podatku, złożenia deklaracji, prowadzenia ksiąg podatkowych), ale i prawa (np. do zwrotu nadpłaty, złożenia odwołania od decyzji), z wyjątkami wskazanymi w ustawie (np. w zakresie prawa do rozliczania strat). Organ potwierdził więc, że w przypadku połączenia przez przejęcie spółki metodą łączenia udziałów, gdy na dzień połączenia nie zostaną zamknięte księgi rachunkowe, nie ma obowiązku składania dwóch odrębnych rocznych zeznań podatkowych. W przypadku połączenia rozliczonego metodą łączenia udziałów przejmowana spółka nie zamyka ksiąg rachunkowych oraz nie powstaje obowiązek sporządzenia sprawozdania finansowego. W konsekwencji w przypadku takiego połączenia przychody i koszty podatkowe obu spółek powinny zostać zsumowane i wykazane łącznie w jednym rozliczeniu podatkowym złożonym przez spółkę przejmującą.

IZBA SKARBOWA W KATOWICACH o przychodach i kosztach

Spółka powstała w wyniku podziału powinna dokonać rozliczenia

JAKI PROBLEM ROZSTRZYGNĘŁA IZBA

Udziałowcy spółki podjęli uchwałę o podziale. Podział nastąpi poprzez wydzielenie części majątku w postaci zorganizowanej części przedsiębiorstwa do nowo utworzonej w wyniku podziału spółki. Spółka złożyła jeszcze dokumenty do KRS celem rejestracji podziału. Zgodnie z przepisami oraz z uchwałą o podziale podział następuje z chwilą wpisania przez sąd podziału spółki. Zarząd spółki podjął decyzję o niezamykaniu ksiąg rachunkowych w spółce w związku z planowanym podziałem spółki. Wydzielana część przedsiębiorstwa do momentu zarejestrowania podziału nie dokona żadnej sprzedaży i nie wystawi faktur VAT, a w okresie od 1 lipca 2009 r. do dnia wydzielenia nie będzie dokonywać zakupów. Jednak w okresie od 1 lipca do dnia zarejestrowania podziału wydzielana część przedsiębiorstwa będzie prowadzić normalną działalność produkcyjną i usługową. W efekcie zużywać będzie energię elektryczną, pracownicy uzyskają prawo do wynagrodzeń oraz pracować będą maszyny. Na koniec czerwca spółka skalkulowała dochód wydzielanej części przedsiębiorstwa. Zgodnie z umowami pierwszy okres rozliczeniowy za usługi świadczone przez wydzielaną część przedsiębiorstwa przypadnie po podziale spółki, tj. po 14 lipca. Czy i w jaki sposób ustalić dochód podatkowy za okres od 1 lipca do dnia wydzielenia zorganizowanej części przedsiębiorstwa? W szczególności, czy i w jaki sposób dzielić koszty podatkowe między spółką a nowo utworzoną spółką z miesiąca lipca związane z działalnością wydzielaną?

ODPOWIEDŹ IZBY

Mając na względzie fakt, że podział spółki nastąpił w trakcie 2009 roku, należy rozważyć kwestię ewentualnej sukcesji praw i obowiązków podatkowych, które powstaną w tym roku i będą związane z działalnością zorganizowanej części przedsiębiorstwa oraz będą istnieć na dzień podziału. Prawami i obowiązkami są m.in. prawo do ujęcia kosztów uzyskania przychodów za rok podatkowy oraz obowiązek rozpoznania przychodów do opodatkowania w rozliczeniu podatkowym. W efekcie przedmiotem sukcesji będzie obowiązek zadeklarowania przez podmiot dzielony dochodu osiągniętego za rok, w którym nastąpił podział. Zatem jedynym poprawnym sposobem rozliczenia podziału i ustalenia wysokości dochodu (a zatem również podstawy opodatkowania) przez spółkę i nowo utworzoną spółkę za rok, w którym nastąpił podział przez wydzielenie, jest ujęcie przez nowo utworzoną spółkę wszystkich kosztów i przychodów dotyczących przejmowanej zorganizowanej części przedsiębiorstwa wygenerowanych w całym roku podatkowym. W przypadku podziału przez wydzielenie podmiot przejmujący wstępuje we wszystkie prawa i obowiązki podatkowe, które związane są z tą częścią majątku, która jest przejmowana, a więc także obowiązek uwzględnienia przychodów i kosztów związanych z przydzielonymi w planie podziału składnikami majątku (dochodu osiągniętego od początku roku do dnia podziału). Sukcesja prawnopodatkowa w rozliczeniach z tytułu CIT oznacza obowiązek wykazania w rozliczeniu rocznym nowo utworzonej spółki przychodów i kosztów podatkowych wygenerowanych w trakcie całego roku podatkowego przez przejętą zorganizowaną część przedsiębiorstwa spółki. W praktyce oznacza to, że w rozliczeniu rocznym spółki przejmującej powinien zostać uwzględniony dochód osiągnięty od początku roku do dnia podziału związany z przydzielonymi w planie podziału składnikami majątku spółki dzielonej. W rezultacie obowiązek wykazania przychodów z tytułu działalności wydzielanej ze spółki zorganizowanej części przedsiębiorstwa, które powstały bądź powstaną w poszczególnych miesiącach 2009 roku, będzie przedmiotem sukcesji prawnopodatkowej i przejdzie na nowo utworzoną spółkę. Mając więc na uwadze fakt, że obowiązek ich rozliczenia za rok podziału będzie istniał na moment podziału, powinny być one objęte sukcesją, co wyłączy jednocześnie możliwość ich rozpoznania przez spółkę.

Równocześnie nowo utworzona spółka będzie również sukcesorem spółki w zakresie prawa do wykazania w rozliczeniu rocznym kosztów podatkowych dotyczących zorganizowanej części przedsiębiorstwa przed dniem podziału, które będą podlegać rozliczeniu za 2009 rok. Sukcesja obejmie całość kosztów związanych z funkcjonowaniem zorganizowanej części przedsiębiorstwa w spółce, pozostających do rozliczenia za 2009 rok.

W praktyce będzie to oznaczać, że spółka straci prawo do ujęcia w swoim zeznaniu rocznym wszystkich kosztów związanych z działalnością zorganizowanej części przedsiębiorstwa pozostających do rozliczenia za 2009 rok.

OPINIA

@RY1@i02/2009/243/i02.2009.243.086.0007.007.jpg@RY2@

Monika Mazur, prawnik w Auxilium

prawnik w Auxilium

Przedmiotowa interpretacja rozstrzyga kwestię praktycznego zastosowania przepisów Ordynacji podatkowej w zakresie sukcesji podatkowej w związku z usamodzielnieniem się zorganizowanej części przedsiębiorstwa (podział przez wydzielenie).

Dyrektor izby zwraca uwagę na ważny aspekt związany z ustaleniem wyniku finansowego podmiotu. Podkreślono w interpretacji, że okresem rozliczeniowym w podatku dochodowym jest okres roku. W miesiącach, w których jednostka wykazuje zysk, jest zobowiązana do odprowadzenia jedynie zaliczki na podatek.

Nowa spółka, która zostaje wyposażona w składniki majątkowe będące składnikami zorganizowanej części dotychczasowego przedsiębiorstwa, nie jest faktycznie zupełnie nowym tworem. Zgodnie z art. 93c Ordynacji podatkowej jest sukcesorem praw i obowiązków przyporządkowanych do składników majątkowych, w które została wyposażona nowa spółka od spółki wydzielającej.

Zatem zasadne jest stanowisko, że spółka, która uprzednio była zorganizowaną częścią przedsiębiorstwa, powinna uwzględnić w rocznym rozliczeniu podatku dochodowego przychody i koszty związane z przydzielonymi jej składnikami majątku od początku roku do dnia jej usamodzielnienia, tj. rejestracji jako nowej spółki w KRS.

Opracowała Ewa Matyszewska