Nauczyciel w szkole musi mieć swobodę pracy

Na przeprowadzeniu takich badań najbardziej zależało oświatowym związkom zawodowym. Warto dobrze poznać, w jakich warunkach i ile pracują nauczyciele, na czym polega złożoność czynności zawodowych w tym zawodzie. Obecnie jesteśmy w trakcie zlecenia badania próbnego. Będą one przeprowadzane na losowej próbie ok. 800 osób. Wyniki badań próbnych będą gotowe pod koniec czerwca.

Nie, badanie próbne ma na celu głównie sprawdzenie samych narzędzi badawczych. Po tym etapie przystąpimy jesienią do badania głównego, które obejmie 7 - 8 tys. nauczycieli. Dopiero w pierwszym kwartale 2012 roku wydamy raport - obejmujący badania fokusowe, badanie próbne i badanie główne, w którym będą wszystkie informacje o czasie i warunkach pracy nauczycieli.

Nauczycielom również zależy, by przełamać niekorzystny i fałszywy stereotyp, że pracują tylko tyle, ile trwają szkolne zajęcia. Z przeprowadzonych wywiadów grupowych wynika, że nauczyciele chętnie biorą udział w badaniu.

Znamy wyniki badań związkowych. Nie są one jednak przeprowadzone z losowo wybranymi osobami. Zresztą jest to standard w bardziej rozwiniętych krajach, że wyspecjalizowane instytuty czy wręcz urzędy statystyczne co kilka lat robią takie badania. Czas zacząć i u nas.

Tak. To zapewni wielkość próby. Na pewno będzie pytanie do nauczycieli, jakiego przedmiotu uczą. Więc wyniki badań wskażą nam, ile czasu na pracę poświęcają np. nauczyciele języka polskiego, a ile ci, którzy prowadzą wychowanie fizyczne. Ważna dla nas będzie specyfika poszczególnych przedmiotów i organizacja w tym zakresie pracy szkoły.

Będzie informacja, ile czasu spędza na siłowni. Odbiorcy badań będą dokonywać interpretacji tych wyników.

Przykuwanie nauczycieli na 40 godzin tygodniowo do miejsca pracy nie jest dobrym rozwiązaniem. Nie wiem, czy byłoby to efektywne, to zależy od warunków i kultury organizacyjnej szkoły. W tym względzie nie ma żadnych automatów. Wiem np., na czym polega specyfika pracy naukowej i że wymaga pewnej swobody. Nauczyciel także powinien mieć możliwość intelektualnego rozwoju. Jednak oprócz czasu poświęconego na zajęcia z uczniami powinien mieć też możliwość wymiany doświadczenia z innymi pedagogami. To też jest praca.

O tym, czy tak powinno być, niech dyskutują sami zainteresowani, my zadbamy o rzetelne wyniki badań, które - mamy nadzieję - będą podstawą do szerokiej debaty.

@RY1@i02/2011/068/i02.2011.068.183.009a.001.jpg@RY2@

Fot. Wojciech Górski

Michał Federowicz, obecnie dyrektor Instytutu Badań Edukacyjnych, profesor Instytutu Filozofii i Socjologii PAN, socjolog, od 12 lat kieruje badaniami PISA w Polsce

ROZMAWIAŁ ARTUR RADWAN