Kodeks karny i Opus Dei

W połowie października brałem udział w konferencji naukowej zorganizowanej przez Komisję Kodyfikacyjną Prawa Karnego. Dotyczyła ona proponowanych przez komisję zmian w kodeksie karnym, zarówno w jego części ogólnej, jak i w części szczególnej, czyli tej poświęconej opisom poszczególnych typów przestępstw. Prawdę mówiąc, bardziej interesowały mnie propozycje zmian w części szczególnej, bo uważam je za ważniejsze dla adresatów przepisów karnych, czyli praktycznie dla wszystkich obywateli. Zmiany w katalogu czynów zabronionych pod groźbą kary i zmiany ich ustawowego opisu wpływają bezpośrednio i wprost na to, co nazywamy zakresem kryminalizacji, a więc pośrednio na zakres indywidualnej wolności jednostki. Natomiast zmiany w zakresie ogólnych zasad odpowiedzialności karnej, np. inne ujęcie nieumyślności lub odpowiedzialności za współdziałanie w popełnieniu przestępstwa, są wprawdzie wdzięcznym polem analiz teoretycznych (dlatego tymi zagadnieniami teoretycy prawa karnego zajmują się najchętniej, bo daje to miłe poczucie naukowości rozważań prawniczych), ale przeważnie nie oddziałują realnie i głęboko na praktykę wymiaru sprawiedliwości, w każdym razie nie w takim stopniu, w jakim by sobie twórcy takich projektów zmian życzyli.