Na skrzyżowaniu międzynarodowych korytarzy

Rola logistyki w tworzeniu PKB w ciągu najbliższej dekady powinna szybko rosnąć, a Polska ma szanse stać się beneficjentem tego trendu, bo znajduje się na przecięciu strategicznych szlaków ze wschodu na zachód i z północy na południe Europy.

Jako kraj nie powinniśmy przespać szansy, jaką stwarza nam nasze położenie - przekonują eksperci. - Transport kolejowy znajduje się w priorytetach inwestycyjnych UE - przypomniał podczas OneCargo Jerzy Buzek, były polski premier i przewodniczący Parlamentu Europejskiego. - Najważniejsze szlaki, które chce dofinansowywać Bruksela, to Bałtyk - Adriatyk i ze Wschodu przez Warszawę i Berlin do portów w krajach Beneluksu - podkreślił.

Infrastruktura transportowa wzdłuż tych korytarzy może liczyć na dofinansowanie m.in. z programu CEF "Łącząc Europę" (niestety, przy okazji cięć budżetowych zostało okrojone). Inwestycje transportowe zostały uwzględnione też w planie Junckera.

Według prezesa PKP Cargo Adama Purwina należy wykorzystać unikalne połączenie, które dają: wielomiliardowe inwestycje w modernizację sieci kolejowej, rosnące możliwości polskich portów morskich i współpraca z Dalekim Wschodem. Jak podkreślał, istotna jest rola Śląska, który znajduje się na skrzyżowaniu międzynarodowych korytarzy. To właśnie tutaj PKP Cargo jako przewoźnik towarowy prowadzi ok. 70 proc. swojego biznesu.

Minister infrastruktury Maria Wasiak oceniała, że grupa PKP Cargo stała się w ostatnich latach istotnym graczem na arenie międzynarodowej, m.in. dzięki przejęciu czeskiej grupy AWT. To drugi co do wielkości kolejowy przewoźnik towarowy w Czechach. Transakcja o wartości prawie 430 mln zł to jedno z największych przejęć firmy zagranicznej dokonanych przez polską spółkę w ostatnich latach.

Wyzwań i potencjalnych rynkowych pułapek dla lidera polskiego rynku jest jednak dużo. Do rozwoju i utrzymania pozycji drugiego przewoźnika kolejowego cargo w Europie nie wystarczy już tylko transportować węgiel. Trendy na rynku globalnym wskazują na ewolucję modelu usług transportowych: przewoźnicy coraz mniej chcą wozić z punktu A do B, zamiast tego oferują obsługę całego łańcucha logistycznego. Chodzi m.in. o dostawy pod drzwi klienta np. z wykorzystaniem kolei i ciężarówek w ramach jednego zlecenia. Główni gracze logistyczni oferują też oprócz transportu usługi dodatkowe, np. składowania kontenerów, metkowania towaru itp.

- Rynek będzie rozwijał się w kierunku firm logistycznych. Dla klienta liczy się cena transportu, jego czas i niezawodność, a nie to, jakim środkiem transportu towar dotrze - przyznał w czasie OneCargo Jakub Karnowski, prezes grupy PKP. - Rolą państwa jest jednak uwzględnianie kosztów zewnętrznych, np. tego, że kolej jest energooszczędna w porównaniu z innymi środkami transportu. Dlatego ten rodzaj transportu należałoby promować, np. poprzez ulgi podatkowe - zastrzegł.

Ivan Bednárik, prezes ČD Cargo (czeskiego odpowiednika PKP Cargo), przyznał, że celem branży powinno być przeniesienie transportów z dróg na tory. - Pociąg nigdy nie będzie tak elastyczny jak ciężarówka, z tym musimy się pogodzić. Wyzwaniem dla transportu kolejowego jest doprowadzenie do sytuacji, w której nie trzeba będzie zmieniać lokomotywy na granicy - podkreślił.

Libor Lochman, dyrektor wykonawczy CER (Wspólnoty Kolei Europejskich i Zarządców Infrastruktury Kolejowej), ocenił, że aby udało się to zrealizować w transeuropejskich korytarzach sieci TEN-T, potrzeba co najmniej 10 lat. Jednocześnie przypomniał, że Komisja Europejska poważnie podchodzi do realizacji celów zawartych w białej księdze transportowej z 2011 r.: do 2030 r. ok. 30 proc. towarów powinno być przeniesione z dróg na kolej, a do 2050 r. - połowa.

Konrad Majszyk

konrad.majszyk@infor.pl