Czy należy zapłacić za nadgodziny

Czytelnikowi należy się zapłata za nadgodziny.

Zgodnie z art. 151⁴ par. 1 kodeksu pracy zasadą jest, że kierownicy wyodrębnionych komórek organizacyjnych wykonują, w razie konieczności, pracę poza normalnymi godzinami pracy bez prawa do wynagrodzenia oraz dodatku z tytułu pracy w godzinach nadliczbowych. W wyroku z 8 marca 2011 r. (II PK 221/10, LEX 817520) Sąd Najwyższy wyraził jednak pogląd, że pracownik, który - kierując wyodrębnioną komórką organizacyjną - wykonuje równocześnie pracę na równi z członkami kierowanego zespołu, nie może być uznawany za kierownika komórki organizacyjnej w rozumieniu tej regulacji. Sąd Najwyższy stwierdził ponadto, że jeśli konieczność wykonywania pracy nadliczbowej wynika nie tyle z autonomicznej decyzji pracownika, co z organizacji pracy narzuconej przez pracodawcę, nie ma podstaw do stosowania wyłączenia z art. 151⁴ par. 1 k.p.

W opinii Sądu Najwyższego należy uznać, że pracownik w takiej sytuacji wykonuje w ramach jednego stosunku pracy pracę rotacyjną w warunkach tzw. ukrytej rotacyjności. Polega to na tym, że w umowie o pracę określono, iż zatrudniony jest na stanowisku kierowniczym, ale w rzeczywistości - wbrew zawartej umowie - oprócz czynności związanych z zajmowanym oficjalnie stanowiskiem wykonuje również inny rodzaj pracy, za którą należy się wynagrodzenie za godziny nadliczbowe.

Prawo do zapłaty za nadgodziny wynika również z tego, że taka praca nie była efektem autonomicznej decyzji pracownika, ale została spowodowana okolicznościami leżącymi po stronie pracodawcy. Nie zapewnił on bowiem pełnej obsady działu, którego kierownikiem był pracownik.

Rafał Krawczyk

sędzia Sądu Okręgowego w Toruniu

Art. 151⁴ ustawy z 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy (t.j. Dz.U. z 1998 r. nr 21, poz. 94 z późn. zm.).