Ekonomia jest godna poezji

Nadchodzą święta, więc nadchodzi i konkurs dla czytelników tej kolumny. Nagrodą dobra książka pod choinkę. A zadanie banalnie proste. Trzeba napisać... ekonomiczne haiku.

Dlaczego haiku? Bo jest dowcipne (słowo "haiku" wywodzi się z japońskiego, oznacza żart) i krótkie. Na dodatek nie musi się rymować. Napisać haiku jest więc chyba łatwiej niż długi i rubaszny limeryk. Nie oznacza to oczywiście, że haiku nie rządzi się własnymi prawami. Jak w każdej konwencji literackiej, tak i tu istnieją pewne reguły. Haiku musi się składać się z trzech linijek. Pierwsza ma 5 sylab, druga 7, a trzecia znowu 5. Dobre haiku powinno też zawierać odniesienie do pory roku. Prócz tego operuje paradoksem, jest subtelne i chowa ja autora na drugi plan. Najlepsze haiku bawią się z czytelnikiem tak dobrze, że często świadomie nie pozwalają na konkretną interpretację.

Istnieje też piękna i pokaźna tradycja ekonomicznego haiku. Zwłaszcza wśród ekonomistów anglosaskich. Na przykład Fundacja Kaufmanna z Kansas City przez dłuższy czas wypuszczała cykliczne raporty, w których prosiła czołowych ekspertów o podsumowanie sytuacji gospodarczej i prognozy na najbliższy kwartał właśnie w formie haiku. Wielkim propagatorem gatunku jest też Steven T. Ziliak, profesor z Uniwersytetu Roosevelta w Chicago. Nie dość, że sam je regularnie pisze i publikuje, to jeszcze zapędza do tego swoich studentów. Oczywiście zatwardziali hayekowcy nie chcą być gorsi. Na stronach amerykańskiego Instytutu Misesa można znaleźć kilka dobrych przykładów haiku a la szkoła austriacka.

Jak wygląda ekonomiczne haiku w praktyce? Może być bardzo proste (jak to ze strony Instytuty Misesa):

Yes, Trade Creates Wealth.

Costs Will Fall while Incomes Rise

When We Specialize.

Czyli (w wolnym i pośpiesznym tłumaczeniu):

Handel rodzi wzrost,

koszt spadnie, wpływy wzrosną.

Specjalizacja!

Ale można trafić też na prawdziwe perełki (tu haiku napisane przez Stevena Ziliaka):

Invisible hand;

Mother of inflated hope,

Mistress of despair!

A więc:

Niewidzialna dłoń,

Matka zawiedzionych snów,

Kochanka żalu.

A czasem rzeczy po prostu śmieszne (jak haiku napisane przez znanego dziennikarza i blogera Felixa Salmona w pierwszej fazie kryzysu):

No one has a job

Except econobloggers

And they,re not paid much.

Co znaczy mniej więcej:

Nikt nie ma pracy

Oprócz econblogerów,

A im nie płacą.

I tak to się w skrócie robi. Kto się odważy napisać nasze polskie ekonomiczne haiku? Na odpowiedzi czekam pod znanym Państwu adresem e-mailowym: rafal.wos@infor.pl

@RY1@i02/2013/236/i02.2013.236.000000200.802.jpg@RY2@

Rafał Woś dziennikarz DGP

Rafał Woś

dziennikarz DGP