Związki zawodowe chcą uprawnień dla pracowników domowych

NSZZ "Solidarność" zwróciła się do rządu o podjęcie działań mających na celu ratyfikację Konwencji 189 Międzynarodowej Organizacji Pracy (MOP). Uznaje ona prawo pracowników domowych do zrzeszania się w związkach zawodowych w celu obrony ich interesów, a także do płacy minimalnej. Gwarantuje również uprawnienia do zabezpieczenia socjalnego, ochrony w okresie ciąży i macierzyństwa, a także reguluje kwestie czasu wolnego od pracy.

- Zgodnie z procedurami poszczególne kraje mają około 1,5 roku, by podjąć działania w tym kierunku. Dostaliśmy odpowiedź rządu, że zostaną przeprowadzone analizy obecnie obowiązujących rozwiązań prawnych. Liczymy na szybką ratyfikację - twierdzi Danuta Wojdat, pełnomocnik ds. kobiet KK NSZZ "Solidarność".

Pierwszy krok w kierunku uregulowania sytuacji pracowników domowych został uczyniony w ustawie z 4 lutego 2011 r. o opiece nad dziećmi w wieku do 3 lat (Dz.U. nr 45, poz. 235 z późn. zm.), która reguluje kwestie zatrudniania i ubezpieczania niań. Kolejnym może być wprowadzenie bonu opiekuńczego, który pozwoli zaktywizować i wyciągnąć z szarej strefy osoby, które zajmą się pielęgnacją osób starszych czy niepełnosprawnych.

- Nie ulega wątpliwości, że w sytuacji starzenia się społeczeństwa i postępującej erozji usług publicznych praca domowa będzie zyskiwała na znaczeniu, a liczba osób zatrudnianych w gospodarstwach będzie wzrastać - przekonuje Danuta Wojdat.

Dodaje, że warto uregulować status pracowników domowych nie tylko w Polsce, ale i w tych krajach, gdzie Polacy często pracują jako opiekunowie, pielęgniarze, ogrodnicy itp.

Na świecie około 100 milionów osób jest zatrudnionych do wykonywania prac domowych, a większość to kobiety. Ich praca jest często realizowana bez sformalizowania zatrudnienia i bez prawa do ubezpieczenia. Według raportu MOP z 2010 roku, w krajach uprzemysłowionych prace domowe stanowią między 5 proc., a 9 proc. całkowitego zatrudnienia.

Od przyjęcia konwencji w 2011 r. w wyniku podjętych przez związki zawodowe działań została ona ratyfikowana w 6 krajach, a w wielu dokonano odpowiednich zmian w przepisach prawa pracy.

Dotychczas 45 central związkowych działających w Międzynarodowej Konfederacji Związków Zawodowych podjęło działania na rzecz umożliwienia pracownikom domowym zrzeszania się i reprezentowania swoich interesów.

85 proc. pracowników domowych to kobiety

Tomasz Zalewski

tomasz.zalewski@infor.pl