Literackie nowości

Do 1995 roku Jim Grant był pracownikiem telewizji Granada w brytyjskim Manchesterze. A potem go zwolniono - w ramach "restrukturyzacji". Kto tego nie doświadczył, nie wie nic o kapitalizmie. Tak czy owak, dobrze się złożyło, bo Grant miał w zanadrzu inny pomysł na życie. Postanowił, że będzie pisarzem. Amerykańskim. Przeprowadził się do Stanów, przybrał pseudonim Lee Child, a przede wszystkim stworzył postać Jacka Reachera, byłego majora żandarmerii wojskowej, człowieka o potężnej sylwetce, ciętym dowcipie i dobrym sercu, ale bez bagażu oraz stałego miejsca zamieszkania. Grant/Child nigdy nie ukrywał, że interesuje go pisarstwo czysto merkantylne - dlatego spod jego ręki wychodzą thrillery łączące tradycję klasycznej sensacji politycznej i ducha czarnego kryminału, tego spod znaku "pulp fiction". Jest to więc literatura składana z klocków, co zresztą nie ujmuje jej uroku. Wartość unikalną tych książek (w sumie już dwudziestu) stanowi natomiast sam Reacher - błędny rycerz ze sporym dystansem wobec samego siebie, obdarzony osobliwie lewicową wrażliwością na ludzką krzywdę. Demokratyczny superbohater? Pewnie tak też można go nazwać. To bardzo przyjemne, że prawica w Ameryce nie ma monopolu na wojowników. "Zmuś mnie", najnowsza powieść o przygodach Reachera, przenosi nas gdzieś na obsiane pszenicą prerie Środkowego Zachodu, do miasteczka o nazwie Matczyny Spoczynek - portret tej osady to kapitalna, choć ponura satyra społeczna. Ale "Zmuś mnie" stawia też całkiem poważne pytania o wolność wyboru własnego losu, również wyboru o charakterze ostatecznym. Jeśli to jest komercyjna popkultura, to poproszę o więcej takiej komercji.