Jak zrealizować receptę: pacjenci na łowach

Apteki w obawie przed wahaniami cen zamawiają mniej leków. Wiele placówek boryka się również z problemami finansowymi, co jeszcze bardziej pogarsza sytuację. Skończyła się turystyka cenowa, zaczęła się turystyka dostępnościowa. Kiedyś chorzy chodzili od apteki do apteki, porównując ceny, teraz - gdy ceny wszędzie są takie same - szukają miejsc, w których poszukiwane przez nich leki w ogóle są dostępne.

- Problemy z dostępnością to nie tylko odczucie pacjentów. Apteki zmniejszyły swoje zapasy magazynowe nawet o 15 - 20 proc. - mówi Michał Pilkiewicz z IMS Health, firmy zajmującej się monitorowaniem rynku farmaceutycznego. Wolą poczekać, aż pacjent przyjdzie z receptą, i dopiero wtedy lek sprowadzić, by mieć gwarancję sprzedaży.

Taka sytuacja jest skutkiem ubocznym ustawy refundacyjnej. Zgodnie z przepisami co dwa miesiące ogłaszana jest lista refundacyjna, na której publikowane są urzędowe ceny leków. I za każdym razem są one inne dla około jednej trzeciej z ponad 3 tys. preparatów, które się na niej znajdują.

W praktyce wygląda to tak: jeżeli apteka kupiła lek za 100 zł, a na nowej liście lek staniał do 80 zł, to traci 20 zł na każdym sprzedanym leku. Do hurtowni nie może go zwrócić. - Kiedyś producenci mieli możliwość robienia korekt cenowych czy obniżenia cen zakupionego wcześniej leku. Teraz to niemożliwe - mówi Aleksandra Kuźniak, farmaceutka z Trójmiasta.

Okres na dwa tygodnie przed ogłoszeniem listy jest dla pacjentów najmniej korzystny. - Wtedy apteki intuicyjnie ograniczają drogie leki lub takie, w stosunku do których spodziewają się zmian i przeceny. I zanim odbudują ten skok, trwają przez kolejne dwa tygodnie. To oznacza, że cztery tygodnie w sprzedaży są zaburzone - argumentuje Pilkiewicz.

Aptekarze przyznają, że rynkiem zaczynają rządzić plotki - najbardziej wartościowe są te, które sugerują, co może zostać zmienione. - Trzeba być czujnym - mówi Kuźniak. Ona sama tuż przed obwieszczeniem wstrzymuje się z dużymi zamówieniami.

Aby pomóc pacjentom, lekarze zaczęli rozdzielać recepty: zamiast wypisywać wszystkie leki na jednej, dostosowują ich liczbę do liczby leków. To na wypadek, gdyby pacjent miał kupować każdy preparat w innej placówce.

- Należy zaznaczyć, że Ministerstwo Zdrowia publikuje projekt obwieszczenia z kilkunastodniowym wyprzedzeniem, w związku z czym jest możliwość wcześniejszego zapoznania się z jego treścią. Ceny leków refundowanych w poszczególnych obwieszczeniach nie różnią się od siebie w sposób znaczący - odpiera zarzuty Agnieszka Gołąbek, rzecznik prasowy Ministerstwa Zdrowia. I dodaje, że zmiany cen leków w obwieszczeniach nie wydają się czynnikiem decydującym o systemie finansowania aptek, tym bardziej że w aptece oprócz leków refundowanych sprzedawane są również inne produkty, m.in. leki OTC czy kosmetyki.

Pomimo to sytuacja finansowa wielu aptek się pogorszyła, co także wpływa na utrudnienia w dostępie do leków. Jak wynika z danych IMS, od ponad dziewięciu miesięcy wartość ich sprzedaży nie wróciła do ubiegłorocznych wyników.

Spadki widoczne są zarówno w ujęciu wartościowym - tu rynek spadł o 7,7 proc. - jak i ilościowym: o około 11,7 proc.

Kolejną przyczyną utrudnień w dostępie do leków jest ich "eksport" wynikający z dużych różnic cen w UE pomiędzy tymi samymi preparatami. W czołówce znajduje się przeciwzakrzepowy Clexane - w Polsce kosztuje on około 20 euro, w Niemczech blisko 40 euro. Blisko dwukrotne przebicie jest także w drogim leku onkologicznym Zoladexie - jego koszt w Polsce to 196 euro, 396 euro w Niemczech.

@RY1@i02/2012/203/i02.2012.203.00000020e.802.jpg@RY2@

East News

Apteki zmniejszyły zapasy nawet o 20 proc.

Klara Klinger

klara.klinger@infor.pl