Pozapłacowe przychody pracowników, czyli co pracodawca powinien doliczyć do pensji

Wycieczka turystyczna nie jest świadczeniem rzeczowym

JAKI PROBLEM ROZSTRZYGNĘŁA IZBA

Dla pracowników, tj. elektryków, palaczy, kierownika kotłowni, zorganizowano konferencję, a po niej zwiedzanie okolic, spotkanie przy ognisku. Za usługi te wystawiono fakturę. Czy koszt usługi turystycznej stanowi dla pracowników przychód ze stosunku pracy, czy też korzysta ze zwolnienia?

ODPOWIEDŹ IZBY

Do przychodów ze stosunku pracy zalicza się każde świadczenie, które zostało wypłacone w związku z pozostawaniem w stosunku pracy z pracodawcą. Do przychodów ze stosunku pracy zalicza się zarówno otrzymane przez pracownika pieniądze, wartość pieniężną świadczeń w naturze, świadczenia pieniężne ponoszone za pracownika, wartość innych nieodpłatnych świadczeń lub świadczeń częściowo odpłatnych.

Jednocześnie w art. 21 ust. 1 pkt 67 ustawy o PIT zwalnia się od podatku dochodowego wartość świadczeń rzeczowych otrzymanych przez pracownika, sfinansowanych w całości ze środków zakładowego funduszu świadczeń socjalnych lub funduszy związków zawodowych - do wysokości nieprzekraczającej w roku podatkowym kwoty 380 zł. Jednak rzeczowymi świadczeniami nie są bony, talony i inne znaki uprawniające do ich wymiany na towary lub usługi.

Zwolniona od podatku jest wartość rzeczowych świadczeń otrzymywanych przez pracownika, jeżeli spełnione zostaną łącznie następujące przesłanki: świadczenie ma charakter świadczenia rzeczowego, jest w całości sfinansowane ze środków ZFŚS lub funduszy związków zawodowych, wysokość tych świadczeń nie przekracza w roku podatkowym kwoty 380 zł.

Zgodnie z kodeksem cywilnym, rzeczami są tylko przedmioty materialne. Materialny charakter, dający podstawę do zakwalifikowania jako świadczenie rzeczowe, mają np. paczki świąteczne, wartość biletów do kina, wartość karnetu na basen czy siłownię. Ze zwolnienia w limitowanej części korzystają jedynie świadczenia o charakterze rzeczowym, a od 1 stycznia 2009 r. otrzymane przez pracownika w tym zakresie świadczenia pieniężne. Natomiast nie można uznać, że wartość wycieczki w postaci zwiedzania okolic, spotkanie przy ognisku organizowane przez biuro turystyczne jest świadczeniem rzeczowym. Przedmiotem świadczenia jest usługa turystyczna, a nie rzecz. Pracownicy mają prawo do skorzystania z usługi turystycznej zakupionej przez pracodawcę. Wartość takiego świadczenia stanowi przychód pracownika podlegający opodatkowaniu PIT.

OPINIA

@RY1@i02/2009/204/i02.2009.204.086.0007.001.jpg@RY2@

Jarosław F. Mika, doradca podatkowy partner w Taxperience

Jarosław F. Mika

doradca podatkowy partner w Taxperience

Z zawartym w interpretacji stanowiskiem nie sposób się w pełni zgodzić. Wartość świadczeń niebędących świadczeniami rzeczowymi, jakie otrzymują od swoich pracodawców pracownicy, podlega doliczeniu do otrzymywanych przez pracowników dochodów. W interpretowanym zdarzeniu przychodem pracownika powinny być wszystkie te świadczenia, które nie spełniają norm rzeczy przypisanych przepisami kodeksu cywilnego, czyli zwiedzanie okolicy, przejazd autokarem itp. Natomiast otrzymanie przez pracownika w ramach świadczeń posiłku jest bez wątpienia rzeczą. Skoro jest traktowane jako rzecz, tym samym może korzystać ze zwolnienia od PIT do 380 zł. Ponadto nie sposób jest przypisać wartości świadczeń w formie posiłków poszczególnym osobom z uwagi na nieproporcjonalne korzystanie z otrzymanych rzeczy-posiłków. Zatem opodatkowaniu powinny podlegać wszystkie świadczenia wyszczególnione we wniosku o interpretację z wyjątkiem świadczeń rzeczowych w formie posiłków.

Świadczenia socjalne częściowo płatne podlegają opodatkowaniu VAT

JAKI PROBLEM ROZSTRZYGNĘŁA IZBA

Podatnik jako pracodawca administruje środkami Zakładowego Funduszu Świadczeń Socjalnych. W ramach administrowania oferowane są pracownikom świadczenia socjalne zgodnie z regulaminem ZFŚS, obejmujące w szczególności: imprezy sportowo-rekreacyjne (np.: festyny, wycieczki, imprezy sportowe), różne formy świadczeń o charakterze sportowym (np.: basen, sala gimnastyczna, korty tenisowe itp.). Na podstawie regulaminu ZFŚS, w zależności od sytuacji majątkowej, pracownicy mogą ponosić częściową odpłatność za przyznawane im świadczenia. Czy świadczenia socjalne oferowane pracownikom w ramach administrowania przez spółkę ZFŚS podlegają opodatkowaniu VAT?

ODPOWIEDŹ IZBY

Przez świadczenie usług w rozumieniu ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz.U. nr 54, poz. 535 z późn. zm.) rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów.

Nieodpłatne świadczenie usług niebędące dostawą towarów na cele osobiste podatnika lub jego pracowników, w tym byłych pracowników, wspólników, udziałowców, akcjonariuszy, członków spółdzielni i ich domowników, członków organów stanowiących osób prawnych, członków stowarzyszenia oraz wszelkie inne nieodpłatne świadczenie usług, jeżeli nie są one związane z prowadzeniem przedsiębiorstwa, a podatnikowi przysługiwało prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przy nabyciu towarów i usług związanych z tymi usługami, w całości lub w części, traktuje się jak odpłatne świadczenie usług.

Przekazanie pracownikom towarów lub świadczenie usług za częściową odpłatnością stanowi czynność podlegającą opodatkowaniu na zasadach ogólnych według stawek obowiązujących dla danej dostawy towarów lub świadczenia usług w części, która opłacana jest przez pracownika.

W przypadku częściowej odpłatności za towar lub usługę, podstawę opodatkowania stanowi wyłącznie kwota otrzymana od pracownika - odbiorcy usługi (towaru). Gdy świadczenie jest częściowo odpłatne, czynność ta podlega opodatkowaniu do wysokości świadczenia wnoszonego przez pracownika, a podatnikowi przysługuje prawo do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony na ogólnych zasadach, tj. w części, w jakiej związany jest on z czynnością opodatkowaną. Prawo do pomniejszenia podatku należnego o podatek naliczony wynikający z faktur stwierdzających zakup tych usług lub towarów będzie przysługiwało w takiej części, w jakiej dotyczy sprzedaży opodatkowanej.

OPINIA

@RY1@i02/2009/204/i02.2009.204.086.0007.002.jpg@RY2@

Juliusz Makarewicz, konsultant w PricewaterhouseCoopers

Juliusz Makarewicz

konsultant w PricewaterhouseCoopers

W komentowanej interpretacji minister finansów uznał, że co do zasady administrowanie ZFŚS nie znajduje się w zakresie opodatkowania VAT, gdyż w tym zakresie pracodawca wykonujący te zadania nie działa w charakterze podatnika VAT (podobne stanowisko w tym zakresie wyraził m.in. WSA we Wrocławiu w orzeczeniu w sprawie I SA/Wr 87/09, wcześniej zaś NSA w orzeczeniu I FSK 1076/07). Jednak zdaniem ministra przekazanie pracownikom towarów lub świadczenie usług za częściową odpłatnością stanowi czynność podlegającą opodatkowaniu na zasadach ogólnych w części, która opłacana jest przez pracownika. W konsekwencji pracodawcy przysługuje prawo do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony w części, w jakiej związany jest on z czynnością opodatkowaną.

Takie stanowisko, co do zasady, jest zgodne z zasadami VAT. Gdy świadczenie jest częściowo odpłatne - czynność ta podlega opodatkowaniu do wysokości świadczenia wnoszonego przez pracownika, gdyż w tej sytuacji można uznać, że pracodawca działa w charakterze podatnika VAT.

Wartość wykupionego abonamentu medycznego jest przychodem

JAKI PROBLEM ROZSTRZYGNĘŁA IZBA

Spółka objęła szeroko rozumianą opieką medyczną pracowników i ich rodzin, podpisując umowy na świadczenie usług medycznych z firmami świadczącymi usługi medyczne. Czy samo zagwarantowanie dostępności do określonego rodzaju usług medycznych w ramach abonamentu, samo objęcie pracowników opieką medyczną jest świadczeniem nieodpłatnym dla pracownika, czy też jest dla nich przychodem, w sytuacji gdy pracownicy skorzystają z tej opieki?

ODPOWIEDŹ IZBY

Zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2000 r. nr 14, poz. 176 z późn. zm.), opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

Źródłami przychodów są m.in.: stosunek służbowy, stosunek pracy, w tym spółdzielczy stosunek pracy, członkostwo w rolniczej spółdzielni produkcyjnej lub innej spółdzielni zajmującej się produkcją rolną, praca nakładcza, emerytura lub renta.

Za przychody ze stosunku służbowego, stosunku pracy, pracy nakładczej oraz spółdzielczego stosunku pracy uważa się wszelkiego rodzaju wypłaty pieniężne oraz wartość pieniężną świadczeń w naturze bądź ich ekwiwalenty, bez względu na źródło finansowania tych wypłat i świadczeń, a w szczególności: wynagrodzenia zasadnicze, wynagrodzenia za godziny nadliczbowe, różnego rodzaju dodatki, nagrody, ekwiwalenty za niewykorzystany urlop i wszelkie inne kwoty, niezależnie od tego, czy ich wysokość została z góry ustalona, a ponadto świadczenia pieniężne ponoszone za pracownika, jak również wartość innych nieodpłatnych świadczeń lub świadczeń częściowo odpłatnych.

Użyty zwrot w szczególności oznacza, że wymienione kategorie przychodów zostały wymienione jedynie przykładowo. Przychodem ze stosunku pracy i stosunków pokrewnych są więc wszelkiego rodzaju wypłaty i świadczenia skutkujące u podatnika powstaniem przysporzenia majątkowego, mające swoje źródło w łączącym pracownika z pracodawcą stosunku pracy lub stosunku pokrewnym.

Zgodnie z kodeksem pracy wstępne, okresowe i kontrolne badania lekarskie są przeprowadzane na koszt pracodawcy. Pracodawca ponosi ponadto inne koszty profilaktycznej opieki zdrowotnej nad pracownikami, niezbędnej z uwagi na warunki pracy. Wartość tego rodzaju świadczeń otrzymanych przez pracownika od pracodawcy nie stanowi przychodu.

W przypadku zakupu przez pracodawcę pakietu usług medycznych uprawniających poszczególnych pracowników do skorzystania z określonych świadczeń, ich wartość stanowi przychód ze stosunku pracy.

Natomiast w przypadku obowiązkowych świadczeń medycznych, do których zapewnienia firma jest zobowiązana przepisami kodeksu pracy, oraz innych kosztów profilaktycznej opieki zdrowotnej nad pracownikami, niezbędnej z uwagi na warunki pracy, to są one przeprowadzone na koszt pracodawcy. Wartość tego rodzaju świadczeń, otrzymanych przez pracownika od pracodawcy, nie stanowi jego przychodu.

Jeżeli pracodawca oprócz kosztów opieki medycznej nad pracownikiem opłaca również abonament medyczny za członków jego rodziny, wówczas łączna wartość kosztów poniesionych przez zakład pracy przypadająca na pracownika i członków jego rodziny stanowi przychód ze stosunku pracy.

Abonament medyczny dla członków rodziny jest nieodpłatnym świadczeniem otrzymanym przez pracownika. Gdyby bowiem nie łączący pracownika z pracodawcą stosunek pracy, członek rodziny nie otrzymałby tego świadczenia. Nie ma zatem uzasadnienia, aby w tym przypadku przychód przypisywać osobie trzeciej.

Nieodpłatnym świadczeniem spółki na rzecz jej pracowników nie jest korzystanie przez tych pracowników i członków ich rodzin z konkretnych usług medycznych, lecz fakt objęcia pracowników i ich rodzin opieką medyczną. W związku z tym przychodem nie będzie wartość faktycznie skonsumowanych usług medycznych, lecz wartość świadczenia uzyskiwanego przez pracownika, jakim jest możliwość skorzystania z takich usług.

OPINIA

@RY1@i02/2009/204/i02.2009.204.086.0007.003.jpg@RY2@

Marcin Panek, starszy prawnik, doradca podatkowy w kancelarii White & Case

Marcin Panek

starszy prawnik, doradca podatkowy w kancelarii White & Case

Temat opodatkowania abonamentów medycznych fundowanych pracownikom przez pracodawców jest stale żywy. Ministerstwo Finansów stoi uparcie na stanowisku, że takie świadczenie powinno stanowić dla pracownika przychód do opodatkowania. Orzecznictwo sądowe w tej kwestii jest niespotykanie wręcz rozbieżne, co oczywiście podatnikom w sporach z organami podatkowymi nie pomaga.

Kluczowe wydaje się pojęcie przysporzenia majątkowego i momentu, w którym do niego dochodzi. Pracownik objęty pakietem medycznym znajduje się niewątpliwie w korzystnej sytuacji ekonomicznej (tzn. nie musi płacić za pakiet samodzielnie). Jednak w tym momencie jeszcze przysporzenia majątkowego nie otrzymuje, tzn. jego majątek nie uległ zwiększeniu w stosunku do sytuacji sprzed otrzymania pakietu. Do przysporzenia dojdzie dopiero, gdy pracownik rzeczywiście z pakietu skorzysta, np. odbędzie konsultację medyczną.

Nie można samej potencjalnej możliwości skorzystania ze świadczenia uznać za przysporzenie. Inaczej doszlibyśmy do absurdu i uznawali za przychód np. samą możliwość uzyskania darmowej porady prawnej w ramach ogólnopolskich inicjatyw organizowanych przez adwokaturę.

Odsprzedaż usług pracownikom to czynność podlegająca VAT

JAKI PROBLEM ROZSTRZYGNĘŁA IZBA

Pracownicy spółki korzystają z usług rekreacyjnych (basen, fitness, siłownia, korty) oraz usług kulturalno-oświatowych (np. bilety na koncert), na które otrzymują częściowe dofinansowanie ze środków ZFŚS. Spółka pokrywa wartość tych usług w części, w jakiej środki na jej zakup nie pochodzą ze środków ZFŚS, a następnie obciąża pracowników kwotą równą kwocie wydatkowanej ze środków spółki i wystawia pracownikom z tego tytułu fakturę VAT. Spółka traktuje odsprzedawane pracownikowi świadczenia jako czynności podlegające opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, przy czym za podstawę opodatkowania przyjmuje kwotę odpłatności ponoszonej przez pracownika na jej rzecz. Jednocześnie spółka odlicza jedynie część VAT naliczonego zawartego w cenie nabywanych usług, w proporcji do części opodatkowanej danej usługi. Czy spółka postępuje prawidłowo przy odsprzedaży pracownikom usług dofinansowywanych z ZFŚS, opodatkowując VAT kwotę odpłatności ponoszonej przez pracownika i odliczając część VAT naliczonego zawartego w cenie nabytej usługi odpowiadającą części opodatkowanej danej usługi?

ODPOWIEDŹ IZBY

Przekazanie pracownikom towarów lub świadczenie usług za częściową odpłatnością stanowi czynność podlegającą opodatkowaniu VAT, na zasadach ogólnych, według stawek obowiązujących dla danej dostawy lub świadczenia usług, w części, która opłacana jest przez pracownika.

Podstawą opodatkowania jest obrót. Obrotem jest kwota należna z tytułu sprzedaży, pomniejszona o kwotę należnego podatku. Kwota należna obejmuje całość świadczenia należnego od nabywcy. Obrót zwiększa się o otrzymane dotacje, subwencje i inne dopłaty o podobnym charakterze mające bezpośredni wpływ na cenę (kwotę należną) towarów dostarczanych lub usług świadczonych przez podatnika, pomniejszone o kwotę należnego podatku.

W przypadku częściowej odpłatności za towar lub usługę, podstawę opodatkowania stanowi więc wyłącznie kwota otrzymana od pracownika - odbiorcy usługi (towaru).

Gdy świadczenie jest częściowo odpłatne, czynność ta podlega opodatkowaniu do wysokości świadczenia wnoszonego przez pracownika, a podatnikowi przysługuje prawo do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony na ogólnych zasadach, tj. w części, w jakiej związany jest on z czynnością opodatkowaną. Prawo do pomniejszenia podatku należnego o podatek naliczony wynikający z faktur stwierdzających zakup tych usług będzie przysługiwało w takiej części, w jakiej dotyczy sprzedaży opodatkowanej. Jeżeli jednak opodatkowane zostanie całe świadczenie, odliczenia podatku można dokonać w całości.

W konsekwencji, gdy świadczenie z ZFŚS jest częściowo odpłatne, czynność ta podlega opodatkowaniu do wysokości świadczenia wnoszonego przez pracownika, według stawek obowiązujących dla danej dostawy lub świadczenia usług.

OPINIA

@RY1@i02/2009/204/i02.2009.204.086.0007.004.jpg@RY2@

Krzysztof Ścipień, starszy asystent podatkowy w BDO Numerica International Auditors & Consultants biuro w Katowicach

Krzysztof Ścipień

starszy asystent podatkowy w BDO Numerica International Auditors & Consultants biuro w Katowicach

Pracodawcy w celu zmotywowania zatrudnianych pracowników oferują im nieodpłatne świadczenia. Nie wszystkie wynikają jednak z dobrej woli pracodawcy, gdyż do świadczenia niektórych są zobowiązani w celu realizacji powszechnie obowiązujących przepisów prawa. Zalicza się do nich prowadzenie działalności socjalnej, która wynika z ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych.

Nieodpłatne bądź częściowo odpłatne przekazanie przez pracodawcę na potrzeby osobiste pracowników usług związanych wyłącznie z działalnością socjalną, przy nabyciu których nie przysługiwało podatnikowi prawo do odliczenia podatku naliczonego, nie stanowi czynności podlegającej opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Jednak odsprzedaż pracownikom usług zakupionych w części ze środków spółki ponad limit określony w ustawie o ZFŚS będzie uznane za odpłatne świadczenie usług i w konsekwencji spółce będzie przysługiwało prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przy nabyciu tych usług. Dlatego też spółka korzystając z prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, przy nabyciu usług związanych z działalnością socjalną ponad limit określony w ustawie o ZFŚS, opodatkuje odsprzedaż tych świadczeń na rzecz pracowników w części, jaka nie została pokryta ze środków ZFŚS.

Wydatki na polisę pracownika będą kosztem podatkowym

JAKI PROBLEM ROZSTRZYGNĘŁA IZBA

W grudniu 2008 r. podatnik zawarł z Towarzystwem Ubezpieczeń na Życie polisę w ramach programu inwestycyjnego. Program inwestycyjny jest adresowany do firm, które chciałyby np. dodatkowo nagrodzić i zmotywować swoich pracowników.

Rodzaj zawartego ubezpieczenia to: ubezpieczenie na życie z ubezpieczeniowym funduszem kapitałowym, gdzie ubezpieczającym jest podatnik. Ubezpieczonym jest osoba fizyczna - pracownik firmy, który wskazał w polisie osobę uposażoną - inną niż pracodawca. Czy pracodawca, tj. podmiot ubezpieczający, może zaliczać w koszty uzyskania przychodu prowadzonej działalności płacone przez niego kwoty składek regularnych z tytułu polisy dla pracownika?

ODPOWIEDŹ IZBY

W myśl art. 22 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych kosztami uzyskania przychodów są koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów lub zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów, z wyjątkiem kosztów wymienionych w art. 23 ustawy o PIT.

Nie uważa się za koszty uzyskania przychodów składek opłaconych przez pracodawcę z tytułu zawartych lub odnowionych umów ubezpieczenia na rzecz pracowników, z wyjątkiem umów dotyczących ryzyka grupy 1, 3 i 5 działu I oraz grupy 1 i 2 działu II wymienionych w załączniku do ustawy o działalności ubezpieczeniowej, jeżeli uprawnionym do otrzymania świadczenia nie jest pracodawca i umowa ubezpieczenia w okresie pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym ją zawarto lub odnowiono, wyklucza: wypłatę kwoty stanowiącej wartość odstąpienia od umowy, możliwość zaciągania zobowiązań pod zastaw praw wynikających z umowy, wypłatę z tytułu dożycia wieku oznaczonego w umowie.

Zaliczenie do kosztów uzyskania przychodów składek poniesionych tytułem zawarcia umów ubezpieczenia, wymienionych w art. 23 ust. 1 pkt 57 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, uzależnione jest od łącznego spełnienia przewidzianych w tym przepisie warunków. Pierwszy dotyczy uprawnionego do otrzymania świadczenia, którym nie może być pracodawca. Kolejny wskazuje, że umowa ubezpieczenia musi wykluczać w okresie pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym ją zawarto lub odnowiono: wypłatę kwoty stanowiącej wartość odstąpienia od umowy ubezpieczenia, możliwość zaciągania zobowiązań pod zastaw praw wynikających z tej umowy, wypłatę z tytułu dożycia wieku oznaczonego w tej umowie.

Jeżeli w istocie zawarta umowa ubezpieczenia na życie z ubezpieczeniowym funduszem kapitałowym spełnia drugi z warunków, tj. w sposób jednoznaczny wyklucza możliwość dokonania wypłat i zaciągania zobowiązań, o których mowa w art. 23 ust. 1 pkt 57 ustawy o PIT, to zważywszy, że umowa ta spełnia pozostałe określone w tym przepisie warunki - uiszczane w związku z jej zawarciem kwoty tytułem składek regularnych mogą stanowić koszty uzyskania przychodu prowadzonej przez wnioskodawcę pozarolniczej działalności gospodarczej.

OPINIA

@RY1@i02/2009/204/i02.2009.204.086.0007.005.jpg@RY2@

Michał Grzybowski,doradca podatkowy, dyrektor w Ernst & Young

Michał Grzybowski

doradca podatkowy, dyrektor w Ernst & Young

Ubezpieczenie na życie, w tym również z funduszem kapitałowym, jest jednym z najczęściej spotykanych świadczeń dodatkowych oferowanych przez firmy na rzecz swoich pracowników. Jednocześnie, zarówno w przepisach ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, jak i prawnych od wielu lat istnieją kazuistyczne uregulowania ograniczające zaliczenie wydatków ponoszonych przez pracodawców na tego typu świadczenia do kosztów uzyskania przychodów.

Warunki dopuszczające możliwość potraktowania tego typu wydatków jako koszt to m.in. określony typ ubezpieczenia, zakaz otrzymania środków z tytułu ubezpieczenia przez pracodawcę oraz czasowe - w okresie pięciu lat - ograniczenia możliwości otrzymania wypłaty z tytułu odstąpienia od umowy, dożycia wieku oznaczonego w umowie lub możliwości zaciągania zobowiązań pod zastaw praw wynikających z umowy. W omawianej interpretacji, ubezpieczenie zawarte przez wnioskodawcę na rzecz swoich pracowników zawierało wszystkie warunki wymagane przez przepisy ustawy. Słusznie zatem dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach potwierdził możliwość zaliczenia przez pracodawcę wartości składek ponoszonych przez pracodawcę z tytułu tej umowy do kosztów podatkowych.

Od uczestnictwa w imprezie firmowej trzeba naliczyć podatek

JAKI PROBLEM ROZSTRZYGNĘŁA IZBA

Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością organizuje na rzecz swoich pracowników spotkania szkoleniowo-integracyjne i okolicznościowe, które odbywają się poza siedzibą firmy.

W związku z tym spółka ponosi koszty przejazdu, zakwaterowania i wyżywienia, które finansowane są ze środków obrotowych. Wydatki te określane są niezależnie od liczby osób uczestniczących w spotkaniach szkoleniowo-integracyjnych i okolicznościowych, a więc w sposób zryczałtowany. Spotkania te mają na celu utrzymanie dobrej atmosfery w pracy i przyczyniają się do integracji pracowników, co ma związek z efektywnością pracy, a jeśli chodzi o spotkania szkoleniowo-integracyjne, to przyczyniają sie one do podnoszenia kwalifikacji zawodowych pracowników w nich uczestniczących.

Czy spółka powinna naliczyć, pobrać i odprowadzić zaliczki na podatek dochodowy od osób fizycznych od wydatków związanych z organizacją spotkań szkoleniowo-integracyjnych i okolicznościowych?

ODPOWIEDŹ IZBY

Przychodem ze stosunku pracy nie jest jedynie wynagrodzenie za pracę, lecz także inne przysporzenia majątkowe, takie jak nieodpłatne świadczenia czy też świadczenia częściowo nieodpłatne.

Do nieodpłatnych świadczeń lub świadczeń częściowo odpłatnych na rzecz pracownika związanych ze stosunkiem pracy zalicza się m.in. uczestnictwo w różnego rodzaju imprezach integracyjnych.

Przychodami są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń.

Wartość pieniężną innych nieodpłatnych świadczeń ustala się:

●  jeżeli przedmiotem świadczenia są usługi wchodzące w zakres działalności gospodarczej dokonującego świadczenia - według cen stosowanych wobec innych odbiorców,

●  jeżeli przedmiotem świadczeń są usługi zakupione - według cen zakupu,

●  jeżeli przedmiotem świadczeń jest udostępnienie lokalu lub budynku - według równowartości czynszu, jaki przysługiwałby w razie zawarcia umowy najmu tego lokalu lub budynku,

●  w pozostałych przypadkach - na podstawie cen rynkowych stosowanych przy świadczeniu usług lub udostępnianiu rzeczy lub praw tego samego rodzaju i gatunku, z uwzględnieniem w szczególności ich stanu i stopnia zużycia oraz czasu i miejsca udostępnienia.

W przedstawionym przypadku nie ma przeszkód, aby ustalić wartość świadczeń otrzymanych przez uczestnika spotkania integracyjnego lub okolicznościowego. Istnieje bowiem możliwość zindywidualizowania tych świadczeń.

We wniosku mowa jest o kosztach przejazdu, zakwaterowania i wyżywienia związanych z organizacją imprezy poza siedzibą firmy. W sytuacji, gdy organizator imprezy zamawia posiłki, przejazdy, noclegi itp., to wartość świadczenia dla pracownika stanowi cena jednostkowa zakupionego biletu, posiłku, noclegu. Jeżeli natomiast organizator zleca podmiotowi prowadzącemu działalność gospodarczą w tym zakresie organizację spotkania, wyjazdu itp., to wartość świadczenia można określić, dzieląc wartość faktury otrzymanej od podmiotu przygotowującego imprezę przez liczbę jego uczestników.

Fakt, że opisane świadczenie kierowane jest do wszystkich pracowników, nie wyklucza możliwości określenia przychodu otrzymanego przez konkretną osobę - uczestnika spotkania integracyjnego lub okolicznościowego. Każdorazowo możliwe jest zatem wyliczenie, jaki spółka poniosła koszt w związku ze zorganizowaniem takiej imprezy, a także dokładne określenie liczby i nazwisk osób w niej uczestniczących. To z kolei umożliwia ustalenie wartości świadczeń i przyporządkowanie ich poszczególnym pracownikom. Wartość świadczeń otrzymanych przez uczestnika spotkania szkoleniowo-integracyjnego lub okolicznościowego stanowi dlapracownika przychód, podlegający opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych.

OPINIA

@RY1@i02/2009/204/i02.2009.204.086.0007.006.jpg@RY2@

Krzysztof Nowicki, ekspert z Kancelarii Prawniczej Magnusson

Krzysztof Nowicki

ekspert z Kancelarii Prawniczej Magnusson

Stanowisko dyrektora bydgoskiej izby stanowi kontynuację ostatnio wydawanych przez organy podatkowe interpretacji podatkowych stwierdzających, że w przypadku wyjazdów integracyjnych pracodawca ma możliwość ustalenia przychodu poszczególnego pracownika wynikającego z takiego wyjazdu, niezależnie od tego, czy koszty wyjazdu były ponoszone w sposób ryczałtowy czy nie. Spółka, w nawiązaniu do poprzednich interpretacji podatkowych, w swoim wniosku powołała się na fakt, że koszty, które zamierza ponieść, są ryczałtowe i dlatego nie jest w stanie alokować odpowiedniego przychodu do poszczególnych pracowników. Izba, wydaje się, że prawidłowo nie podzieliła takiego stanowiska.

Świadczenia na rzecz pracowników, takie jak wyjazdy szkoleniowo-integracyjne, stanowią niewątpliwie przychód pracownika. Natomiast fakt, że koszt takiego wyjazdu jest ponoszony w sposób ryczałtowy, nie wyklucza w większości sytuacji możliwości ustalenia przychodu poszczególnego pracownika.

Od opłaty za aplikację pracodawca nie pobierze podatku

JAKI PROBLEM ROZSTRZYGNĘŁA IZBA

Pracodawca w celu umożliwienia pracownikowi - aplikantowi radcowskiemu, zatrudnionemu na podstawie umowy o pracę, podnoszenia kwalifikacji zawodowych przyznał mu świadczenie pieniężne i dokonał płatności za semestr szkolenia aplikacyjnego. Czy opłacone przez pracodawcę koszty aplikacji radcowskiej stanowią dochód pracownika - aplikanta zwolniony z podatku?

ODPOWIEDŹ IZBY

Do przychodów pracownika zaliczyć należy wszystkie otrzymywane przez niego świadczenia, wynikające z zawartej umowy bądź mające związek z wykonywaniem przez niego pracy. Przychody te, w określonych sytuacjach, mogą być zwolnione od podatku dochodowego.

Na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 90 ustawy o PIT wolna od podatku jest wartość świadczeń przyznanych zgodnie z odrębnymi przepisami przez pracodawcę na podnoszenie kwalifikacji zawodowych i wykształcenia ogólnego pracownika, z wyjątkiem wynagrodzeń otrzymywanych za czas urlopu szkoleniowego oraz za czas zwolnień z części dnia pracy, przysługujących pracownikom podejmującym naukę w szkołach lub podnoszącym kwalifikacje zawodowe w formach pozaszkolnych.

Można więc zastosować zwolnienie do świadczeń przyznanych przez pracodawcę związanych z podnoszeniem kwalifikacji zawodowych i wykształcenia ogólnego pracownika także w formie studiów podyplomowych, aplikacji na podstawie skierowania zakładu pracy. Szkolenie aplikantów radcowskich jest szkoleniem zawodowym, uregulowanym w ustawie o radcach prawnych. Przepisy tej ustawy nie zawierają jednak uregulowań dotyczących zasad finansowania przez pracodawców opłat ponoszonych przez aplikantów radcowskich za uczestnictwo w aplikacji czy też kosztów przejazdów na zajęcia i praktyki zawodowe. Wskazane świadczenie korzysta ze zwolnienia z podatku na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 90 ustawy o PIT.

Zatem wartość świadczeń otrzymanych przez pracownika w związku z opłacaniem przez pracodawcę kosztów kształcenia w ramach aplikacji radcowskiej stanowi dla pracownika przychód, jednak z uwagi na zwolnienie wynikające z art. 21 ust. 1 pkt 90 ustawy o PIT pracodawca nie jest zobowiązany do odprowadzania PIT z tego tytułu.

OPINIA

@RY1@i02/2009/204/i02.2009.204.086.0007.007.jpg@RY2@

Szymon Czerwiński,starszy konsultant w Accreo Taxand

Szymon Czerwiński

starszy konsultant w Accreo Taxand

Interpretacja ta stanowi kolejne potwierdzenie, że pokrycie kosztów aplikacji przez pracodawcę nie będzie wiązać się z opodatkowaniem dochodu po stronie aplikanta. Ważne, że w ramach interpretacji zwrócono uwagę na otwarty katalog aktów prawnych, z których wynika prawo pracownika do otrzymywania - zwolnionych z PIT - świadczeń na podnoszenie kwalifikacji. Trudno byłoby zaakceptować przeciwny wniosek, skoro do tej konkluzji doszedł MF w interpretacji ogólnej z 30 kwietnia 2008 r. oraz WSA w Warszawie w wyroku z 29 sierpnia 2008 r., sygn. akt III Sa/Wa 1862/07. Zdarzają się jednak interpretacje, w których prezentuje się stanowisko negatywne dla aplikantów i ich pracodawców. Jako że jednak argumentacja przedstawiana w tych interpretacjach jest błędna, nie powinny one wpływać na postępowanie pracodawców i zatrudnianych przez nich aplikantów. Co więcej, aplikanci, którzy zapłacili podatek, powinni rozważyć wystąpienie z wnioskiem o stwierdzenie nadpłaty.

Dofinansowanie obiadów pracownikom będzie kosztem

JAKI PROBLEM ROZSTRZYGNĘŁA IZBA

Firma dofinansowuje pracownikom koszty obiadów w stołówce prowadzonej na terenie zakładu pracy. Obiady te są spożywane przez pracowników w czasie przerw w pracy. Kwota dofinansowania ponoszona przez podatnika w interesie i na rzecz pracownika jest kwalifikowana jako przychód pracownika podlegający opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych. Czy wydatek poniesiony przez pracodawcę na dofinansowanie obiadów pracownikom podlega zaliczeniu do kosztów uzyskania przychodów pracodawcy?

ODPOWIEDŹ IZBY

Zgodnie z art. 15 ust. 1 ustawy z 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (t.j. Dz.U. z 2000 r. nr 54, poz. 654 z późn. zm.) kosztami uzyskania przychodów są koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów lub zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów, z wyjątkiem kosztów wymienionych w art. 16 ust. 1 ustawy o CIT.

W odniesieniu do wydatków związanych z dofinansowaniem obiadów dla pracowników w katalogu art. 16 ust. 1 ustawy o CIT nie zawarto zakazu ani jakiegokolwiek ograniczenia co do możliwości zaliczenia tego rodzaju wydatków do kosztów uzyskania przychodów. W konsekwencji wydatki takie mogą stanowić u pracodawcy koszt uzyskania przychodów, jeśli spełniają dyspozycję art. 15 ust. 1 ustawy o CIT.

Zatem dofinansowanie pracownikom kosztów obiadów w stołówce prowadzonej na terenie zakładu pracy powinno przełożyć się na podwyższenie zdolności pracowników do wykonywania zadań nałożonych przez pracodawcę, a tym samym powinno determinować wysokość przychodu jednostki. Jak wskazuje podatnik, dofinansowanie obiadów stanowi istotny czynnik motywujący pracowników do sumiennego, rzetelnego i lojalnego wykonywania obowiązków, co wpływa na wysokość wypracowanego przychodu. Oznacza to, że poniesienie przedmiotowych wydatków znajduje racjonalne uzasadnienie jako dążenie do osiągania przychodów lub powiększania poziomu przychodów uzyskiwanych przez podatnika.

OPINIA

@RY1@i02/2009/204/i02.2009.204.086.0007.008.jpg@RY2@

Tomasz Nierobisz, ekspert Deloitte

Tomasz Nierobisz

ekspert Deloitte

Przychodami pracownika ze stosunku pracy są m.in. wypłaty pieniężne, wartość pieniężna świadczeń w naturze oraz wartość pieniężna innych nieodpłatnych lub częściowo odpłatnych świadczeń. Z przepisów prawa pracy wynika, że pracodawca może ustalić inne świadczenia związane z pracą i zasady ich przyznawania. Dlatego przyjąć należy, że jeśli pracodawca przyznaje pracownikom prawo korzystania z tzw. świadczeń pozapłacowych, a świadczenia te są ponoszone w celu osiągnięcia, zachowania lub zabezpieczenia przychodów, to wydatki na nie mogą stanowić koszt pracodawcy. Kosztami są bowiem wszelkie wydatki ponoszone na rzecz pracowników, tj. wydatki bezpośrednie wynikające z zatrudnienia, jak i wydatki pośrednie, nawet gdy obowiązek ich ponoszenia nie wynika z układów zbiorowych pracy, regulaminów i statutów określających prawa i obowiązki stron stosunku pracy.

Można odliczyć VAT w związku z organizacją imprez integracyjnych

JAKI PROBLEM ROZSTRZYGNĘŁA IZBA

Spółka organizuje imprezy integracyjne, przeznaczone w zależności od konkretnego przypadku dla: pracowników spółki, pracowników spółki, przy czym zapraszani są na nie też prowadzący działalność gospodarczą przedstawiciele handlowi oraz agenci, pracowników spółki, przy czym zapraszani są na nie kontrahenci spółki. Celem imprez integracyjnych jest motywowanie oraz integrowanie uczestniczących w nich osób tak, aby z większym zaangażowaniem oraz efektywniej wykonywali swe obowiązki i przyczyniali się do zwiększania poziomu uzyskiwanych przez spółkę przychodów. Czy spółka może odliczyć podatek naliczony związany z organizowaniem imprez?

ODPOWIEDŹ IZBY

Generalna zasada określająca prawne możliwości odliczenia podatku naliczonego wyrażona jest w art. 86 ust. 1 ustawy o VAT. Zgodnie z tym przepisem w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi VAT przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego.

Prawo to wynika z samej konstrukcji podatku od towarów i usług i zapewnia neutralność tego podatku dla czynnych podatników VAT.

Prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przysługuje podatnikom w związku z zakupem towarów i usług wykorzystywanych do wykonywania czynności opodatkowanych. Tym samym wskazana zasada wyłącza możliwość odliczenia podatku naliczonego związanego z towarami i usługami, które są wykorzystywane do czynności zwolnionych.

Dokonywane przez spółkę wydatki z tytułu organizowania imprez integracyjnych związane są ze sprzedażą opodatkowaną i zwolnioną. Oznacza to, że spółka ma prawo do odliczenia podatku naliczonego zawartego w fakturach dokumentujących zakup kompleksowej usługi organizacji imprezy.

OPINIA

@RY1@i02/2009/204/i02.2009.204.086.0007.009.jpg@RY2@

Jarosław Ziobrowski, prawnik w Wierciński, Kwieciński, Baehr

Jarosław Ziobrowski

prawnik w Wierciński, Kwieciński, Baehr

Prawo do odliczenia VAT przy organizacji imprez integracyjnych często było powodem wątpliwości podatników, ze względu na art. 88 ustawy o VAT, który ustanawia zakaz odliczania podatku od usług noclegowych i gastronomicznych. W komentowanej interpretacji dyrektor izby potwierdza ogólną zasadę, że prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przysługuje w związku z zakupem towarów i usług wykorzystywanych do wykonywania czynności opodatkowanych. Organy podatkowe zajmują stanowisko, że w przypadku gdy przedmiotem zakupu jest cała impreza integracyjna, czyli co do istoty jedna usługa, na którą składają się poszczególne elementy (usługi noclegowe i gastronomiczne), podatnikom przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego wynikającego z takiej faktury.

Opracowała Ewa Matyszewska