W jakich okolicznościach pracownik odpowiada za powierzone mienie

ekspert z zakresu prawa pracy

Od odpowiedzialności za mienie powierzone pracownik może się uwolnić, jeżeli wykaże, że szkoda powstała z przyczyn od niego niezależnych (art. 124 kodeksu pracy).

Taką okolicznością jest w szczególności niezapewnienie przez pracodawcę warunków umożliwiających należyte zabezpieczenie powierzonego pracownikowi mienia. W myśl wyroku Sądu Najwyższego z 17 grudnia 2001 r. (I PKN 748/2000, OSNP 2003/24/591) podporządkowanie pracownika kierownictwu nieuczciwego lub nierzetelnego przełożonego może być kwalifikowane jako niezapewnienie przez pracodawcę warunków umożliwiających należyte zabezpieczenie mienia powierzonego z obowiązkiem zwrotu albo wyliczenia się (art. 124 par. 3 k.p.).

W świetle art. 117 par. 2 pracownik nie odpowiada za szkodę wynikłą w związku z działaniem w granicach dopuszczalnego ryzyka, ponieważ z istoty stosunku pracy wynika, że nie ponosi on ryzyka związanego z działalnością pracodawcy. Ponadto, nawet jeżeli wystąpiły przyczyny zależne od pracownika, odpowiada on tylko za normalne następstwa swojego działania lub zaniechania. Jeżeli szkoda powstała z przyczyn niezależnych od pracownika, w granicach dopuszczalnego ryzyka lub nie jest normalnym następstwem jego zachowania, to pracownik będzie zwolniony w całości od odpowiedzialności za szkodę.

Pracownik może również częściowo uwolnić się od dpowiedzialności, wykazując, że pracodawca lub inna osoba przyczyniła się do powstania lub zwiększenia szkody (art. 117 kodeksu pracy).

W żadnym wypadku pracownik nie może natomiast uwolnić się od ponoszenia odpowiedzialności za szkodę, jeżeli wyrządził ją umyślnie - w takim przypadku jest on obowiązany do jej naprawienia w pełnej wysokości (art. 122 k.p.).

Art. 117, art. 122, art. 124 ustawy z 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy (t.j. Dz.U. z 1998 r. nr 21, poz. 94 z późn. zm.).