Poszerza się zakres metod kształcenia prawników

Jakie wartości studiów prawniczych decydują o dużej ich popularności?

Mam coraz więcej wątpliwości, czy studia prawa nadal cieszą się tak dużą popularnością, jak choćby 10 lat temu. Nie można przecież nie dostrzegać, że możliwości związane z pracą w zawodach prawniczych, a również jej atrakcyjność i prestiż społeczny, się kurczą. A właśnie te czynniki najsilniej przyciągały kandydatów na studia, w nadziei przyszłych prawników. To prawda, że jak dotychczas nie możemy narzekać na brak osób ubiegających się o przyjęcie na studia prawa. Niemniej utrzymanie dotychczasowego poziomu zainteresowania studiami prawniczymi wymaga stałej uwagi i podejmowania różnego rodzaju zabiegów, bez których nie uda się zachować atrakcyjności tego kierunku studiów i przekonać uzdolnionych i ambitnych młodych ludzi do podjęcia studiów.

No właśnie - na co mogą liczyć kandydaci najbardziej uzdolnieni i ambitni?

Studia prawa muszą się zmieniać i rzeczywiście się zmieniają. Powstają nowe programy kształcenia, które w o wiele większym stopniu niż programy dotychczasowe uwzględniają najważniejsze przemiany w systemach prawa. W programach tych stale rośnie udział przedmiotów fakultatywnych. Dzięki temu studenci prawa - poza grupą przedmiotów obowiązkowych - mogą wybierać zajęcia, które zaspokoją ich ambicje i pomagają im rozwijać różnorodne uzdolnienia. Warto podkreślić, że w ostatnich latach bardzo dynamicznie rozwija się ruch kół naukowych skupiających młodych prawników. We Wrocławiu działa takich kół aż około 30. Ich uczestnicy prowadzą badania naukowe, organizują konferencje, także międzynarodowe, wydają czasopisma. Za publikację w "Studenckich Pracach Prawniczych, Administratywistycznych i Ekonomicznych", znajdujących się na ministerialnej liście czasopism, autor uzyskuje 5 punktów, przy czym trzeba pamiętać, że maksymalna liczba punktów za publikację w czasopiśmie krajowym to 10 punktów.

Powiększył się repertuar stosowanych metod kształcenia. Bardziej obecnie uwzględniane są metody nakierowane na praktyczne przygotowanie studentów. W konsekwencji częściej niż w przeszłości sięga się po metodę studium przypadku (case study). Zdolni i ambitni studenci mogą również uczestniczyć w różnego rodzaju konkursach. Dużą popularnością cieszą się konkursy krasomówcze czy konkursy na najlepsze eseje i prace magisterskie oraz symulacje rozpraw sądowych. Studenci, którzy władają obcymi językami, mogą kształcić się na uczelniach zagranicznych. Możliwości jest tu wiele, np. uczestnictwo w unijnym programie wymiany studentów ERASMUS czy w szkołach prawa amerykańskiego, austriackiego, hiszpańskiego oraz niemieckiego - wszystkie te szkoły są prowadzone na naszym wydziale. Bardzo atrakcyjne są zajęcia w klinice prawa. Wreszcie istnieją możliwości odbywania staży i praktyk studenckich w instytucjach publicznych i firmach prawniczych w kraju i za granicą.

Czy jest nadużyciem traktowanie studiów prawa jedynie jako warunku, który trzeba wypełnić, by potem dostać się na aplikację?

Jeżeli w pytaniu tym chodzi o to, czy jest nadużyciem traktowanie studiów prawa wyłącznie jako przygotowania do późniejszego odbywania aplikacji, to należy na nie odpowiedzieć pozytywnie. Już od dawna studia prawnicze przygotowują nie tylko do odbywania aplikacji, ale także do podejmowania karier na wielu różnych ścieżkach zawodowych. Absolwenci prawa często podejmują pracę w zupełnie nowych zawodach, nieznanych wcześniej rocznikom absolwentów. Można się też spodziewać, że liczba absolwentów ubiegających się o aplikację w najbliższych latach nie będzie dalej rosła. Wiele różnych czynników wskazuje, że nawet będzie spadać. Taką tendencję powinny uwzględniać zarówno programy, jak i metody kształcenia studentów. Jednym ze sposobów wyjścia naprzeciw potrzebom rynku pracy i oczekiwaniom studiujących może być wprowadzanie dwustopniowości studiów prawniczych. Pozwoli to na łączenie wykształcenia prawniczego z innymi obszarami kształcenia, np. z wykształceniem ekonomicznym.

Bardzo ciekawy pomysł, ale na razie studia prawa cieszą się nadal dużym powodzeniem. Co stanowi o ich konkurencyjności wobec innych kierunków?

Dzisiaj konkurencyjność studiów prawniczych nie jest już tak oczywista. Jeśli studia prawnicze nadal więcej znaczą dla kandydatów niż inne kierunki, to znaczenie mają tu na pewno zakres wiedzy, z którą zapoznają się studenci prawa, oraz jej znaczenie praktyczne. Wartościowe są umiejętności związane z rozwiązywaniem problemów praktycznych w zgodzie z prawem, które są nabywane przez studentów nie tylko na ćwiczeniach, ale także podczas praktyk czy w klinice prawa. Bez ich rozszerzania i pogłębiania, a także bez integracji z innymi obszarami kształcenia konkurencyjność studiów prawniczych może już niedługo stać się mitem.

A jak absolwenci prawa radzą sobie na rynku pracy?

W obecnych warunkach nie ma prostej odpowiedzi na to pytanie. Uczelnie powinny nie tylko monitorować losy swoich absolwentów, ale także aktywnie pomagać najlepszym absolwentom w znajdowaniu pracy. Można to robić przez odpowiedni system praktyk studenckich, przez nawiązywanie ściślejszej współpracy z urzędami pracy i pracodawcami. Przez tworzenie i udział w różnych programach stażowych. W tej sferze wiele możliwości i form działania czeka jeszcze na odkrycie.

@RY1@i02/2013/124/i02.2013.124.11900070k.803.jpg@RY2@

Fot. wojtek górski

Prof. Włodzimierz Gromski, dziekan Wydziału Prawa, Administracji i Ekonomii na Uniwersytecie Wrocławskim

Rozmawiał Krzysztof Polak