Szef z ZUS-em skontrolują, czy pracownik się leczy

Kontrolę prawidłowości wykorzystywania zwolnień lekarskich od pracy z powodu choroby przeprowadza ZUS lub pracodawca zgłaszający do ubezpieczenia chorobowego powyżej 20 osób. Chodzi w niej o ustalenie, czy pracownik w okresie orzeczonej niezdolności do pracy nie pracuje zarobkowo lub nie wykorzystuje zwolnienia w sposób niezgodny z jego celem. Wynik kontroli ma istotny wpływ na prawo do świadczeń z tytułu choroby. Stwierdzenie bowiem wymienionych wyżej okoliczności (wystarczy ustalenie tylko jednej z nich, np. wykonywania pracy zarobkowej), powoduje utratę prawa do wynagrodzenia albo zasiłku chorobowego.

Kontrola jest możliwa nie tylko wtedy, gdy na zwolnieniu lekarz wpisze zalecenie, że pracownik powinien leżeć. Nie ma żadnych przeszkód do jej przeprowadzenia nawet wtedy, gdy z druku ZUS ZLA wynika, że pacjent może chodzić. Zdaniem Sądu Apelacyjnego w Katowicach taka adnotacja upoważnia chorego pracownika jedynie do wykonywania zwykłych czynności życia codziennego, np. poruszania się po mieszkaniu, udania się na zabieg lub na kontrolę lekarską, a nie gdziekolwiek, w dowolnym celu. Zatem jeśli podczas kontroli w miejscu zamieszkania lub pobytu chorującego pracownika okaże się, że go nie ma, musi on wyjaśnić przyczyny nieobecności. Jeśli odmówi, uznaje się, że zwolnienie lekarskie było wykorzystywane niezgodnie z jego celem.

Pracownik korzystający ze zwolnienia lekarskiego może być również poddany kontroli medycznej. Wykonują ją wyłącznie lekarze orzecznicy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, ale pracodawca może wystąpić o to do ZUS. W przedstawionej przez panią Alicję sytuacji zapewne skorzystał z tego uprawnienia i dlatego kontrolujący poinformował ją, że zostanie również wezwana do ZUS.

W ramach kontroli orzecznicy mogą:

● przeprowadzić badanie lekarskie pracownika w wyznaczonym miejscu lub w miejscu jego pobytu,

● skierować na badanie specjalistyczne przez lekarza konsultanta ZUS,

● zażądać od wystawiającego zaświadczenie lekarskie udostępnienia dokumentacji medycznej stanowiącej podstawę wydania zaświadczenia lekarskiego lub udzielenia wyjaśnień i informacji w sprawie,

● zlecić wykonanie badań pomocniczych w wyznaczonym terminie.

ZUS wysyła wezwanie na badanie lub wzywa do dostarczenia wyników badań za zwrotnym potwierdzeniem odbioru. Jeżeli pracownik nie zastosuje się do określonych w wezwaniu wskazań, np. uniemożliwi w wyznaczonym terminie przeprowadzenie badania, zaświadczenie lekarskie ZUS ZLA traci ważność od dnia następującego po tym terminie. ZUS wydaje w takiej sytuacji decyzję o braku prawa do zasiłku.

Wezwanie pracownika na badanie przez lekarza orzecznika ZUS może skutkować orzeczeniem wcześniejszej daty ustania niezdolności do pracy niż podana w zaświadczeniu lekarskim. W takim przypadku zwolnienie za czas od tej daty traci ważność, a lekarz orzecznik wystawia zaświadczenie na druku ZUS ZLA/K. Pracownik otrzymuje je w dniu badania z informacją o konieczności doręczenia go pracodawcy. Następnie ZUS wydaje decyzję o braku prawa do zasiłku.

Od tej decyzji można wnieść odwołanie do sądu za pośrednictwem tego oddziału ZUS, który wydał decyzję pisemnie albo ustnie do protokołu sporządzonego przez ten oddział. Na wniesienie odwołania pracownik ma miesiąc od dnia doręczenia decyzji. Złożone po terminie nie zostanie rozpatrzone, chyba że jego przekroczenie jest niewielkie i nastąpiło z przyczyn niezależnych od pracownika.

prawidłowości wykorzystywania zwolnienia lekarskiego od pracy z powodu choroby	ustalenie, czy pracownik w okresie orzeczonej niezdolności do pracy: ● nie wykonuje pracy zarobkowej, ● nie wykorzystuje zwolnienia lekarskiego od pracy w sposób niezgodny z jego celem	ZUS lub pracodawca jeśli zgłasza do ubezpieczenia chorobowego powyżej 20 osób
formalna zaświadczenia lekarskiego	sprawdzenie, czy zaświadczenie: ● nie zostało sfałszowane, ● zostało wydane zgodnie z przepisami w sprawie zasad i trybu wystawiania zaświadczeń lekarskich	ZUS lub pracodawca jeśli zgłasza do ubezpieczenia chorobowego powyżej 20 osób
prawidłowość orzekania o czasowej niezdolności do pracy z powodu choroby oraz wystawiania zaświadczeń lekarskich	ustalenie, czy lekarz zasadnie orzekł niezdolność do pracy oraz jej czas	lekarze orzecznicy ZUS

@RY1@i02/2014/173/i02.2014.173.00700030b.803.jpg@RY2@

SHUTTERSTOCK

Mariusz Stępień

 mariusz.stepien@infor.pl

Podstawa prawna

Art. 68 ust. 1 pkt 1 ustawy z 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa (t.j. Dz.U. z 2010 r. nr 77, poz. 512 ze zm.)