Brak ankiety pozbawi uczelnie dotacji

Jednostki naukowe w tym roku po raz pierwszy wypełnią ankietę o przyznanie kategorii naukowej za pośrednictwem elektronicznego systemu POL-on. Za jego przygotowanie odpowiadał resort szkolnictwa wyższego. Tyle że nowy moduł zamiast usprawnić przesyłanie danych, sprawia problemy.

- Niektóre polecenia wyświetlają się w sposób nieuzasadniony. Ten, kto tworzy taki system, powinien mieć o tym pojęcie. Obawiam się, że minie termin przesłania formularzy, a ja pozostanę z tą niedokończoną ankietą - twierdzi Grażyna Kluczewska, pracownik sekretariatu do spraw naukowych Wydziału Chemii na Uniwersytecie Wrocławskim.

Jeśli placówki nie zdążą wysłać ankiet na czas, zostaną pozbawione m.in. prawa do dotacji. Chodzi o niebagatelną kwotę, bo w tym roku do podziału jest 1,8 mld zł.

Resort nauki uważa, że system działa prawidłowo. Winą za błędy obarcza zaś pracowników, którzy wprowadzają do niego dane.

Nowa procedura

Placówki naukowe, czyli uczelnie, instytuty badawcze czy jednostki Polskiej Akademii Nauk mają czas do 8 kwietnia na przesłanie ankiety o przyznanie jednej z czterech kategorii - A+, A, B, C. Im wyższa nota, tym większa szansa na wyższe dofinansowanie z publicznej kasy. Informacje, które mają być w niej zawarte, określa rozporządzenie ministra nauki i szkolnictwa wyższego z 13 lipca 2012 r. w sprawie kryteriów i trybu przyznawania kategorii naukowej jednostkom naukowym (Dz.U. poz. 877 i z 2013 r. poz. 191). Dotyczą okresu za lata 2009-2012.

Jednym z warunków dokonania oceny przez Komitet Ewaluacji Jednostek Naukowych jest przekazanie w postaci elektronicznej wypełnionej ankiety do systemu POL-on, a następnie wysłanie jej za jego pośrednictwem do Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego (MNiSW). Do wypełnienia ankiety oraz przesłania jej do POL-onu służy specjalny, przygotowany przez Ośrodek Przetwarzania Informacji (OPI), program komputerowy (Ankieta).

Wadliwy system

Placówki skarżą się, że system działa błędnie i pojawiają się komunikaty, które uniemożliwiają wypełnianie formularzy. Występują m.in. problemy z zapisywaniem danych.

- Informacje wprowadzone dzień wcześniej znikają przy ponownym uruchomieniu aplikacji - alarmuje Halina Sztuka, kierownik działu nauki Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach.

Z kolei szczególnie dokuczliwe przy wypełnianiu ankiety jednocześnie jest to, że nie zawsze może wypełnić ją kilka osób. W systemie nie wyświetlają się też np. dane tych pracowników, którzy zmienili jednostkę naukową. Dzieje się tak, mimo że informacje o nich powinny widnieć.

- Zakres danych wymagany w ankiecie jest też inny od określonego w ministerialnym rozporządzeniu. Na przykład należy umieścić numer publikacji ISBN - podaje Halina Sztuka.

Grażyna Kluczewska dodaje, że pojawiają się również dodatkowe pola do wypełnienia.

- Przy sporządzaniu danych o konferencjach pojawiają się polecenia dotyczące wprowadzania informacji o poszczególnych pracownikach i uniemożliwiają dalsze wypełnianie formularza - wyjaśnia.

Placówki naukowe mają trudności z pobraniem z systemu POL-on części informacji o pracownikach, które były już wprowadzone wcześniej. Muszą wpisywać je na nowo.

Błędy pracowników

MNiSW potwierdza, że zgłaszają się do nich pracownicy placówek naukowych z pytaniami w sprawie ankiety.

- Pojawiają się czasem problemy techniczne dotyczące wprowadzania danych - przyznaje Kamil Melcer, rzecznik prasowy resortu szkolnictwa wyższego.

Wyjaśnia, że są one kierowane do Ośrodka Przetwarzania Informacji, który jest twórcą i administratorem modułu ankiety POL-on. Zdaniem resortu nauki wina nie leży jednak po stronie systemu.

- Można przypuszczać, że większość tego rodzaju problemów wynika z nieznajomości szczegółowych założeń i działania programu mimo objaśnień w nim zamieszczonych - tłumaczy Kamil Melcer.

Dodaje, że może to być także efekt niewłaściwego kojarzenia poszczególnych funkcji programu z przepisami, których realizacji mają one służyć.

Jednocześnie informuje, że MNiSW zorganizowało dotąd trzy spotkania w ramach projektu systemowego, na których poruszane były m.in. tematy wypełniania ankiety. Takie spotkanie odbyło się m.in. na Uniwersytecie Warszawskim. Ostatnio szkolenie zorganizowała Rada Główna Instytutów Badawczych, na którym były m.in. poruszane problemy merytoryczne i techniczne związane z wprowadzaniem informacji.

Pytania do resortu

Poza problemami technicznymi przy wypełnianiu formularzy placówki naukowe mają także kłopoty z interpretacją przepisów.

- Przesyłamy do Ministerstwa Nauki pytania o merytoryczne kwestie związane z zagadnieniami, których dotyczy ankieta. Na razie zgromadziliśmy około 50 odpowiedzi z resortu w tej sprawie - mówi Józef Waluś, kierownik biura obsługi badań naukowych Politechniki Opolskiej.

Najczęściej dotyczą one stosowania przepisów przy wyborze informacji o działalności jednostki. Między innymi tego, jakie publikacje naukowe należy wpisać do wykazu oraz to jakiego rodzaju cytowania powinny zostać uwzględnione.

Dotkliwe konsekwencje

Od przekazania do resortu nauki ankiety zależy ocena placówki naukowej.

- Jeśli jednostka nie prześle danych, nie będzie poddana kategoryzacji - wyjaśnia Małgorzata Macuga, kierownik działu nauczania Wydziału Ekonomii i Stosunków Międzynarodowych Uniwersytetu Ekonomicznego w Krakowie.

Od posiadania danej kategorii jest uzależniona możliwość uzyskania środków na działalność statutową oraz wielkość tych funduszy. Z kolei jej brak uniemożliwia pozytywne rozpatrzenie wniosku o przyznanie dotacji. W efekcie uczelnia zostanie pozbawiona prawa do pieniędzy budżetowych na działalność.

- Jeśli z winy systemu nie będziemy mogli wprowadzić danych, odwołamy się do ministerstwa - zapewnia Małgorzata Macuga.

Te placówki, które prześlą ankietę z błędami, będą miały 14 dni od otrzymania wezwania z resortu nauki na poprawienie zawartych w nim informacji. Nieuzupełnienie braków we wskazanym terminie będzie skutkować pozostawieniem sprawy bez rozpoznania.

@RY1@i02/2013/050/i02.2013.050.18300060h.803.jpg@RY2@

Zasady oceny placówek naukowych

100 punktów możne uzyskać placówka naukowa za jedno znaczące osiągnięcie

Urszula Mirowska-Łoskot

urszula.mirowska@infor.pl