Świńska sprawa

Jak zauważa Juliusz Makarewicz, „Wszędzie, gdzie pojawia się jakaś organizacja, powstają w sposób oczywisty kary i sądownictwo organizacyjne. (…) Przewodniczący bractw rycerskich sprawowali w średnio wieczu władzę karną (kary pie niężne i wykluczenie). Bractwa zamkowe sprawowały sądownictwo karne nad swoimi członkami w wypadku naruszenia postanowień statutu, a gminy żydowskie podlegały sądom obsadzonym przez ich współwyznawców”. Dalekim odblaskiem „prawa karnego stowarzyszeń” jest współczesna odpowiedzialność dyscyplinarna.