Czy po powrocie do pracy po urlopie macierzyńskim nauczycielce przysługuje urlop uzupełniający

Prawo do urlopu uzupełniającego dotyczy wyłącznie nauczycieli zatrudnionych w szkołach, w których w organizacji pracy przewidziano ferie szkolne. Jeżeli nauczyciele tacy nie są zobowiązani do świadczenia pracy w okresie ferii zimowych czy letnich, to brak możliwości wykorzystania urlopu w tym czasie jest im rekompensowana urlopem uzupełniającym.

Niemożność wykorzystania urlopu może być spowodowana różnymi przyczynami. Nie każda z nich daje jednak prawo do urlopu uzupełniającego. Powstaje ono, gdy urlop nie może być wykorzystany z powodu niezdolności nauczyciela do pracy wywołanej chorobą lub odosobnieniem w związku z chorobą zakaźną, urlopem macierzyńskim, odbywaniem ćwiczeń wojskowych albo krótkotrwałego przeszkolenia wojskowego. Jest to uregulowanie podobnie jak w przypadku innych pracowników. Z tych samych bowiem powodów dochodzi do obligatoryjnego przesunięcia urlopu wypoczynkowego, z prawem wykorzystania go w innym terminie.

Urlop dla nauczyciela zatrudnionego w szkole feryjnej ma charakter uzupełniający. Oznacza to, że nie zawsze będzie odpowiadał długością okresowi, kiedy podstawowy urlop nie mógł być wykorzystany.

Wymiar urlopu uzupełniającego wynosi osiem tygodni. Z uwagi na uzupełniający charakter urlopu ocena tego, czy nauczyciel nabył do niego prawo, jest możliwa dopiero po zakończeniu ferii. Dopiero wtedy można bowiem stwierdzić, jaką część urlopu nauczyciel wykorzystał w naturze (w okresie ferii letnich i zimowych). Wykluczone jest więc udzielenie tego urlopu po zakończeniu ferii zimowych, ponieważ nie wiadomo jeszcze, czy nauczyciel nie wykorzysta pełnych ośmiu tygodni urlopu w czasie ferii letnich. Przykładowo zatem, gdyby nauczycielka była najpierw niezdolna do pracy przez dwa tygodnie ferii zimowych z powodu choroby, a następnie przez całe ferie letnie korzystała z urlopu macierzyńskiego, to nabędzie prawo do urlopu uzupełniającego w wymiarze ośmiu tygodni (56 dni), mimo iż łączny okres ferii był dłuższy.

Zdaniem Sądu Najwyższego wykorzystanie przez nauczyciela urlopu wypoczynkowego w wymiarze ośmiu tygodni w ciągu roku szkolnego uniemożliwia przyznanie mu prawa do urlopu uzupełniającego z powodu niezdolności do pracy wywołanej chorobą w czasie korzystania z urlopu (por. wyrok SN 2 września 1998 r., I PKN 298/98, OSNP 1999/18/584). Dlatego jeśli nauczycielka korzystała z urlopu macierzyńskiego w okresie ferii zimowych, ale następnie w okresie ferii letnich wykorzystała już pełne osiem tygodni urlopu w naturze, to nie nabędzie prawa do urlopu uzupełniającego.

Każdorazowo termin wykorzystania przez nauczyciela urlopu uzupełniającego ustala dyrektor szkoły, biorąc pod uwagę organizację pracy w szkole. Dyrektor powinien oczywiście wziąć pod uwagę również wnioski nauczyciela. Jeśli z urlopu takiego pracownica będzie chciała skorzystać bezpośrednio po zakończeniu urlopu macierzyńskiego, to wobec braku odrębnego uregulowania tej kwestii w Karcie Nauczyciela dyrektor na podstawie art. 163 par. 3 k.p. będzie związany jej wnioskiem.

@RY1@i02/2009/241/i02.2009.241.168.0008.001.jpg@RY2@

Rafał Krawczyk, sędzia Sądu Okręgowego w Toruniu

Rafał Krawczyk

sędzia Sądu Okręgowego w Toruniu

Podstawa prawna

Art. 163 par. 3 ustawy z 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy (t.j. Dz.U. z 1998 r. nr 21, poz. 94 z późn. zm.).

Art. 66 ust. 1 ustawy z 26 stycznia 1982 r. - Karta Nauczyciela (t.j. Dz.U. z 2006 r. nr 97, poz. 674 z późn. zm.).