Rankingi nic nie mówią o poziomie kształcenia

ROZMOWA

KLARA KLINGER

PROF. JAN HARTMAN*:

Czy uważam, że większa liczba absolwentów studiów wyższych oraz więcej studentów na kierunkach technicznych to dobre wieści dla polskiej edukacji? Nie. To tylko wynik socjotechnicznych zabiegów, których celem jest sterowanie edukacją. Ustala się pewne cele, które jednak sprowadzają się do statystyk, czyli na przykład liczby absolwentów, i potem dąży się do ich realizacji. To jednak nic nie mówi o prawdziwym poziomie wykształcenia. Jeżeli na przykład jednym z celów będzie duża liczba osób kończących szkołę średnią i zdających maturę, to łatwo się ten cel osiągnie, obniżając poziom matury. Więc to tylko iluzoryczny rezultat.

Na szczęście. Ale one w rzeczywistości badają stopień analfabetyzmu społeczeństwa. Pytania są bowiem tak banalnie proste, zarówno jeżeli chodzi o matematykę, jak i o umiejętność rozumienia czytanego tekstu, że badają bardzo podstawowe umiejętności. Ale co z tego, skoro odsetek niewykształconych osób z dyplomem takich czy innych szkół jest w Polsce bardzo wysoki. U nas nie ma presji na dobrą jakość edukacji. Szkołom chodzi głównie o to, aby dobrze wypaść w rankingach, które nic nie mówią o tym, jak dzieci są uczone.

Można dać reprezentatywnej grupie osób z każdego kraju członkowskiego takie same testy, uzupełniając je o pytania z historii i geografii dostosowane do konkretnego narodu. Dzięki temu można by porównać poziom wiedzy i wykształcenia w krajach Unii. Jednak to by było politycznie ryzykowne, bo nie można potem ogłosić, że jeden z narodów jest głupszy niż inny. Nikomu się to nie opłaca. Politycy wolą więc tabelki. Prawda zaś jest taka, że jakość szkolnictwa zależy od nauczycieli. Dobrzy nauczyciele to dobra szkoła.

@RY1@i02/2009/243/i02.2009.243.000.007b.001.jpg@RY2@

Jan Hartman

Paweł Ulatowski

jest filozofem i bioetykiem