Tradycyjne myto na autostradach koncesyjnych

30 czerwca 2011 r. dotychczas stosowane karty opłaty za przejazd wszystkimi drogami krajowymi tracą ważność. Tzw. winiety wprowadzone zostały w 2005 r. 1 lipca zastąpi je elektroniczny system poboru opłat viaTOLL budowany przez austriackiego Kapscha. Zgodnie z planem e-myto ma zacząć obowiązywać na ok. 579 km autostrad, ok. 554 km dróg ekspresowych oraz ok. 432 km dróg krajowych. Wiadomo już, że przynajmniej część z 430 naszpikowanych elektroniką bramownic potrzebnych do naliczania opłat za przejechane kilometry nie będzie uruchomiona tego dnia. Jak duże będą opóźnienia, nie wiadomo, bo Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad odpowiedzialna za wprowadzenie systemu milczy na ten temat. Pewne są za to stawki opłat. Przejechanie 1 km drogi będzie kosztować od 16 do 53 groszy w zależności od klasy drogi i samochodu. Docelowo system obejmie 9,1 tys. km polskich dróg, w tym odcinki budowane przez koncesjonariuszy.

W Polsce w systemie ppp wybudowano jak dotąd trzy odcinki najszybszych tras: A1 z Gdańska do Grudziądza (trwa budowa kolejnego fragmentu trasy do Torunia), A4 z Katowic do Krakowa oraz A2 z Konina do Nowego Tomyśla (budowany jest ostatni przed granicą odcinek do Świecka). Rząd planuje, że prywatnym firmom powierzy jeszcze trasy A1 z Piotrkowa Trybunalskiego do śląskich Pyrzowic oraz A2 na wschód od Warszawy.

Jak 1 lipca będzie wyglądać pobór opłat na istniejących autostradach koncesyjnych?

- Autostrada A1 nie jest objęta systemem elektronicznego poboru opłat - mówi "DGP" Ewa Łydkowska, rzecznik spółki GTC, zarządcy trasy.

Kierowcy pojazdów ciężarowych i autobusów będą więc musieli regulować należność za przejazd A1 gotówką lub kartą kredytową. GTC nie honoruje kart flotowych. Dotychczasowa klasyfikacja pojazdów, a co za tym idzie wysokość stawek opłat drogowych na A1, nie ulega zmianie.

Stalexport Autostrada Małopolska operująca na A4 uruchomiła nowe, tymczasowe stanowiska obsługi podróżnych, które zlokalizowane są przy skrajnych pasach placów poboru opłat. Ponieważ jednak mają one kasę usytuowaną z prawej strony obsługiwanego pojazdu, przeznaczone są dla podróżujących samochodem osobowym z pasażerem i dla motocyklistów. W 2012 r. oba place poboru opłat w Mysłowicach i Balicach zostaną poszerzone o dwa nowe pełnowartościowe pasy i kolejne dwa stanowiska obsługi, które będą mogły również obsługiwać ciężarówki i autobusy.

Dopiero jednak wymiana urządzeń poboru opłat, zaplanowana do 2013 r., pozwoli na wprowadzenie elektronicznych i bezobsługowych metod dokonywania płatności, które zwiększą płynność przejazdu. Nie wiadomo jednak, czy wprowadzane rozwiązania będą współpracować z rządowym e-mytem.

- Obecnie trwają wstępne rozmowy z GDDKiA dotyczące możliwości interoperacyjności Krajowego Systemu Poboru Opłat - mówi Karolina Sufleta z biura prasowego Stalexport Autostrada Małopolska.

Nie wiadomo również, czy państwowe e-myto będzie współpracować z elektronicznym systemem opłat na autostradzie A2 wybudowanym i zarządzanym przez Autostradę Wielkopolską.

- Od maja 2012 r. na odcinku ze Świecka do Nowego Tomyśla i dalej do Konina zostanie wprowadzony elektroniczny system opłat, staramy się, by był on interoperacyjny zarówno z systemem wprowadzanym przez rząd, jak i z systemem obowiązującym na autostradach niemieckich - mówi Zofia Kwiatkowska, rzecznik Autostrady Wielkopolskiej.

Warto pamiętać, że na budowanym odcinku Świecko - Nowy Tomyśl od 1 grudnia 2011 r. do maja 2012 r. przejazd będzie darmowy dla wszystkich użytkowników.

Dla tirów AW SA chce wznowić system rabatowy działający przed wprowadzeniem winiet, ale szczegóły będą znane dopiero po uzyskaniu zgody na wprowadzenie tego systemu w życie przez banki finansujące A2. Wiadomo już, że będą to po prostu przedpłacone karty zbliżeniowe na okaziciela o okresie ważności do 3 miesięcy. Program lojalnościowy będzie adresowany do użytkowników kart paliwowych Aris, DKV, Orlen, Routex, Shell, UTA oraz Ressa. Wysokość rabatu (od 5 do 15 proc.) ma charakter progresywny uzależniony od liczby przejazdów autostradą A2.

Od 2 maja przewoźnicy wykorzystujący do transportu pojazdy powyżej 3,5 t mogą rejestrować się w systemie viaTOLL, który 1 lipca zastąpi winiety. GDDKiA przygotowała dla nich 33 punkty obsługi klienta zlokalizowane w całej Polsce, m.in. na granicy państwa. Adresy punktów dystrybucji urządzeń viaBOX służących do naliczania opłat można znaleźć na stronie www.viatoll.pl w zakładce obsługa klienta. Rejestrację można również przeprowadzić za pośrednictwem jednego z dwóch operatorów kart dla klientów flotowych: DKV oraz Trafineo.

Każdy zarejestrowany użytkownik otrzymuje urządzenie viaBOX, które powinno zostać zamontowane wewnątrz pojazdu. GDDKiA przygotowała ich w sumie 430 tys. Za każde trzeba wpłacić depozyt w wysokości 120 zł. DKV informuje, że dołączenie do grona klientów firmy jest bezpłatne i nie pociąga za sobą dodatkowych opłat z tytułu prowadzenia rachunku.

- Kierowcy mogą się rejestrować na blisko 200 stacjach benzynowych Orlenu, BP i Lotosu oraz przy granicach - mówi Barbara Ryttel z biura prasowego DKV.

Tylko w tym roku z tytułu opłat wnoszonych przez ciężarówki i autobusy do budżetu ma wpłynąć 400 mln zł. Do połowy 2018 r. łączne wpływy od samochodów ciężarowych wyniosą 14,2 mld zł. Kolejne 9,4 mld zł zostawią na bramkach kierowcy aut osobowych, którzy płacić będą jedynie za autostrady.

Czy przedsiębiorcy będą mogli nie płacić za korzystanie z dróg objętych systemem viaTOLL? - Nie będzie takiej możliwości - mówi Magdalena Jaworska, wiceszefowa GDDKiA. - Jeżeli pojazd, którego nie ma w systemie albo jest, ale ma nieaktywne urządzenie viaBOX, przejedzie przez jedną z 430 bramek ustawionych na drogach objętych systemem, elektronika podniesie alarm. Informacja o naruszeniu zostanie skierowana do centrum kontroli, a stamtąd wyjdzie w postaci kary administracyjnej w wysokości 3 tys. zł dla przewoźnika. W ciągłym ruchu będzie też 96 pojazdów kontroli mobilnej, których zadaniem będzie sprawdzanie pojazdów poruszających się po drogach - wyjaśnia Magdalena Jaworska.

@RY1@i02/2011/125/i02.2011.125.130.002a.001.jpg@RY2@

Fot. Lech Gawuc/Reporter

Punkt poboru opłat na autostradzie A2. W maju 2012 r. opłaty na tej trasie mają być już pobierane elektronicznie

Maciej Szczepaniuk

maciej.szczepaniuk@infor.pl