Magazyn

Rosyjska inwazja na Krym nie była działaniem spontanicznym, lecz akcją, którą zaczęto przygotowywać na kilka miesięcy przed ucieczką prezydenta Wiktora Janukowycza z Kijowa. Kolejne przesłanki potwierdzające tę tezę płyną z przejętych przez hakerów z grupy KiberChunta (CyberJunta) e-maili sekretariatu kremlowskiego ideologa Władisława Surkowa

Wygrana zwolenników Brexitu w Wielkiej Brytanii oraz zwycięstwo PiS w Polsce uruchomiły proces zwany w nauce „skuś baba na dziada”. Liczni, bardzo liczni zaangażowani w sprawy naszego świata obywatele zaczęli szukać, ba, nawet widzieć, oczywistych negatywnych gospodarczych efektów decyzji wyborców, których uznali za odrażających szkodników. Spadek kursu funta szterlinga i negatywne wypowiedzi rzeczników kilku firm międzynarodowych (a w Polsce stabilny, ale patologiczny wręcz stosunek złotego do franka szwajcarskiego i nędzne efekty rewolucji podatkowej) mają być takim widomym znakiem upadku. No i co? Zachciało się Brexitu (PiS-u)? Proszę, macie. Tu, gdzie San Francisco, będzie kiedyś ściernisko.

To naprawdę nieważne, że nagroda nazywana Noblem z ekonomii nie jest nawet prawdziwym Noblem. I tak namieszał w historii dużo bardziej niż wszystkie pozostałe Noble razem wzięte.

Są takie książki, obok których nie można po prostu przejść obojętnie. A wśród ekonomistów jednym z niewielu, który potrafi takie książki pisać, jest Ha-Joon Chang. Znam wielu czytelników, którzy twierdzą, że teksty pisane przez koreańskiego profesora z Cambridge otworzyły im oczy i pozwoliły parę rzeczy w głowie uporządkować. Chodziło im zwłaszcza o „23 rzeczy, których nie mówią wam o kapitalizmie” oraz „Ekonomię. Instrukcję obsługi”. Te książki pojawiły się na polskim runku w latach 2013–2015 i stanowią kanon pokryzysowej ekonomii heterodoksyjnej. I to jeszcze na dodatek kanon bardzo ładnie wydany.

Czym ma być „przestrzeń publiczna”, miejsce, gdzie może się odbywać debata o sprawach ważnych i najważniejszych? Jurgen Habermas mówił, że musi być dostępna dla wszystkich i wolna od wpływów tak rządowych, jak prywatnych. Ma to sens, prawda? Debaty publicznej nie może przecież sponsorować Coca-Cola, bo wtedy zamilkną fani Pepsi oraz badacze szkodliwości cukrów prostych dla zdrowia naszych dziatek. Rząd nie może karać gazet, które go krytykują, bo jak się opozycja boi, budzi się autorytaryzm. Agory, tego starożytnego symbolu rynku, gdzie każdy obywatel może wejść na podium i powiedzieć, co mu w duszy gra, nie można wydzierżawić korporacji; nie można też jej otoczyć kordonem wojska. To znaczy: nie można, jeśli chcemy nadal mieszkać w demokracji.