Ile może dodatkowo zarobić policjant na emeryturze

Coraz więcej byłych funkcjonariuszy pobierających renty lub emerytury decyduje się na dodatkową pracę. Korzystają z takiej możliwości na podobnych choć nieidentycznych zasadach jak osoby otrzymujące cywilne świadczenia z ZUS. W ustawie emerytalnej służb mundurowych można zresztą znaleźć liczne odesłania do ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych.

W obu przypadkach wysokość osiąganych przychodów ma bezpośredni wpływ na ostateczną wysokość świadczeń wypłacanych przez ZUS czy Zakład Emerytalno-Rentowy Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji (MSWiA). Takie same są także progi przychodu powodujące zmianę wysokości otrzymywanej renty lub emerytury.

Jednak o ile w przypadku emerytów i rencistów otrzymujących świadczenia z ZUS przekroczenie kwoty granicznej (130 proc.) powoduje całkowite zawieszenie wypłaty świadczenia, o tyle w przypadku byłych funkcjonariuszy nie wstrzymuje to wypłaty renty lub emerytury. Kwota ich świadczenia ulega zmniejszeniu o 25 proc. O tyle też może zostać zmniejszone maksymalnie świadczenie w przypadku osiągania przychodu między 70 a 130 proc. przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia.

Taki mechanizm obniżania wysokości świadczenia jest wynikiem wyroku Trybunału Konstytucyjnego (TK) z 15 kwietnia 2008 r. (sygn. akt P 9/06).

Zdaniem sędziów TK konieczne było ujednolicenie sytuacji prawnej policyjnych emerytów i rencistów, uzyskujących dodatkowe przychody z pracy w przedziale od 70 proc. do 130 proc. oraz powyżej 130 proc. przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia.

Zgodnie z wyrokiem świadczenia tej grupy emerytów i rencistów nie mogą być zmniejszone o kwotę wyższą niż równowartość 25 proc. świadczenia.

Wyrok spowodował konieczność nowelizacji ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy policji, która została uchwalona 23 kwietnia 2009 r.

Na wysokość renty lub emerytury wpływa przychód z dodatkowej pracy. I tak zarobki do 70 proc. przeciętnego wynagrodzenia, czyli w lutym 2011 roku - 2242,20 zł, nie mają żadnego wpływu na wysokość otrzymywanego świadczenia przez mundurowych emerytów.

Osiąganie przychodu wyższego niż 70 proc. przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia nieprzekraczającego jednak 130 proc. powoduje zmniejszenie otrzymywanego świadczenia.

Zmniejszenie to jest równe kwocie, o jaką osiągany przychód przekracza 70 proc. przeciętnego wynagrodzenia, z tym że nie może być ono wyższe od kwoty maksymalnego zmniejszenia świadczenia i od kwoty stanowiącej 25 proc. świadczenia.

W art. 104 ust. 8 pkt 1 i 2 ustawy o emeryturach i rentach z FUS określone zostały kwoty maksymalnego zmniejszenia świadczeń, które stosownie do art. 104 ust. 9 podlegają podwyższeniu przy zastosowaniu wskaźnika waloryzacji emerytur i rent w kolejnych terminach waloryzacji.

W lutym 2011 r. kwoty maksymalnego zmniejszenia wynoszą:

● dla policyjnej emerytury lub renty inwalidzkiej I grupy - 488,67 zł miesięcznie,

● dla policyjnej renty inwalidzkiej II i III grupy - 366,53 zł miesięcznie.

W przypadku osiągania przychodu w kwocie przekraczającej 130 proc. przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia kwota policyjnej emerytury lub renty inwalidzkiej ulega zmniejszeniu o 25 proc. jej wysokości.

Wyżej wymienione zasady nie mają zastosowania wobec osób, które pobierają policyjną emeryturę w maksymalnej wysokości (75 proc. podstawy jej wymiaru) bez uwzględnienia podwyższenia z tytułu inwalidztwa pozostającego w związku ze służbą.

Te zasady zwolnień obowiązują również osoby pobierające rentę z tytułu inwalidztwa powstałego wskutek wypadku pozostającego w związku ze służbą lub wskutek choroby powstałej w związku ze szczególnymi właściwościami bądź warunkami służby, z tytułu których przysługują świadczenia odszkodowawcze.

Emeryci i renciści policyjni dodatkowo pracujący do końca marca tego roku muszą się rozliczyć z Zakładem Emerytalno-Rentowym MSWiA z tytułu osiągania dodatkowego przychodu w 2010 r.

Z tego powodu świadczeniobiorcy muszą do zakładu emerytalnego przesłać zaświadczenie (lub oświadczenie) o łącznej kwocie przychodu osiągniętego w poprzednim roku kalendarzowym lub w poszczególnych jego miesiącach.

Jeżeli świadczeniobiorca w 2010 roku prowadził pozarolniczą działalność i dobrowolnie opłacał składki na ubezpieczenia emerytalne i rentowe, składa właśnie oświadczenie o łącznej kwocie przychodu stanowiącego podstawę wymiaru składek, a w przypadku nieopłacania składek - o kwocie, jaką zadeklarowałby, gdyby opłacał składkę na ubezpieczenia emerytalne i rentowe.

Jednak nie może być ona niższa niż 60 proc. prognozowanego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego przyjętego do ustalenia kwoty ograniczenia rocznej podstawy wymiaru składek.

Kwota 60 proc. prognozowanego przeciętnego wynagrodzenia obowiązująca w 2010 r. wynosiła:

● 1887,60 zł miesięcznie,

● 22 651,20 zł rocznie.

Dla osób prowadzących pozarolniczą działalność gospodarczą w okresie pierwszych 24 miesięcy przepisy przewidują preferencyjne zasady opłacania składek na ubezpieczenia społeczne, określając, że podstawę składek od dnia rozpoczęcia wykonywania działalności gospodarczej stanowi zadeklarowana kwota, nie niższa niż 30 proc. kwoty minimalnego wynagrodzenia. Kwota 30 proc. minimalnego wynagrodzenia obowiązująca w 2010 r. wynosiła:

● 395,10 zł miesięcznie,

● 4741,20 zł rocznie.

Informacje podane w zaświadczeniu (lub oświadczeniu) stanowią podstawę do dokonania przez ZER MSWiA rocznego rozliczenia policyjnej emerytury lub renty z tytułu osiągania dodatkowego przychodu.

Jeśli jednak taki dokument uwzględnia miesięczne kwoty przychodu osiągniętego przez emeryta lub rencistę w poprzednim roku kalendarzowym, to jest on traktowany jako wniosek o dokonanie miesięcznego rozliczenia świadczeń.

Zakład Emerytalny ostrzega, że w przypadku świadomego wprowadzenia go w błąd, tj. niepowiadomienia o osiąganiu dodatkowego przychodu powodującego zmniejszenie świadczenia, świadczeniobiorca ma obowiązek zwrotu nienależnie pobranych świadczeń wraz z odsetkami.

Progi zarobkowe dla policyjnych emerytów i rencistów.

W styczniu i lutym 2011 r.:

2242,20 zł - 70 proc. przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia.

4164 zł - 130 proc. przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia.

Od 1 marca 2011 r. kwoty powodujące zmniejszenie świadczenia:

2406,80 zł - 70 proc. przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia,

4469,70 zł - 130 proc. przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia.

Osoba pobierająca od stycznia 2011 r. policyjną rentę inwalidzką I grupy w wysokości 1800 zł miesięcznie osiąga przychód w wysokości 3000 zł (miesięcznie). Kwota osiągniętego przychodu przekracza kwotę stanowiącą 70 proc. przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia, czyli kwotę 2242,20 zł, i nie przekracza kwoty 130 proc. przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia, czyli kwoty 4164,00 zł. Zatem renta inwalidzka jest zmniejszana miesięcznie o kwotę 450 zł (czyli o kwotę stanowiącą 25 proc. świadczenia, gdyż kwota stanowiąca 25 proc. świadczenia jest mniejsza od kwoty maksymalnego zmniejszenia dla renty inwalidzkiej według I grupy, tj. kwoty 488,67 zł).

Osoba pobierająca od 1 stycznia 2011 r. policyjną rentę inwalidzką II grupy w wysokości 1600 zł miesięcznie osiąga przychód w wysokości 3000 zł (miesięcznie). Kwota osiągniętego przychodu przekracza kwotę stanowiącą 70 proc. przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia, czyli kwotę 2242,20 zł, i nie przekracza kwoty 130 proc. przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia, tj. kwoty 4164,00 zł. Renta inwalidzka jest zmniejszana miesięcznie o kwotę 366,53 zł (czyli o maksymalną kwotę zmniejszenia dla renty według II lub III grupy inwalidzkiej).

Osoba pobierająca od 1 stycznia 2011 r. emeryturę policyjną w wysokości 3600 zł miesięcznie osiąga przychód w wysokości 4500 zł (miesięcznie). Kwota osiągniętego przychodu przekracza kwotę stanowiącą 130 proc. przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia, czyli kwotę 4164,00 zł. Renta inwalidzka jest zmniejszana miesięcznie o kwotę 900 zł (czyli o kwotę stanowiącą 25 proc. świadczenia).

Osoba pobierająca od 1 stycznia 2011 r. emeryturę policyjną w wysokości 3600 zł miesięcznie osiąga przychód w wysokości 2000 zł (miesięcznie). Emerytura nie podlega zmniejszeniu, gdyż kwota osiągniętego przychodu nie przekracza kwoty stanowiącej 70 proc. przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia, czyli kwoty 2242,20 zł.

@RY1@i02/2011/031/i02.2011.031.183.0009.001.jpg@RY2@

Rozliczenie przychodów za 2010 rok

Bożena Wiktorowska

bozena.wiktorowska@infor.pl

Ustawa z 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin (Dz.U. z 2004 r. nr 8, poz. 67 z późn. zm.). Ustawa z 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz.U. z 2009 r. nr 153, poz. 1227 z późn. zm.). Rozporządzenie ministra spraw wewnętrznych i administracji z 2 sierpnia 2004 r. w sprawie rozliczenia rocznego i miesięcznego wypłaconych kwot emerytur lub rent inwalidzkich oraz sposobu ich zmniejszania (Dz.U. nr 180, poz. 1866 z późn. zm.).