Czy można wypowiedzieć umowę przed podjęciem pracy

ekspert z zakresu prawa pracy

Stosunek pracy nawiązuje się w terminie określonym w umowie jako dzień rozpoczęcia pracy, a jeżeli terminu tego nie określono - w dniu zawarcia umowy (art. 26 k.p.). Przepis ten przewiduje więc możliwość określenia w umowie o pracę późniejszego terminu nawiązania stosunku pracy niż dzień zawarcia umowy. Z zasady tej wynikają dwie istotne konsekwencje. Po pierwsze, nie ma żadnych ograniczeń czasowych między datą zawarcia umowy a dniem rozpoczęcia pracy, czyli może być on dużo późniejszy. Po drugie, powstanie stosunku pracy nie zależy od faktycznego rozpoczęcia pracy przez pracownika. Zatem stosunek pracy powstanie w określonej dacie niezależnie od tego, czy pracownik przystąpi do wykonywania swoich zadań. Co więcej, jeżeli nieprzystąpienie do pracy przez pracownika nastąpi z przyczyn przez niego zawinionych, to pracodawca będzie mógł stosować przewidziane prawem pracy sankcje aż do rozwiązania umowy o pracę bez wypowiedzenia z winy pracownika.

W dniu nawiązania stosunku pracy rozpoczyna się okres zatrudnienia. Natomiast okres pomiędzy zawarciem umowy a nawiązaniem stosunku pracy jest czasem trwania umowy o pracę. Należy przy tym podkreślić, że z żadnego przepisu nie wynika zakaz rozwiązania (w tym za wypowiedzeniem) umowy o pracę przed nawiązaniem się stosunku pracy ani też możliwość rozwiązania takiej umowy wyłącznie w okresie zatrudnienia (liczonego od daty nawiązania się stosunku pracy). Oznacza to, że w okresie między zawarciem umowy o pracę a podjęciem pracy (czyli między 15 listopada 2009 r. a 1 kwietnia 2010 r.), umowę tę można rozwiązać na zasadach ogólnych przewidzianych w kodeksie pracy. Pracodawca może zatem wypowiedzieć pracownikowi umowę o pracę z powodu utraty do niego zaufania. Takie stanowisko potwierdził Sąd Najwyższy w wyroku z 29 października 2007 r. (II PK 56/07, OSNP 2008/23-24/350), w którym stwierdził, że możliwość wypowiedzenia umowy o pracę nie jest uzależniona od nawiązania się między stronami stosunku pracy (rozpoczęcia się okresu zatrudnienia). Zdaniem sądu, okresem wypowiedzenia dokonanego przed nawiązaniem się stosunku pracy jest okres przewidziany w art. 36 par. 1 pkt 1 k.p., chyba że pracownik wcześniej pozostawał z tym samym pracodawcą w stosunku pracy lub strony w umowie o pracę przedłużyły ustawowy okres wypowiedzenia tej umowy.

Art. 26 ustawy z 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy (t.j. Dz.U. z 1998 r. nr 21, poz. 94 z późn. zm.).